Dicit ergo:

" Et cum aperuisset sigillum quintum. " Nota : Illud sigillum est consolatio occulta animarum jam in septima aetate quiescentium, quae prius occulta erat Ecclesiae, sed fuit declarata Joanni, et per ipsum revelata Ecclesiae : ergo aperire sigillum quintum est occulta status Ecclesiae quantum ad statum animarum septima aetate quiescentium manifestare.

" Vidi subtus altare, " id est, sub protectione et consortio Christi, qui dici- tur altare factum de terra, id est, de Virgine. Exod. XX, 24: Altare de terra facietis mihi, super quod debetis offerre omnia, id est, super fidem ejus.

" Animas interfectorum. " Glossa : Capiti suo humiliantes se. " Animas " dico, " interfectorum, " id est, martyrum, " propter verbum Dei, " id est, Filium Dei, " quod habebant in corde " per fidem, " et propter testimonium quod habebant, " scilicet in ore per confessionem. Ad Roman. X, 10 : Corde creditur ad justitiam.

Vel, " Propter testimonium, " id est, Christianitatis titulum, " quod habebant. " in corde testabantur vita, et opere, id est, aliis testabantur.

" Et clamabant voce magna, "

Id est, magno desiderio, " dicentes, " id est, desiderantes. Psal. XXXIII, 18: Clamaverunt justi, et Dominus exaudivit eos.

" Usquequo, " id est, usque ad quod tempus exspectas, " Domine, " qui potes omnia, " sanctus " in te, et sanctitatem aliis dans, a et verus, " implens promissa. Et in his tribus promissis Trinitas distinguitur personarum. Domine refertur ad Patrem, sanctus ad Spiritum sanctum, verus ad Filium : et hoc fit per appropriationem.

" Usquequo non vindicas sanguinem nostrum, " id est, effusionem sanguinis nostri, inferendo paenam persequentibus ? Sed quomodo Sancti petunt vindictam ? Videntur enim facere contra illud Levitici, XIX, 18 : Non quaeras ultionem, Responsio. Duobus modis potest peti vindicta: ex charitate, ut praedestinati convertantur a malo ad bonum, et praescit peccare desistant, ut per hoc minorem paenam in inferno habeant, quod es pietatis et misericordiae. Vel, ex crudelitate primo modo petunt, et supple " Usquequo non vindicas sanguinem nostrum de iis qui habitant in terra, " ic est, qui amore terrenis inhaerent ?Et nota

Repetitio vindictae est signum expressionis desiderii.

" Et datae sunt illis singulae stolae albae, "

Id est, beatitudo animae: sed postea accipient aliam post corporum resurrectionem. Isa. xli, 7 : in terra sua duplicia possidebunt.

" Et dictum est illis, " scilicet per inspirationem, " ut requiescerent, " id est, patienter exspectarent, " tempus adhuc modicum, " quia brevis est cursus poenitentis vitae respectu aeternitatis. Psal. lxxxix, 5 : Mille anni ante oculos tuos tamquam dies hesterna quae praeteriit. " Donec compleantur conservi eorum, " id est, illorum qui Deo serviunt sicut ipsi, " et fratres eorum, " id est, qui ad eamdem haereditatem sunt vocati, " qui interficiendi sunt, " scilicet, aperto martyrio, vel occulto, " sicut et illi, " id est, eadem causa, quia propter verbum Dei.

" Et vidi cum aperuisset sigillum sextum: et ecce terraemotus magnus factus est, et sol factus est niger tamquam saccus cilicinus, et luna tota facta est sicut sanguis,

Et stellae de caelo ceciderunt super terram, sicut ficus emittit grossos suos cum a vento magno movetur.

Hic agitur de sexto sigillo. Et in apertione hujus ostenditur quae tribulatio ventura sit tempore Antichristi.

Et dividitur haec pars in duas. in prima manifestatur tribulatio Ecclesiae tempore Antichristi. in secunda, ne desperent boni, subditur consolatio ex praesentia Christi, ibi, VII, 2: " Et vidi alterum Angelum. "

In prima duo tanguntur. Primo, quod tanta erit tribulatio, quod in Ecclesia secundum omnem sui statum fiet immutatio. Secundo, quod propter hoc impedie- tur praedicatio, infra, VII, 1: " Post haec vidi quatuor Angelos. "

In prima duo. Primo quod erit praedicta immutatio. Secundo, ponitur hujus immutationis manifestatio: et hoc dupliciter : primo, quantum ad bonos : secundo, quantum ad malos. Primum, ibi, " Et sol factus est. " Secundum, ibi, v. ii: Et omnis mons, etc. "