16 GALLÏPOLITANA

paroeciam olim constituisse, et nonnisi anno 1840 Episco- pum Giove duas in suburbiis erigi novas paroecias ex prio- r is dismembratione curavisse. Quod aliud a rgumentum esse curam habi tualem penes Episcopum residere, t r ad i t de Luca de parochis discept, n. 4, ubi h a b e t : « quod ubi parochiae non sunt dis t inctae, cura universa an imarum dicatur esse penes Episcopum, qui dicitur parochus universal is , non au- tem penes capi tu lum. »

Tandem idipsum neque minus clare apparere ex eo, quod ul t imis hisce temporibus , quando gubernium, ex pseudo lege anni 1865, bona mensae Episcopalis usurpare t en tav i t , E p i - scopus parochi t i tu lum in medium protul i t , sibi an imarum curam competere proclamavit , a tque i ta bona mensae suae sar ta tecta servavi t .

Neque al i ter Episcopum hodiernum se Cessisse in pre- cibus S. C. C. mense septembri 1883 exhibi t is . Ad obti- nendum enim illud rescr iptum, ex quo praesens lis efferbuit, affirmaverat : Episcopum esse solum et unicum parochum urbis Qallipolitanae.

Iamvero , subdit pat ronus, si Episcopus solus et unicus est parochus, cura habi tual is non potest esse penes Capi - t u l u m ; secus enim non unicus, sed duo essent parochi , a l t e r nempe habi tual is , a l ter vero actual is .

Quin imo observat verum et proprium parochum illum dici debere, qui curam habi tualem habe t , non vero i l lum, qui actu eam exercet . Siquidem cura habitual is est causa, et qui eam habet est d iga io r ; cura au tem actualis est pot ius effectus, et qui eam exercet, est inferior. Ex quo deducit absurdum, quod Episcopus capitulo inferior dicendus esset, s i ipse curam actualem t an tum, capi tulum vero habi tualem habere t .

Ul t imo loco an imadver t i t , canonicos cathedralis non posse actum vel min imum curae animarum exercere, nisi licen- t i am ab Ordinar io obt inuer in t . Quod factum incorri possibile dicit cum cura habi tual i penes capi tulum, cum ab ea actua- lis cura d imanet , non viceversa.