Quaestiones subtilissimae super libros metaphysicorum

 Prologus.

 Scholium.

 Scholium.

 Liber primus

 Quaestio i.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Quaestio ii.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Quaestio iii.

 Scholium.

 Quaestio iv.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Quaestio v.

 Scholium.

 Quaestio vi.

 Scholium.

 Scholium.

 Quaestio vii.

 Scholium.

 Scholium.

 Quaestio viii.

 Scholium.

 Quaestio ix.

 Scholium.

 Scholium.

 Quaestio x.

 Scholium.

 Scholium.

 Liber secundus.

 Quaestio i.

 Scholium.

 Scholium.

 Quaestio ii.

 Scholium.

 Quaestio iii.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Quaestio iv.

 Scholium.

 Quaestio v.

 Scholium.

 Quaestio vi.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Liber tertius

 Scholium.

 Liber quartus

 Quaestio i. utrum ens dicatur univoce de omnibus ?

 Scholium.

 Scholium.

 Quaestio ii.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium iv. .

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Quaestio iii.

 Scholium.

 Quaestio iv. utrum inter contradictoria sit medium?

 Scholium.

 Scholium.

 Quaestio v.

 Scholium.

 Liber quintus.

 Quaestio i.

 Scholium.

 Scholium.

 Quaestio ii.

 Scholium.

 Scholium.

 Quaestio iii.

 Scholium.

 Scholium.

 Quaestio iv.

 Scholium.

 Scholium.

 Quaestio v.

 Scholium.

 Quaestio vi.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Quaestio vii.

 Scholium.

 Scholium ii. .

 Scholium.

 Quaestio viii.

 Scholium.

 Quaestio ix.

 Scholium.

 Scholium di.

 Scholium.

 Scholium.

 Quaestio x.

 Scholium.

 Quaestio xi.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Quaestio xii.

 Scholium.

 Scholium ii,

 Scholium.

 Quaestio xiii.

 Scholium.

 Quaestio xiv.

 Scholium.

 Liber sextus

 Quaestio i.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Quaestio ii.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Quaestio iii.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Quaestio iv.

 Scholium.

 Liber septimus.

 Quaestio i

 Scholium.

 Quaestio ii.

 Scholium.

 Scholium.

 Quaestio iii.

 Scholium.

 Quaestio iv.

 Scholium.

 Quaestio v.

 Scholium.

 Scholium.

 Quaestio vi.

 Scholium.

 Quaestio vii.

 Scholium i

 Quaestio viii. utrum materia per se generetur ?

 Quaestio ix. utrum forma generetur per se ?

 Scholium.

 Quaestio x.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Quaestio xi.

 Scholium.

 Quaestio xii.

 Scholium.

 Scholium.

 Quaestio xiii.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Quaestio xiv. utrum singulare per se intelligatur ?

 Scholium.

 Quaestio xv.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Quaestio xvi.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Quaestio xvii.

 Scholium.

 Scholium.

 Quaestio xviii. utrum universale sit aliquid in rebus ?

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Quaestio xix.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Quaestio xx.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Liber octavus

 Quaestio i.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Quaestio ii.

 Scholium.

 Quaestio iii.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium xi.

 Scholium xii.

 Quaestio iv.

 Scholium i,

 Scholium.

 Scholium.

 Liber nonus

 Quaestio i. utrum potentia et actus opponantur?

 Scholium.

 Quaestio ii.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Quaestio iii.

 Scholium.

 Quaestio iv.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Quaestio v.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Quaestio vi.

 Scholium.

 Scholium.

 Quaestio vii.

 Scholium.

 Quaestio viii.

 Scholium.

 Quaestio ix.

 Scholium.

 Quaestio x.

 Scholium.

 Quaestio xi.

 Scholium.

 Scholium.

 Quaestio xii.

 Scholium.

 Scholium.

 Quaestio xiii.

 Scholium.

 Quaestio xiv. an aliquid possit moveri a seipso ?

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Quaestio xv.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Scholium.

 Quaestio. i.

 Scholium.

 Quaestio ii.

 Quaestio iii. utrum prima causa sit in genere ?

 Scholium.

 Quaestio iv.

 Scholium.

 Quaestio v.

 Scholium.

 Quaestio vi.

 Quaestio vii.

 Scholium.

 Quaestio viii.

 Scholium.

 Quaestio ix.

 Scholium.

 Quaestio x.

 Scholium.

 Quaestio xi.

 Scholium.

 Quaestio xii. utrum tantum linum uni sit contrarium?

 Scholium.

 Quaestio xiii. utnimdexjno dicatur quod sit

 Scholium.

 Quaestio xiv.

 Scholium.

 Quaestio xv.

 Scholium.

 Quaestio xvi.

 Scholium.

 Quaestio xvii.

 Scholium.

 Quaestio xviii.

 Scholium.

 Quaestio xix. utrum duae differentiae differant inter se ?

 Scholium.

 Quaestio xx.

 Scholium.

 Quaestio xxi.

 Scholium.

 Liber duodecimus

 Scholium.

 Quaestio ii.

 Scholium.

 Quaestio iii. utrum principia omnium sint eadem ?

 Scholium.

 Quaestio iv.

 Scholium.

 Quaestio v.

 Scholium.

 Quaestio vi. utrum in substantia prima sit materia

 Scholium.

 Quaestio vii.

 Scholium.

 Quaestio viii.

 Scholium.

 Quaestio ix.

 Scholium.

 Quaestio x.

 Scholium.

 Quaestio xi.

 Scholium.

 Quaestio xii.

 Scholium.

 Quaestio xiii.

 Scholium.

 Quaestio xiv.

 Scholium.

 Quaestio xv.

 Scholium.

 Quaestio xvi.

 Scholium.

 Quaestio xvii.

 Scholium.

 Quaestio xviii.

 Scholium.

 Quaestio xix.

 Scholium.

 Quaestio xx. utrum intelligentiae differant specie

 Scholium.

 Quaestio xxi.

 Scholium.

 Quaestio xxii. utrum primum principium intelligat se?

 Scholium.

 Quaestio xxiii.

 Scholium.

 Quaestio xxiv.

 Scholium.

 Quaestio xxv.

 Scholium.

 Quaestio xxvi. ut rum intellectus primi sit discursivus

 Scholium.

 Quaestio xxvii. ut rum entia sint ordinata ad se invicem?

 Scholium.

 Quaestio xxviii.

 Scholium.

 Quaestio xxix.

 Scholium.

Scholium.

In Deo, quia summe perfectus, nulla est potentia passiva, nec quasi passiva. Hanc propositionem fuse tractat Doctor contra Henr. 1. d. 5. q. 2. tenentem Filium produci de essentia quasi de materia ; in aliquibus etiam accidentibus, propter imperfectionem, nulla est passiva potentia, non determinat quaenam sint ista accidentia, quia nihil resolvit, et dubitat de relatione, an recipiat suam propriam passionem ; sed puto non loqui in propria sententia, quia tenet proprietatem non distingui a subjecto, de quo supra 1. 1. q. 1. num. 9. vide Schol. 1. ibi.

Ad quaestionem dicendum, quod aliquod ens propter summam perfectionem, non est aliquo modo perfectibile, et ideo nec habens potentiam passivam realiter, hoc ens est Deus. Ponunt tamen aliqui in essentia divina quasi potentiam passivam, sicut tangit argumentum sumptum ab auctoritate Augustini, sed de hoc transeo. Patet quod ad nullum actum realiter est ibi potentia passiva, quia nullus est ibi, qui non sit idem essentiae ; potentia autem passiva realiter sumpta, et actus ejus realis, nunquam in eodem omnino fundantur, quia receptivum non tantum non est receptum, sed ab ipso denudatum, et de se non tale. Impossibile est enim praecise actuare illud, in quo est potentia passiva realis, quin de se intelligatur non habens actum, cujus est illa potentia. Aliqua vero entia sunt ita imperfecta, ut nullam perfectionem possint suscipere, ut accidentia ultima substantiae inhaerentia; et ideo nullam habent potentiam passivam, licet habeant potentiam metaphysicam, quando non sunt in actu, sicut dictum est in solutione primae quaestionis. Dicunt enim aliqui omnia accidentia esse talia, quod nullum actum recipiunt, licet sit quidam ordo inter ipsa in perficiendo substantiam; unde in quarta et in secunda ratione contra negantes primum principium, dicit Aristoteles nihil magis hoc illi, quam illud huic, accidit. Sed de hoc require ibidem in 4. quia Avicenna videtur dicere contrarium 2. Metaph. cap. 1. Hoc certum est quod dictum est, quod quodcumque accidens non est perfectibile aliquo actu ulteriore, non fundat potentiam passivam, sed quod sit illud in speciali, prolixum esset: forte enim relatio, de qua minus videtur, habet propriam passionem, quae eam perficit, et respectu ejus est potentialis et receptiva, quod modo praetermitto.

Ad primum argumentum, patet ex solutione quaestionis. Ad secundum dicendum, quod in privative oppositis, dividentibus idem commune, hoc generaliter verum est, quod circa idem divisum nata sunt fieri, sic intelligendo, quod privatio requirit aptitudinem ad habitum in illo in quo est, non semper secundum naturam propriam ejus, sed secundum naturam illius divisi. Sic enim rationale in asino non requirit quod asinus sit aptus esse rationalis inquantum asinus, sed inquantum animal, hoc est, sibi inquantum animal, hoc non repugnat ; ita intelligendo in proposito de ente imperfecto, quod sibi inquantum ens, non repugnat esse perfectum, licet repugnet, inquantum hoc ens. Et de tali privatione loquitur Aristoteles in 5. hujus c. de Privatione, sicut talpa dicitur caeca, quia inquantum animal, nata esset videre.

ANNOTATIONES.

Sequitur quaestio decima, in qua sententia Doctoris est clara et determinata. Vide in primo d. 18. q. 1 et sequentibus, pro principio solutionis ibi de simplicitate Dei. Et considera ad hominem instantiam ibi, cum dicit : Potentia autem passiva realiter sumpta, et actus ejus, etc. ex 2. d. 2. q. 10. et 25. d. ejusdem, et 3. d. primi q. 1. et alibi saepe, et dic consequenter, et pondera.

Ibi etiam opinionem Henr. quodlibet 8. q. 9. et in summa artic. 50. q. 3. de quasi potentia in divinis, quam et ejus impugnationem, vide in primo dist. 5. q. 2. et alibi saepe incidentaliter, supra etiam in 1. q. 10. et in 8. q. 1. et finali. Vide ad propositum, et pondera quid possit assignari tale ultimum accidens de quo loquitur, et quaere in simili super Porphyr. q. 6. de ultimo in secundis intentionibus.

Infra ibi : dicunt enim aliqui omnia accidentia, etc. Tangit opin. Goffr. Pictar viensis in 4. part. summae in materia de Encharistia ; quaere Occham in tractatu de Eucharistia, et alibi, et Aegidium in Theorematibus, vide in 4. dist. 12. q. 2. optime pro et contra ad haec.

Quod ultimo dicit ibi de relatione et ejus passione, considera an famose loquatur, cum dicit passionem recipi in subjecto, et respectu ejus subjectum esse in potentia passiva, atque per ipsam perfici ; an assertive, et hoc tenendo identitatem realem eorum quaestione etiam sequente idem tangit. Vide 8 d. primi q. 2. ei 1. dist. 2. q. 5. et 3. d. ejusdem q. 6. et 16. d. ad haec. Vide etiam 35. d. primi Reportalionum in simili saltem, et adde plura, et antiquos si libet voca.

Ad ea, quae ad secundum principale dicit de privatione, applica dicta sua in primo dist. 28. et super Porphyr. q. finali de Differentia, et in Postpraedicamentis, et in 4. d. 11. q. 4. aliqualiter, et alibi saepe.