QUAESTIO III.

Utrum potentia, ut dicit principium, sufficienter dividatur a Philosopho ?

Arist. lib. 5. Metaph. c. 12. Text. 17. et hic o. 5. Text. 2. Albertus Mag. 5. hujus tract. 2. c. 13. et 14. et hic tract. 1. c. 2. D. Thom. hic lect. i. Sono. q. 6. Flandria q. 1. art. 3. Fons. c. 1. q. 2. Mot. 1. et 2. Suarez Disp. 43. Met. sect. 1.

Et videtur quod non, quia sicut generans primo generat, non autem forma qua generat, ita videtur illud esse primo principium, quod principiat, non quo principiat: ergo insufficienter Aristoteles dividit principium, cum non dividat nisi in illa quibus principia principiant, ut ex modis quos ponit, patet. Confirmatur, quia cum principium quod et quo, non sint idem si. pliciter, videtur quod propria relatio utriusque ad principiatum sit alia, quia relatio diversificatur secundum diversitatem fundamenti.Item, de actione et passione considerat Naturalis, sicut patet ex 3. Physicorum t. c. 15. et 1. de Generatione, t. c. 46. ergo et de principio activo et passivo: vel ergo nulla potentia, ut est principium, pertinet ad Metaphysicum: vel est alia potentia praeter modos hic positos qui omnes pertinent ad agere et pati. Item, non videtur alia potentia, quae est principium bene faciendi et patiendi ab illa, quae est simpliciter principium faciendi et patiendi: ergo male distinguitur ab illa. Antecedens probatur, quia sicut potentia est principium absolute, ita bona sive perfecta potentia est principium bene; potentia autem, et potentia perfecta non sunt alia potentia. Item, potentia motiva, sive quae est principium resistendi transmutanti in pejus: aut est principium resistendi, quia est principium contra agendi, aut praecise sine omni contra actione resistendi, quia est principium quiescendi in tali perfectione Exemplum de primo, calor intensus resistit frigido. Exemplum secundi, durities resistit scindenti. Si primo modo, non videtur alia potentia quam activa; ergo male distinguitur contra eam. Si secundo modo, male poneretur sub potentia, quia non est principium ; nam non habet aliquod principiatum, nihil enim principiatur a duritie , per hoc quod dividens non potest durum dividere. Item, 5. hujus. t. c. 1. dicit Aristoteles quod quoties dicitur causa, toties et principium; ergo quatuor debent esse potentiae correspondentes quatuor causis. Omnes autem hic positae videntur correspondere duabus scilicetagentiet materiali. Confirmatur ratio, sicut enim agens et materia habent propriam rationem principiandi, quare non similiter forma et finis? Ad oppositum est Aristoteles hic, t. c. 2. et in 5. cap. de potentia, t. c. 17.