648 COLUMEN.

Coloniensis ei Aquisgranensis detur decisio, ipso facto involvat declarationem nullitatis quarnplurimorum matrimoniorum iam contractorum. At S. C. C si vel de unius matrimonii valore agitur atque argumenta pro nullitate non sunt omnino certa et con- cludentia, solet constanter respondere : Non constare de nullitate matrimonii.

Ergo a fortiori nisi argumenta contra praxim in casu sint plane peremptoria, potius in favorem valoris quam nullitatis danda est interpretatio, ne quamplurima matrimonia invalida declarentur. Etenim « nullitas et irritatio actus, iure naturae va- lidi, est odiosa, cum ius memoratum corrigat ac proinde non statuenda sine claro iuris textu aut urgente ratione. » Schmalz- grueber, Ius ecclesiast. lib. I. tit. 40, de his, quae vi, n. 21. In- super causae vinculi matrimonialis in iure accensentur causis favorabilius, ut constat ex cap. 26 X de sent. et re iud. (II. 27), ergo nisi concludentibus rationibus probetur lex irritans potius in favorem vinculi matrimonialis proferatur necesse est et iu- dicis ecclesiastici sententia atque mera iuris interpretatio. Deni- que summopere solet esse odiosa in iure lex, qua cavetur de actibus praeteritis. Nam Gregorius IX. cap. 13 X de constit. (1.2) declarat, constitutionem a se editam: «Non ad praeterita, sed ad futura tantum extendi. Cum leges et constitutiones futuris certum sit dare formam negotiis, non ad praeterita facta trahi, nisi nominatim in eis de praeteritis caveatur. » Quod odium legis in praeteritum latae practice incurreret interpretatio nimis rigida in casu, ut supra expositum est, propter nullitatem plu- rimorum matrimoniorum. Neque putandum est, rem esse fini- tam, si dubia Rmi Archiepiscopi resolvuntur. Mox forte alia dubia ex aliis civitatibus Germaniae sequentur, ubi similes exi- stunt praxes. Ita v. g. in rituali Viennensi (ed. Vienn. 1774) de matrimoniis intra septa civitatis Viennensis haec leguntur: « Si quis sponsus aut sponsa per tempus trium hebdomadarum in aliena parochia, quamvis animo ibi permanendi commoretur, non in nova, quam primo sponsus aut sponsa subiit, sed in ilia parochia, e qua ultimo discessit, matrimonialis copulatio fiat ; quodsi tamen desponsati ex causis privatis malint in no- viter ingressa parochia copulari, id non aliter concedendum, quam si licentia a priori parocho producatur. » Laurin, qui nunc est professor iuris decretalium in Universitate Viennensi, contra theoriam de domicilio in illo rituali Viennensi practice appii-