COMMENTARIUS.

(c) De secundo dico, etc Hic statuit conclusionem fidei, quae passim ex Scripturis occurrit Job. 31. Eccles. 12. Sap. 5 . Isaiae 3. 13. 66. Jerem. 23. Danielis 7. Joel. 2. et 3. Sophon. 1. Zachar. 14. Malach. 3. et 4. secundi Machab. 7. Matth. 12. 24. 25. Joan. 5. Act. 10. et 17. ad Rom. 14. primae ad Corinth. 15. secundae Petri 2. et 3. Apocalyp. 20. Patet ex Symbolo Apostolorum, Constantinop. et Athanasii, Clement. Rom. lib. 3. et 9. Recognilionum, Juslin. oratione ad Gentes, et lib. de Monarchia Dei, Theophil. Antiochen. lib. 2. ad Antilochum, Athenagor. legatione pro Christianis, Hippolytus Martyr oratione de consummat. mundi, Origen. hom. 9. in diversis lib. 9. in cap. 14. epist. ad Rom. et lib. 2. in cap. 2. Athanasius de humanitate Verbi, Cyrillus Jeros. Cateches. 4. et 15. Nazianz. in Jambico, Chrysost. hom. 47. ad populum Antiochenum, et hom. 5. ad Rom. et 2. de poenit. Cyrill. Alex. orat. de exitu animae, et secundo Christi adventu, Damascenus lib. 4. fidei orth. cap. 28. et orat. de defunctis, Tertulli de praescript, adversus haeres, cap. 13. de testimonio animae, cap. 4. de spectaculis, cap: 30. Cyprian. ad Demetriadem, Lactantius lib. 7. Instit, cap. 1. 19. et 20. Hilar. can. 28. in Matth. Ambros. de fide resurrectionis, Hieronym. ad cap. 30. Ezechielis, et locis citatis supra, epistola etiam ad Heliodorum, August. de Civit. Dei, lib. 20. cap. 21. et 30. et reliqui posteriores, qui omnes legi possunt apud Coccium lib. 10. art. 5.

In primis Doctor asserit hanc veritatem non posse demonstrari, sicut neque resurrectio, ratione scilicet naturali et necessaria. Probat eam ratione morali, primo, quia congruum est finaliter separari bonos a malis, quia non communicat bonus cum malis, nisi ad hoc ut corrigatur, vel ut bonus per eum exerceatur, etc. Juxta Augustinum et eamdem congruentiam tradit super Psalm. 54. Nunc autem venit finalis determinatio, ubi nec ultra boni

exerceantur, nec mali corrigantur, etc. Hanc rationem habemus ex similitudine pastoris segregantis oves ab hoedis Matth. 23. ut in parabola tritici et zinaniorum, et in parabola ventilantis aream.

Secunda ratio est ad manifestationem judicii secreti publice, quam assignat Apostolus ad Roman. 14. et 2. ad Corinthios 5.

Tertia ralio est ex correspondentia principii et finis per finalem et generalem sententiam, in qua omnia reducuntur ad exitum, sicut in creatione ad ortum.

Quarta ratio est, quia judicium particulare quod Fit de quolibet est judicium secundum legem de hoc et illo ; sed lex exigit ut fiat judicium publicum et commune de tota multitudine ad quam ipsa lex primo dirigitur, ac proinde separatio incolarum utriusque civitatis Dei et Babylonis per inscriptionem publicam, quae omnibus sit nota, et per quam, qui adscripti sunt regno, recipiant possessionem; qui vero poenis et carceri, damnationem per publicam sententiam et discussionem. Aliae rationes adduci possunt ex fine resurrectionis, prout d. 43. disseritur.