Migne Editors, PL039

S. aurelii augustini sermonum quorumdam qui adhuc desiderantur fragmenta reperta in collectaneis eugypii, bedae, flori ac joannis romanae ecclesiae di

Ex sermone contra pelagianos, in eugypii tomo 2, cap. 287 aut 288 .

Ex sermone de passione domini, in collectione bedae et flori ad rom. v.

Item ex sermone de passione domini, beda et florus ad rom. xii.

Item ex sermone de passione, beda et florus ad rom. xv.

Item ex sermone de passione, beda et florus ad galat. vi.

Item ex sermone de passione, beda et florus ad ephes. iv.

Ex sermone de resurrectione domini, beda et florus ad rom. vi.

Ex sermone octavarum paschae, inter collectanea joannis diaconi in genesim nondum vulgata .

Ex sermone de quinquagesima resurrectionis, florus ad i cor. i.

Ex sermone de apostolo paulo, in conversione cujusdam fausti pagani, florus ad rom. xiv.

Ex sermone de natali sancti quadrati , beda nondum vulgatus ad ii cor. iv.

Item ex sermone de tribus virgis, beda nondum vulgatus ad i thess. ii.

Ex sermone de bono nuptiarum, beda et florus ad i cor. vii.

Ex sermone de eo quod scriptum est, matth., cap. xvi, 24, si quis vult post me venire, abneget semetipsum: beda nondum vulgatus ad i thess. v.

Ex sermone de eo quod ait dominus, luc. cap. xi, 10, 11, petite et accipietis: beda nondum vulgatus ad ii cor. xii.

Ex sermone de verbis apostoli, non est nobis collucatio, etc. beda et florus ad ephes. vi.

Ex sermone, qualis debeat episcopus esse, et ubi reprehendit paulus petrum: beda nondum vulgatus ad i tim. iii.

Ex sermone de sabbato, florus ad ii cor. iii.

Ex sermone de calendis januariis contra paganos, joannes diaconus in leviticum.

Item ex sermone de calendis januariis contra paganos, joannes diaconus, ibid.

Appendix tomi quinti operum s. augustini complectens sermones supposititios, in quatuor classes subjecto nunc primum ordine digestos. prima classis co

Classis prima. de veteri et novo testamento.

Sermo primus . de ligno dignoscentiae boni et mali. gen. ii, 16, 17 .

Sermo ii . de vocatione abrahae, egredere de terra tua, etc. gen. xii, 1 .

Sermo iii . de beato abraham .

Sermo iv . de vacca, ariete vel capra trium annorum, turture quoque et columba. gen. xv, 9-17 .

Sermo v . de tribus viris qui beato abrahae apparuerunt. gen. xviii .

Sermo vi . de immolatione isaac, i .

Sermo vii . de immolatione isaac, ii .

Sermo viii . de puero abraham, qui missus est ad rebeccam .

Sermo ix . de sancta rebecca .

Sermo x . de conceptu rebeccae. gen. xxv .

Sermo xi . de beato jacob, i .

Sermo xii . de beato jacob, ii .

Sermo xiii . de beato joseph, i .

Sermo xiv . de beato joseph, ii .

Sermo xv . de beato joseph, iii .

Sermo xvi . de eo quod scriptum est, mortuus est joseph, et filii israel creverunt, etc. exod. i, 6 .

Sermo xvii . de colluctatione aegyptiorum et israelitarum .

Sermo xviii . de moyse, i .

Sermo xix . de moyse, ii.

Sermo xx . de decem plagis aegyptiorum. exod. cap. vii-xii .

Sermo xxi . de decem plagis et decem praeceptis. exod. cap. vii-xii et cap. xx, v . 3, 17 .

Sermo xxii . de eo quod scriptum est, induravit dominus cor pharaonis. exod. cap. ix, v . 12 .

Sermo xxiii . de pharaonis saevitia et submersione. exod. capp. 1, v. xiv .

Sermo xxiv . de via trium dierum. exod. viii .

Sermo xxv . de amara aqua et manna. exod. capp. xv, xvi .

Sermo xxvi . de raphidin, de petra percussa, et de amalec. exod. xvii .

Sermo xxvii . de filiis israel .

Sermo xxviii . de exploratoribus et de botro .

Sermo xxix . de eo quod senior populus in deserto mortuus est, et junior in terram repromissionis ingressus est .

Sermo xxx du thuribulis .

Sermo xxxi . de virga aaron .

Sermo xxxii . de serpente aeneo et de virga moysi .

Sermo xxxiii . de balaam et balac .

Sermo xxxiv . quod justo dei judicio filii israel terram promissionis, expulsis chananaeis, receperint .

Sermo xxxv . de eo quod jesus praecepit populo, ut parati essent ad transeundum jordanem et de subversione murorum jericho .

Sermo xxxvi . de gedeon .

Sermo xxxvii . de david et isai patre suo, et de golia .

Sermo xxxviii . de plaga populi propter david, et de altaris aedificatione in area areuna jebusaei .

Sermo xxxix . de judicio salomonis inter duas meretrices: contra arianam haeresim .

Sermo xl . de elia .

Sermo xli . de elisaeo, i .

Sermo xlii . de elisaeo, ii .

Sermo xliii . de naaman syro .

Sermo xliv . de elisaeo et giezi puero .

Sermo xlv . de elisaeo, et securi in gurgite lapsa .

Sermo xlvi . de fame samariae .

Sermo xlvii . de beato tobia .

Sermo xlviii . de judith, i .

Sermo xlix . de judith, ii .

Sermo l . de beato job, i .

Sermo li . de beato job, ii .

Sermo lii . de beato job, iii et de verbis psalmi xcvii, 5, 6, psallite domino in cithara, etc. .

Sermo liii . de verbis psalmi xlix, 20-23, sedens adversus fratrem tuum detrahebas, etc. .

Sermo liv . de eo quod propheta dicit in psalmo lxxxiii, 3, 4, cor meum et caro mea exsultaverunt in deum vivum .

Sermo lv . de eo quod scriptum est in psalmo cxviii, 66, bonitatem, et disciplinam, et scientiam doce me .

Sermo lvi . de verbis psalmi cxxxv, 1, confitemini domino, etc., necnon proverbiorum, cap. iii, 11, 12, fili, ne neglexeris disciplinam dei, etc. .

Sermo lvii . de muliere forti et de ecclesia, in proverbiorum cap. xxxi, 10-31 .

Sermo lviii . in eumdem locum proverbiorum, cap. xxxi, v . 10-31 .

Sermo lix . de tribus pueris missis in fornacem ignis .

Sermo lx . de susanna .

Sermo lxi . de pace, in illud evangelii matthaei cap. v, v . 9, felices pacifici, etc. .

Sermo lxii . de verbis evangelii matthaei, cap. v, 43-48, et cap. vi, 1-6, ego autem dico vobis, diligite inimicos vestros, etc. .

Sermo lxiii . de verbis evangelii matthaei, cap. vi, 1-6, nesciat sinistra tua quid faciat dextera tua, etc. .

Sermo lxiv . de verbis evangelii matthaei, vi, cum jejunatis, etc. et de oratione dominica, cap. vi, v . 1-18 .

Sermo lxv . rursum in matthaei cap. vi, 9-13: de oratione dominica .

Sermo lxvi . de verbis evangelii matthaei, cap. vii, 1-5, nolite judicare, ut non judicemini, etc. .

Sermo lxvii . de verbis evangelii matthaei, cap. vii, 13, 14, intrate per angustam portam, etc., deque duabus viis, arcta et lata.

Sermo lxviii . de eisdem verbis evangelii matthaei, cap. vii, 13, 14, lata et spatiosa est via, etc.

Sermo lxix . in eumdem locum matthaei, cap. vii, 13, 14: de peregrinatione christianorum et de duabus viis, altera ad coelum, altera ad infernum.

Sermo lxx . de verbis evangelii matthaei, cap. xi, 25-30, confiteor tibi, pater, etc. .

Sermo lxxi . de verbis evangelii matthaei, cap. xiii, 24-30, cum dormirent homines, venit inimicus, et superseminavit zizania, etc., deque aliis locis

Sermo lxxii . de verbis evangelii matthaei, cap. xiv, 23-32, ubi dominus super aquas ambulavit, et petrus titubavit .

Sermo lxxiii . de verbis evangelii matthaei, cap. xvii, 20, hoc genus in nullo ejicitur, nisi oratione et jejunio .

Sermo lxxiv . de verbis evangelii matthaei, cap. xxii, 2-14, simile factum est regnum coelorum homini regi, qui fecit nuptias filio suo: deque adulter

Sermo lxxv . de verbis evangelii matthaei, capp. xxiv, 19, vae praegnantibus et nutrientibus, etc. .

Sermo lxxvi . de verbis evangelii matthaei, cap. xxv, 1 13, simile erit regnum coelorum decem virginibus, etc.

Sermo lxxvii . de verbis evangelii matthaei, cap. xxv, 34-43, venite, benedicti patris, etc. .

Sermo lxxviii . rursum in matthaei cap. xxv, 34-43, venite, benedicti patris mei, etc., exhortatorius ad faciendas eleemosynas.

Sermo lxxix . de verbis evangelii matthaei, cap. xxvi, 31-35, 69-75, omnes vos scandalum patiemini, etc., de lapsu petri .

Sermo lxxx . in matthaei cap. xxvii, 3-10: de juda proditore, et de agro in peregrinorum sepulturam comparato ex pretio venditionis christi .

Sermo lxxxi . de verbis evangelii marci, cap. viii, 1-9, cum turba multa esset cum jesu, nec haberent quod manducarent, etc. .

Sermo lxxxii . de verbis evangelii lucae, cap. iii, 12-14, venerunt autem et publicani ad joannem, etc. .

Sermo lxxxiii . de verbis evangelii lucae, cap. vii, 36-50, venit mulier quae erat in civitate peccatrix .

Sermo lxxxiv . de verbis evangelii lucae, cap. xi, 1-4, domine, doce nos orare, etc., cum expositione orationis dominicae .

Sermo lxxxv . de verbis evangelii lucae, cap. xi, quis vestrum habebit amicum, etc. deque joannis cap. xvi, usque modo nihil petistis, etc. .

Sermo lxxxvi . de verbis evangelii lucae, cap. xii, 16-21, hominis cujusdam divitis uberes attulit possessio fructus, etc. .

Sermo lxxxvii . de verbis evangelii lucae, cap. xiii, 18, 19, cui simile est regnum dei, etc. .

Sermo lxxxviii . rursum de verbis evangelii lucae, cap. xii, 18, 19, cui simile est regnum, etc. .

Sermo lxxxix . de verbis evangelii lucae, cap. xvii, 21, regnum dei intra vos est: et de verbis apostoli ad rom., cap. xiv, 17, regnum dei non est esc

Sermo xc . de verbis evangelii joannis, cap. ii, 1-10, die tertia nuptiae fiebant, etc. .

Sermo xci . rursum in joannis cap. ii, 1-10, de sex hydriis aquae mutatae in vinum in nuptiis cana galilaeae.

Sermo xcii . item in joannis cap. ii, 1-10, de nuptiis in cana galilaeae .

Sermo xciii . de verbis evangelii joannis, cap. iv, 5-13, venit jesus in civitatem samariae, quae dicitur sichar, etc., et de non differendo baptismo

Sermo xciv . de verbis evangelii joannis, cap. v, 20-30, sicut pater suscitat mortuos, etc. necnon cap. vi, 37-40, omne quod dat mihi pater, etc. .

Sermo xcv . de verbis evangelii joannis, cap. xi, 1-44, lazarus amicus noster dormit: sed vado, ut a somno suscitem eum, etc. .

Sermo xcvi . rursus in evangelii joannis cap. xi, 1-44, de suscitatione lazari .

Sermo xcvii . de verbis evangelii joannis, cap. xiv, 27, pacem meam do vobis, pacem meam relinquo vobis .

Sermo xcviii . de iisdem verbis evangelii joannis, cap. xiv, 27 .

Sermo xcix . de verbis actuum, cap. iii, 1-8, petrus et joannes ascendebant in templum, etc. .

Sermo c . de verbis actuum, cap. iv, 32-35, nemo quidquam ex eo quod possidebat, suum proprium esse dicebat .

Sermo ci . de verbis actuum, cap. x, 1-28, ascendit petrus in coenaculum circa horam sextam, et cum esuriret, voluit gustare, etc. .

Sermo cii . de verbis apostoli, rom. cap. vii, 15, non enim quod volo, facio bonum sed quod odi malum, hoc ago .

Sermo ciii . de verbis apostoli, rom. cap. vii, 24, 25, condelector enim legi dei secundum interiorem hominem, etc. .

Sermo civ . de verbis apostoli, i cor. cap. iii, 11-15, fundamentum aliud nemo potest ponere, etc. .

Sermo cv . de verbis apostoli, i cor. xii, 26, si patitur unum membrum, compatiuntur omnia membra, etc. .

Sermo cvi . de verbis apostoli, i cor. cap. xiii, 4, 7, 8, charitas omnia tolerat, omnia credit, omnia sperat, omnia sustinet .

Sermo cvii . rursum de verbis apostoli, i cor. cap. xiii, 1, si linguis hominum loquar et angelorum, charitatem autem non habeam, nihil mihi prodest,

Sermo cviii . de verbis apostoli, i cor. cap. xiii, 13, nunc autem manent fides, spes, charitas, tria haec major autem horum est charitas .

Sermo cix . de verbis apostoli, ii cor. cap. v, 10, omnes nos manifestari oportet ante tribunal christi, ut recipiat unusquisque prout gessit, sive bo

Sermo cx . de eisdem verbis apostoli, ii cor. cap. v, 10 .

Sermo cxi . de verbis apostoli, ephes. cap. v, 15, 16, redimentes tempus, quoniam dies mali sunt. addunt insuper manuscripti: «et in illud, das nummos

Sermo cxii . de verbis apostoli, i tim. cap. i, 5, finis praecepti est charitas de corde puro, et conscientia bona, et fide non ficta .

Sermo cxiii . de verbis apostoli, ad hebr. cap. i, 3. splendor est enim lucis aeternae, et imago invisibilis dei .

Sermo cxiv . de verbis apostoli, ad hebr. cap. xii, 1, tantam habentes et nos nubem testium, etc. .

Appendicis classis ii. sermones de tempore.

Sermo cxv . de adventu domini, i .

Sermo cxvi . de adventu domini, ii .

Sermo cxvii . in natali domini, i .

Sermo cxviii . in natali domini, ii .

Sermo cxix . in natali domini, iii .

Sermo cxx . in natali domini, iv .

Sermo cxxi . in natali domini, v .

Sermo cxxii . in natali domini, vi .

Sermo cxxiii . in natali domini, vii .

Sermo cxxiv . in natali domini, viii .

Sermo cxxv . in natali domini, ix .

Sermo cxxvi . in natali domini, x .

Sermo cxxvii . in natali domini, xi .

Sermo cxxviii . in natali domini, xii .

Sermo cxxix . de calendis januariis, i .

Sermo cxxx . de calendis januariis, ii .

Sermo cxxxi . in epiphania domini, i .

Sermo cxxxii . in epiphania domini, ii .

Sermo cxxxiii . in epiphania domini, iii .

Sermo cxxxiv . in epiphania domini, iv .

Sermo cxxxv . in epiphania domini, v .

Sermo cxxxvi . in epiphania domini, vi .

Sermo cxxxvii . in epiphania domini, vii .

Sermo cxxxviii . in epiphania domini, viii .

Sermo cxxxix . in epiphania domini, ix.

Sermo cxl . in quadragesima, i .

Sermo cxli . in quadragesima , ii.

Sermo cxlii . in quadragesima, iii .

Sermo cxliii . in quadragesima, iv .

Sermo cxliv . in quadragesima, v .

Sermo cxlv . in quadragesima, vi .

Sermo cxlvi . in quadragesima, vi .

Sermo cxlvii . in quadragesima, viii .

Sermo cxlviii . in quadragesima, ix .

Sermo cxlix . in coena domini. de eo quod scriptum est in evangelio joannis, cap. xiii, 4-8, surgit a coena, et ponit vestimenta sua, etc. .

Sermo cl . de passione domini, i .

Sermo cli . de passione domini, ii .

Sermo clii . de passione domini iii et de susanna .

Sermo cliii . de passione domini, iv .

Sermo cliv . de passione domini, v et de beato latrone .

Sermo clv . de passione domini, vi seu de cruce et latrone .

Sermo clvi . de passione domini, vii .

Sermo clvii . in vigilia paschae, i. de verbis genesis, cap. i, 1-61, in principio fecit deus coelum et terram, etc. .

Sermo clviii . in vigilia paschae , ii.

Sermo clix . de pascha, i .

Sermo clx . de pascha, ii .

Sermo clxi . de pascha, iii .

Sermo clxii . de pascha, iv .

Sermo clxiii . de pascha, v .

Sermo clxiv . in pascha, vi .

Sermo clxv . in pascha, vii .

Sermo clxvi . in pascha, viii .

Sermo clxvii . in pascha, ix .

Sermo clxviii . in pascha, x .

Sermo clxix . in pascha, xi

Sermo clxx . in pascha, xii .

Sermo clxxi . in pascha, xiii. de resurrectione mortuorum .

Sermo clxxii . dominica in octavis paschae, ad neophytos .

Sermo clxxiii . de letania, i .

Sermo clxxiv . de letania, ii .

Sermo clxxv . de letania , iii.

Sermo clxxvi . in ascensione domini, i .

Sermo clxxvii . in ascensione domini, ii .

Sermo clxxviii . in christo divina et humana natura. in ascensione domini, iii .

Sermo clxxix . in ascensione domini, iv .

Sermo clxxx . in ascensione domini, v .

Sermo clxxxi . in ascensione domini, vi .

Sermo clxxxii . in pentecoste, i .

Sermo clxxxiii . in pentecoste, ii .

Sermo clxxxiv . in pentecoste , iii.

Sermo clxxxv . in pentecoste, iv .

Sermo clxxxvi . in pentecoste, v .

Sermo clxxxvii . in pentecoste, vi .

Appendicis classis iii. sermones de sanctis.

Sermo clxxxviii . in festo s. vincentii .

Sermo clxxxix . in festo conversionis s. pauli .

Sermo cxc . in cathedra s. petri, i .

Sermo cxci . in cathedra s. petri, ii.

Sermo cxcii . in cathedra s. petri, iii .

Sermo cxciii . de annuntiatione dominica, i .

Sermo cxciv . de annuntiatione dominica, ii .

Sermo cxcv . de annuntiatione dominica, iii .

Sermo cxcvi . in natali joannis baptistae, i .

Sermo cxcvii . in natali joannis baptistae .

Sermo cxcviii . in natali joannis baptistae, iii .

Sermo cxcix . in natali joannis baptistae, iv .

Sermo cc . in natali joannis baptistae, v .

Sermo cci . in natali apostolorum petri et pauli, i .

Sermo ccii . in natali apostolorum petri et pauli, ii .

Sermo cciii . in natali apostolorum petri et pauli, iii .

Sermo cciv . in natali apostolorum petri et pauli, iv .

Sermo ccv . in natali apostolorum petri et pauli, v .

Sermo ccvi . in natali sancti laurentii, i .

Sermo ccvii . in natali sancti laurentii, ii .

Sermo ccviii . in festo assumptionis b. mariae .

Sermo ccix . in festo omnium sanctorum .

Sermo ccx . in natali sancti stephani protomartyris, i .

Sermo ccxi . in natali sancti stephani, ii .

Sermo ccxii * . in natali sancti stephani, iii .

Sermo ccxiii . in natali sancti stephani, iv .

Sermo ccxiv . in natali sancti stephani, v .

Sermo ccxv . in natali sancti stephani, vi .

Sermo ccxvi . in natali sancti stephani, vii .

Sermo ccxvii . in natali sancti stephani, viii .

Sermo ccxviii . in natali sanctorum innocentium i, .

Sermo ccxix . in natali sanctorum innocentium ii, .

Sermo ccxx . in natali sanctorum innocentium, iii .

Sermo ccxxi . in natali sanctorum innocentium, iv . et de verbis apocalypsis, vidi sub ara dei animas occisorum, etc., cap. vi, v . 9-11 cap. vii, v

Sermo ccxxii . de sanctis apostolis .

Sermo ccxxiii . de uno sancto martyre .

Sermo ccxxiv . de martyribus, i .

Sermo ccxxv de martyribus, ii .

Sermo ccxxvi . de martyribus, iii .

Sermo ccxxvii . de martyribus, iv .

Sermo ccxxviii . in festivitate virginum de lectione evangelica.

Sermo ccxxix . in dedicatione ecclesiae vel altaris consecratione, i .

Sermo ccxxx . in dedicatione ecclesiae vel altaris consecratione, ii .

Sermo ccxxxi . in dedicatione ecclesiae vel altaris consecratione, iii. et de verbis iii regum cap. x, sed et regina saba, audita fama salomonis, etc.

Appendicis classis iv. sermones de diversis.

Sermo ccxxxii . de sancta trinitate .

Sermo ccxxxiii . de fide catholica, i .

Sermo ccxxxiv . de fide catholica, ii .

Sermo ccxxxv . de fide catholica, iii .

Sermo ccxxxvi . de fide catholica, iv .

Sermo ccxxxvii . de symbolo, i: ac de deitate et omnipotentia patris .

Sermo ccxxxviii . de symbolo, ii: seu de domino jesu christo, quod absque initio sit cum patre secundum deitatem, qui secundum hominem nobis a certo i

Sermo ccxxxix . de symbolo, iii: seu de spiritu sancto, quod ejusdem sit substantiae atque deitatis, cujus est pater et filius .

Sermo ccxl . de symbolo iv, .

Sermo ccxli . de symbolo, v .

Sermo ccxlii . de symbolo, vi: ad competentes .

Sermo ccxliii . de symbolo, vii .

Sermo ccxliv . de symboli fide et bonis moribus .

Sermo ccxlv . de mysterio trinitatis et incarnationis, i .

Sermo ccxlvi . de mysterio trinitatis et incarnationis, ii .

Sermo ccxlvii . quare natus et passus sit christus .

Sermo ccxlviii . de sepultura domini .

Sermo ccxlix . de extremo judicio, i .

Sermo ccl . de judicio extremo, ii .

Sermo ccli . de judicio extremo, iii .

Sermo cclii . admonitio ut non solum lingua, sed et moribus et operibus laudetur deus quia quale est quod cogitatur in corde, tale est quod procedit

Sermo ccliii . de confessione peccatorum, et quia hoc desiderat diabolus ut peccata nostra minime confitentes, rei ante tribunal aeterni judicis appar

Sermo ccliv . de confessione peccatorum, et poenitentia .

Sermo cclv . de poenitentia . criminum conscii a communione se subtrahunt. praestaret ut ea dignos se exhiberent. per citam scilicet poenitentiam et l

Sermo cclvi . admonitio per quam ostenditur quid intersit inter illam poenitentiam quae cum bonis operibus semper agitur, et illam quae in infirmitate

Sermo cclvii . admonitio ut pro capitalibus criminibus sine aliqua dissimulatione ad medicamentum poenitentiae recurratur.

Sermo cclviii . unde supra .

Sermo cclix . admonitio ut quia semper peccata subrepunt, semper pro illis poenitentia agatur, et nemo ad extremum vitae suae poenitentiam accipere ma

Sermo cclx . admonitio excerpta de libris antiquorum patrum, ut qui se crimina capitalia fecisse cognoscit, ad poenitentiae medicamenta sine aliqua di

Sermo cclxi . admonitio de illis qui publicam poenitentiam petunt.

Sermo cclxii . de poenitentia.

Sermo cclxiii . admonitio ad eos qui putant quod illis ad vitam aeternam sufficiat, si male non fecerint, etiamsi bona implere noluerint.

Sermo cclxiv . expositio fidei, et interpretatio nominis ejus.

Sermo cclxv . de christiano nomine cum operibus non christianis .

Sermo cclxvi . quales sint christiani boni, et quales mali .

Sermo cclxvii . ad competentes exhortatorius .

Sermo cclxviii . de mandatis dei servandis .

Sermo cclxix . exhortatio ad tenendam vel custodiendam charitatem. ostendit etiam admonitio ista quod nullus se unquam in veritate poterit excusare qu

Sermo cclxx . de dilectione charitatis et odio cupiditatis et quod regnum coelorum non solum duobus minutis, sed etiam bona voluntate emi possit et

Sermo cclxxi . de dilectione non solum amicorum, sed etiam inimicorum: et quia potest fieri ut qui inimici sunt, ita ad amicitiam recoventur .

Sermo cclxxii . de diligendis inimicis, i .

Sermo cclxxiii . de diligendis inimicis, ii .

Sermo cclxxiv . admonitio ista continet quomodo pius et misericors dominus in potestate nostra posuerit qualiter in die judicii judicemur, et quod uni

Sermo cclxxv . quare sancti viri et justi in hoc saeculo in peccatoribus vindicaverint .

Sermo cclxxvi . de dilectione parentum, et de decimis.

Sermo cclxxvii . de reddendis decimis .

Sermo cclxxviii . de auguriis .

Sermo cclxxix . de martyribus vel phylacteriis .

Sermo cclxxx . de dominica et aliis diebus festis pie celebrandis .

Sermo cclxxxi . admonitio per quam suadetur ut omnis populus, donec divina mysteria celebrantur, in ecclesia fidelites exspectet.

Sermo cclxxxii . admonitio ut populus ad integrum missas perexspectet.

Sermo cclxxxiii . admonitio orandum esse attente, et de sermonibus otiosis.

Sermo cclxxxiv . de quadam psallendi consuetudine, in die epiphaniae .

Sermo cclxxxv . de ritu psallendi, etc. .

Sermo cclxxxvi . ut genua flectantur in oratione, et de verbis otiosis vitandis.

Sermo cclxxxvii . de periculo sacerdotis et de raptorum correptione .

Sermo cclxxxviii . castigatio ad eos qui uxores habent, et adulteria committere nec erubescunt nec metuunt aut ante uxores, aut post uxores concubina

Sermo cclxxxix . de castitate .

Sermo ccxc . de continentia .

Sermo ccxci . de castitate et munditia .

Sermo ccxcii . de castitate conjugali .

Sermo ccxciii . de incauta familiaritate extranearnm mulierum .

Sermo ccxciv . admonitio ut ebrietatis malum totis viribus caveatur .

Sermo ccxcv . admonitio contra ebrietatis malum .

Sermo ccxcvi . admonitio quae ostendit quod ab initio saeculi omnes scripturae humiles benedixerint, et eos qui perseverant in superbia maledixerint .

Sermo ccxcvii . de humilitate et timore domini .

Sermo ccxcviii . de adversitate temporali .

Sermo ccxcix . de esuriendo et sitiendo dei verbo.

Sermo ccc . qualiter excipiendum dei verbum .

Sermo ccci . admonitio ut pro salute animae, aspera praedicatio non solum non respuatur, sed ardenti desiderio requiratur .

Sermo cccii . de studio sapientiae, lectione et meditatione legis dei .

Sermo ccciii admonitio populi ut lectiones divinas audire studeant, etc.

Sermo ccciv . de misericordia, et indulgentia .

Sermo cccv . de misericordia divina et humana. quod ideo deus pauperes in hoc mundo esse permiserit, ut divites haberent quomodo peccata sua redimeren

Sermo cccvi . de eleemosyna .

Sermo cccvii . de similitudine ulmi et vitis, seu, quid sibi invicem conferans divers et pauper

Sermo cccviii . admonitio per quam ostenduntur tria genera eleemosynarum, quibus peccata absque labore redimi possunt.

Sermo cccix . admonitio ad eos qui sic eleemosynas frequentius faciunt, et tamen rapinas exercent et adulteria committunt.

Sermo cccx . de eleemosynis

Sermo cccxi . de eleemosyna .

Sermo cccxii . de eleemosyna .

Sermo cccxiii . admonitio per quam docemur, ut cogitationes turpes debeamus fugere, et eas jugiter quae sanctae sunt in corde tenere.

Sermo cccxiv . de erepto energumeno.

Sermo cccxv . de eo quod christianorum tempora praedicta sunt, et quod ecclesia a tentationibus non vacet .

Sermo cccxvi . de sancto laurentio .

Sermo cccxvii . in natali martyrum massae candidae .

Index rerum quae in hoc quinto volumine continentur.

S. augustini episcopi sermonum ordo novus cum ordine veteri comparatus.

Augustini sermones de scripturis.

Sermones de tempore.

Sermones de sanctis.

Sermones de diversis.

Sermones dubii.

Sermonum fragmenta.

Sermo eraclii.

Appendix. sermones de scripturis.

Sermones de tempore.

Sermones de sanctis.

Sermones de diversis.

Sermones denisiani.

S. augustini episcopi sermonum ordo vetus cum ordine novo comparatus.

Sermones. de veteri domini

Sermones de verbis apostoli.

Homiliae quinquaginta.

Sermones de tempore.

Sermones de sanctis.

Sermones de diversis.

Sermonum fragmenta.

Ad fratres in eremo.

Ex majoris carthusiae mss.

Ex appendice sirmondi.

Additi a vignerio.

In fine tomi xi editionis benedictinae, praeter haud pauca additamenta ad praesentem tomum v pertinentia, quae nos in decursu voluminis loco suo natur

Finis tomi quinti.

Sermo CXIX . In Natali Domini, III .

1. Reparatur homo superbus per humilem Deum. Primi hominis procreatio renovatur. Legimus, et fideliter retinemus, quod sub ipso principio nascentis mundi in primo homine fecerit nos Deus ad imaginem et similitudinem suam. Ecce in hac die mutata vice factus est Deus ad imaginem et similitudinem nostram. In primis de suis meliora contulit: in secundis de nostris inferiora suscepit. Per interdictae arboris gustum primi hominis incauta fragilitas tentavit appetere ambitione damnabili Domini sui divinitatem, persuadente diabolo et dicente, Si de ligno hoc gustaveritis, aperientur oculi vestri, et eritis sicut dii (Gen. III, 5) . Ideoque agnoscamus pii Patris admirabilem bonitatem. Homo, sollicitante inimico, Deus esse voluit per superbiam: et Deus homo factus est per misericordiam. Innovatur in nobis quodam modo 1983 per Christi divinitatem species illius antiqui et incipientis saeculi, quando primus Adam de limi materia figuratur. Ecce enim nunc secundus Adam, quasi de intacta ac rudi terra, virginis de carne formatur. Ecce, inquam, iterum cessantibus naturae legibus, novus homo in novam vitam, solo Deo operante perficitur.

2. Spiritus sancti operatio declarat Christi sanctitatem et divinitatem. Promittitur ergo filius virgini per visitationem Spiritus sancti. Quid mirum, si sine corruptione nascitur, qui de sanctificatione concipitur? Non enim decebat ut qui nobis afferebat salutem, soli matri praeriperet dignitatem. Spiritus, inquit, sanctus superveniet in te. Dignum plane erat, ut regali onustanda partu, prius coelestis regis sanctificaretur ingressu. Unde Dominum et Salvatorem nostrum non ideo simplicem hominem credamus, quia ex homine nasci videmus: fas non est, ut non Deus credatur, cui descensuro ad terras a Deo habitaculum praeparatur. Divina itaque operante potentia credentis viscera fecundantur, et in ligno mortali vitae arbor inseritur, et portans in se omnia virtus ab infirmitate portatur: et qui terra, mari, coeloque non capitur, intra unius corpusculi membra suscipitur. De creatura sua Creator omnium procreatur, et de rivulo suo fons magnus exoritur: radix omnium de virgulto suo nascitur, et vitis vera palmitis sui fructus efficitur. Adest ecce exoptatissimus dies, gratia geminata resplendens, candore quidem consueti luminis illustratus, sed praecipue radiantis uteri fulgore coruscus. O dies dierum omnium novitas, lucrum lucis, et dispendium caecitatis: in quo aeternus sol de summa altitudine claritatis paternae descendens, vulvae virginalis aditum reseravit, et totius mundi caliginem fulgida coruscatione repressit!

3. Prophetia de virgineo partu. Ducite, fideles Christi, festivissima gaudia; res nobis hodie perfecta est nova, quae olim fuerat repromissa, ut sine virginei detrimento pudoris, filium lactarent ubera genitricis. Haec illa est novitas Jeremiae prophetae vaticinio nuntiata: Faciet, inquit, Dominus novum supra terram. Et quasi quamdam lucernam hujus obscuritatis accendens, continuo subjecit, Femina circumdabit virum (Jerem. XXXI, 22) : hoc est, inquit, novum quod super terram dico Dominum esse facturum, quia femina circumdabit virum. Advertite, fratres, et me potius vestro intellectu praecedite, Femina, inquit, circumdabit virum. O femina super feminas benedicta, quae et virum non cognovit, et virum in utero circumdedit: quae concubitu carnali non tangitur, et tamen carnea prole de spirituali semine gratulatur! Circumdat Maria virum angelo fidem dando; quia Eva perdidit virum serpenti consentiendo; Faciet, inquit, Dominus novum super terram.

4. Angeli ad Mariam allocutio. Ut igitur exhibendae hujus novitatis tempus advenit, coelestis ad Virginem praemittitur nuntius. Salutat angelus puellam viri salutationis ignaram; terretur virgo novitate verborum. Ad quam angelus, Ne timeas, inquit, Maria; invenisti enim gratiam apud Dominum. Ne, inquit, ad conspectum meum, Mater Domini mei, terrearis: ego conceptionis tuae minister adveni; ipse me misit ad te qui est nasciturus ex te; ipse tibi per me annuntiat gaudium, cui placuit in utero tuo cum humana natura mysticum sociare conjugium. Invenisti gratiam apud Dominum, Ecce concipies et paries filium, non cujuslibet meriti hominem, sed totius mundi Salvatorem. Ne, inquit, timeas. Abjice abs te omnem metum saeculi, quae conceptura es gaudium mundi. Revolve, Maria, propheticam lectionem: neque enim te scientia divinorum potest praeterire Librorum, quae ipsam plenitudinem paritura es Prophetarum. Recole in libro Isaiae prophetae virginem quam legisti; et gaude quia tu esse meruisti. Tu ibi praesignata es virgo: tu ecce concipies in utero, non de viro, sed de Spiritu sancto: et gravida eris, et incorrupta manebis, paries filium, et virginitatis non patieris detrimentum. At illa, Ecce, inquit, ancilla Domini, fiat mihi secundum verbum tuum.

1984A 5. Gratia exinanitionis Verbi. Mox igitur angelus, Virginis accepto consensu coelestis regionis accolas repetit: et ecce subito secretum Virginis ineffabilis potentia penetravit. Intrat Artifex mundi angustias ventris humani, efficitur gravida mater intacta: et ecce tanquam sponsus de thalamo, Mariae Christus procedit ex utero. Occultatur in membris infantis potentia majestatis, Deus pendet ad ubera genitricis. Pannorum vilium squalore contegitur, durissimi suffert praesepis angustias, et totum misericors humiliter patitur, dummodo mundus qui perierat, liberaretur. O beata infantia, per quam nostri generis vita est reparata! O gratissimi, delectabilesque vagitus, per quos stridores dentium aeternosque ploratus evasimus! O felices panni, quibus peccatorum sordes extersimus! O praesepe splendidum, in quo non solum jacuit fenum animalium, sed cibus inventus est Angelorum! Lacta, Maria, Creatorem tuum, lacta panem coeli, pretium mundi. Praebe lambenti mamillam, ut pro te ipse praebeat percutienti maxillam. Nutriatur infans lacte tuorum uberum, ut pro te etiam accipiat aceti potum. Ferant eum nunc manus tuae, ut manus pro te postea figantur in cruce. Postremo tu illi ut mater temporalem ministra substantiam, ut ipse nobis et tibi una cum Patre et Spiritu sancto vitam tribuat sempiternam. Quod ipse praestare dignetur, qui cum Patre et Spiritu sancto vivit et gloriatur Deus, per omnia saecula saeculorum. Amen.