AdminBookmark

Altercatio de utroque Iohanne

Baptista et Evangelista.

1. Sanctissimo in Christo patri,

Catholicae quem sanctae matri

Praefecit caeli dominus

Ecclesiae pro defensore,

Pro duce simul et pastore,

Rectore nihilominus,

2. Benigno domino Iohanni,

Pontificatus cuius anni

Diesque sunt pacifici,

Scribenti servum se servorum,

Sit quamvis princeps domi-

norum,

Magnifico pontifici,

3. Romanae sedi praesidenti,

Praerogativis adfluenti

Virtutum multiplicibus

Scholaster Franco Mesche-

densis,

Dioecesis Coloniensis,

Se flexis cum poplicibus

4. Ad gratiae stillifluorum

Desiderata beatorum

Devota pedum oscula

Et supplicem non dedignari

Exigua nec aspernari

Haec pauperis munuscula,

5. Quae utriusque tam baptistae

Iohannis quam evangelistae

De vita sub compendio

Sunt ex scripturis fabricata,

Sub rudi rhythmo conglobata

Cum neutrius dispendio.

6. Ut autem Christo largiente

Concepta queam sana mente

Feliciter perficere,

Tu, dominorum dominator,

Sis benedictionis dator

Me iubens benedicere,

7. Ut nova quaedam propalentur

Memoriaeque commendentur,

Stent linguae sub silentio ;

Nam pridem de discipulorum

Maioritate meritorum

Ut oritur contentio,

8. Sic fama fida referente

Clamore grandi deferente

Nunc de Iohanne duplici

Stat causa duas inter partes,

Quae litigandi norunt artes

Devotione supplici.

9. Pars prima ponit, quod baptista

Sit dignior evangelista

Sanctorum in collegio,

Pars alt'ra natum Zebedaei

Praeponit ut amicum Dei

Amoris privilegio.

10. Dum saepe partes hoc prae-

tendunt

Et iterantes hoc contendunt

Non functae rationibus,

Pars prima dicit: Imbrigamur

Nec altercando disbrigamur

His cavillationibus.

11. Si placet ergo, quiescamus,

Ne stultae tamquam incurra-

mus

Garrulitatis vitium,

Et, si quid iuris habeamus,

Hoc alternatim deducamus

Sollerter in iudicium.

12. Et abigamus tam probrosa

Quam verba contumeliosa

Quascunque dilatorias

Ac frivolas exceptiones

Et quasvis oppositiones

Fori declinatorias.

18. Cum simus ambae moniales

Et causae mere spiritales,

Vitetur omnis pactio,

Ut auro gemmis ac argento

Seu quovis dato vel retento

His dirimat transactio.

14. Ad arbitros non incurramus,

In ipsos nec compromittamus

Huiusmodi discordia,

Pacifice quod dirimatur

Seu hac in lite statuatur

Pax, treuga, seu concordia.

15. Sed quidquid iuste iudicantis,

Acutius rem erimantis,

Decreverit sententia,

Hoc pio prosequamur voto

Et nisu contemplamur toto

Summaque diligentia.

16. Pars alt'ra dicit: advocati

His assint, testes adprobati,

Procuratores garruli,

Apparitores et praecones,

Notarii, tabelliones

Et literarum geruli,

17. Clientulique defensores

Et iustus iudex, assessores,

Quod partis sit, pars usitet ;

Hiclepus est, hic est et campus,

Ius suum agat hic Melampus,

Lis suo marte cursitet.

18. Et in his ultra non moremur,

Sed litem cito contestemur

Praestemus et iura mina,

Calumnias et evitemus

Et fraudes quaslibet, iuremus

Malitiae sacramina.

19. Pars prima citans pro baptista

Fidelis velut agonista

Dilectum suum praetulit,

Ut litis enodaret modum

Agressa litem in hunc modum

Libellum suum obtulit:

20. Dilectus meus, pro quo certo

Est vox clamantis in deserto,

Hic omne nefas odiit,

Hoc inter natos mulierum,

Ut attestatur verbum veram,

Non maior ullus prodiit.

21. Hic prius notus quam formatus

A Deoque sanctificatus

In uteri voragine,

Vir magnus iste, puer purus,

Vir abstinens, non Epicurus,

Ut sacrae tradunt paginae.

22. Istius ortus modo miro

Vetusta matre, sene viro

Mirando surgit ordine

Ex plebe iusta prophetali

Levitica, pontificali

Sacerdotali cardine.

23. Sacerdos iustus Zacharias

Abiae vicis sequens vias

Ingressus templum Domini,

Ut certum suae sortis pensum

Exsolvens poneret incensum,

Ut incumbebat homini,

24. A Gabriele salutatur,

Et partus sibi nuntiatur,

Non credens mutus tacuit ;

Concepit anus posthocprolem,

Concepti fetus sentit molem,

In utero, quo iacuit.

25. Se fetam noscens non fecunda

Stupescit, nutat, verecunda

Se celat quinque mensibus,

Concepto post hoc salvatore

Naturam contra novo more

Humanis non de sensibus.

26. Festinans virgo mente sana

Iudaeae scandit ad montana,

Subintrat senis limina ;

Elisabeth agnoscit anus,

Quem divina coniunxit manus,

Ut mundi tollat crimina.

27. A matre matre salutata

Exsultat proles Deo grata

Sub uteri carceribus,

Sic nondum natus nondum

natum

Prophetat, vates vatem vatum

In virginis visceribus.

28. Et manet virgo sic onusta

In domo senis cum vetusta

Per menses ternos obse-

quens,

Cognatae seni gravidatae

Iuvencula benignitate

Hanc et honore prosequens.

29. Post hoc dum anus natum

fudit,

Sacerdos mutus stilo cudit

Scribens immutabiliter:

Iohannes hoc est huius nomen,

A Gabriele cuius omen

Praedictum est humiliter.

30. In voce pater praeadflictus

Prophetans carmen Bene-

dictus

Laxata voce praecinit

Et huius in nativitate

Plebs multa gaudetlonge, late,

Ut paranymphus cecinit.

31. Et merito plebs gratulatur

Et dulce melos modulatur

De gaudii materia,

Quo puer iste iucundatur

Et regem caeli praeconatur

Matricis in maceria.

32. Hic nondum bina complens

lustra

Collustrans lustra sed non

frustra

Lustrante dei filio,

Ut corpus castum vitet fastum,

Desertum vastum subit pastum

Conquirens in exsilio.

33. Vestitus huic non byssinus,

Sed pilus asper camelinus,

Coartans artus artius

Lumbare de bidentis pelle,

Locusta cum silvestri melle

Fons pastus, sed quam

arcius.

34. Hic alter Samson Nazareus,

Immundi cibi nunquam reus,

Nec tangit hunc novacula,

Vir sanctus, rectus nec ver-

sutus,

Sed fotis pilis fit hirsutus,

Vir fraudis expers macula.

35. Sex lustra fere dum sunt ei,

Fit super ipsum verbum Dei

In loco solitudinis,

Ut retransmigret de deserto

Et praeconizet in aperto

Baptismum paenitudinis.

36. In Ennon multos hic baptizat

Et plebem multam catechizat

Cor a peccatis volvere,

Venturus, dicens, est benig-

nus,

Me fortior, cuius non dignus

Sum calceos dissolvere.

37. Sic, ne tangatur hic a pice,

Superbientum allectrice,

Ambitiones abnegat,

Humilitatis sequens viam

Profani Christum vel Eliam

Se fore prorsus denegat.

38. Hinc Christum videns veni-

entem

Iordanis sacram ad torrentem

Prae cunctis clamans va-

tibus :

En, verus agnus ille Dei,

Purificantur per quem rei

Vetustis a reatibus.

39. Lavantem sordes ille lavat,

Quem moles sordis nulla

gravat,

Iordanis sacro flumine,

Sed non tergendo Christum

mergit,

Ut immergendo Christus tergit

Cunctorum nefas numine.

40. Hic homo mirae sanctitatis,

Perfectae testis trinitatis

Est utique prae ceteris,

Apertis caelis non ferocem

Superni patris audit vocem

Oblita[m] verbi veteris:

41. Hic natus meus est dilectus,

Prae cunctis placens et electus,

Hunc solo verbo genui,

Ab aevo per hunc operatus,

Per istum modo complacatus,

Quem semper manu tenui.

42. Hic sacrum quoque pneuma

cernit,

Quod nefas omne prorsus

spernit,

In columbina specie,

Quo Iesus Christus Nazarenus

Regressus a Iordane plenus,

Ut sacrae tradunt peciae.

43. Hic angelus est Isaiae

Praecedens Christum in Eliae

Virtute nec non spiritu,

Ut convertendo non credentes

Ad Christi viam trahat gentes,

Ne gemant in interitu.

44. Lucerna hic est lucens clare,

Quae iubar parit hoc solare,

Quod hominem illuminat,

Praecedit quippe praedicando,

Nascendo, morte, baptizando

Hunc, nefas qui eliminat.

45. Propheta hic, plus quam

propheta,

Fidelis servus et athleta

Placato diro vindice,

Baptista Christi, praeco mag-

nus,

Iohannes vates, sacer agnus

Monstratur huius indice.

46, Scripturas quoque si scrutaris

Et revolvendo meditaris

Rememorans cautissime,

Non solum fore hunc baptis-

tam,

Sed etiam evangelistam

Invenies certissime.

47. Praecisionis terminator,

Baptismatis initiator,

Hortator paenitentiae,

Hic peccatorum increpator,

Facinorum hic detestator,

Argutor insolentiae.

48. Hic castus homo, vir pilosus,

Israelita non dolosus,

Clamans in solitudine,

Praedixit prout Isaias,

Quod Dei rectas paret vias

Plebs cum sollicitudine.

49. Hic utriusque limes legis,

Hic martyr magnus magni

regis,

Eremitarum optimus,

Sic in virtutem de virtute

Procedit iste cum salute

Amicus meus intimus.

50. Herodes tandem dum uxorem

Cognoscitfratris contramorem

Et ordinem iustitiae,

Incestuosus increpatur

A casto, castus vinculatur

In carcere tristitiae.

51. Antipas post hoc agens festum

Cruore cumulat incestum,

Incestuosae feminae

Et saltatricis ad instinctum

Condemnat veritatis vinctum

Sacrato partum semine.

52. Dans iusti caput saltatrici,

Saltatrix illud meretrici

Fert amputatum gladio,

Praecursor fidem sic servavit,

Sic certans cursum consum-

mavit

In veritatis stadio.

53. Et coronatur tribus sertis,

Multiplici fructu refertis

Decenter fulgidissimo,

Rosarum cultu decoratis

Et liliorum adornatis

Auroque splendidissimo.

57. Pars altera contendens fore

Evangelistam praecursore

Maiorem, prout credidit,

Mucrone functa rationis

Libellum reconventionis

In modum istum edidit:

58. Amicus meus praedilectus,

Ex mille milibus electus,

Millenis gaudens dotibus,

Quem amo corde, mente tota,

Tonitrui vox est in rota

Divinis tonans motibus.

59. Hic Iesu Christi salvatoris,

Errantis ovis reductoris.

Est filius materterae,

Qui castitatem Deo vovit,

A Christo doctus plene novit

In rota rotam vertere.

60. Cum fratre piscans hic vocatus

Ad apicem apostolatus

A Domino eligitur,

Relicto patre naturali

A Christo, patre spiritali,

Prae ceteris diligitur.

54. Idcirco meus praedilectus,

Praerogativis tot protectus

Et argumentis, merito

Est caro tuo praeponendus,

Ut dignior et praeferendus

Maioritatis merito.

55. Quapropter peto potiori,

Qua prece possum ampliori,

Ut, iuste iudex domine,

Dilectum meum decernatis

Maioris fore dignitatis

Re, meritis et nomine.

56. Et maxime cum sim parata,

Sunt in libello quae narrata,

Probare lucidissime

Tam testibus quam instru-

mentis

Et voce, fama, documentis

Et ceteris potissime.

61. Affectu carnis non devictus

A Christo non est derelictus,

Parentem dum deseruit,

Prae cunctis privilegiari

Praerogativa singulari

Dilectionis meruit,

62. Salvator Iesus, cui patet

Cor omne nec occultum latet,

Et cui nil est tacitum,

A caro meo non nubente,

Sed nubere quidem volente

Secundum Dei placitum,

63. Ad nuptias dum invitatur,

Ne nubat, castus revocatur,

Adplaudit rex vernaculo;

Ex unda munda facto vino

Convivae cum architriclino

Hoc gaudent de miraculo.

64. En, meum qualiter amicum

Quam castum, puram et pu-

dicum

Rex terrae, rector actheris,

Honorat signi novitate,

Convivas vini bonitate

Laetificat prae ceteris.

65. Dilectus meus advocatur,

Dum Dominus transfiguratur

In montis celsitudine,

Nec talis tamen visionis

Mirandae nec ostensionis

Effertur magnitudine.

66. Hic etiam tunc accersitur,

Dum nata Iairi moritur

Decumbens in cubiculo

A Dominoque suscitatur

Et rediviva patri datur

Caelesti adminiculo.

67. In cena Christus dum suprema

Sermonis ante longi thema

Cum subditis discubuit,

Amicus meus praedilectus

Sacratum Iesu supra pectus

Feliciter recubuit.

68. Quo de secretis secretorum

Arcana potans arcanorum

Inebriatus poculo

Arcana Dei perscrutatur

Aeutiusque contemplatur

Internae mentis oculo.

69. Hic etiam, quando pavere

Tradendus coepit et taedere

Mariae primogenitus,

Assumitur a salvatore,

Sanguineo sudoris rore

Dum aegrum curat penitus.

70. O vere quantum, Iesu Christe,

Medicinalis sudor iste

In medicando valuit,

Per quem humana gens polluta

Funestae faecis ab acuta

Febricitans convaluit.

71. Dilectus meus, vir devotus,

Pontifici cum esset notus,

Introiit cum Simone

In domum Annae, dum ligatur

Salvator et colaphizatur

Suadente turpi daemone.

72. Hunc quia carnis castitate

Cum mentis ornat puritate

Virginitas praenobilis,

Quae paradisum replet Dei,

Stat, inquam, natus Zebcdaei

Columna ut immobilis.

73. Salvator Iesus, virgo purus,

In cruce pendens moriturus,

Decentem servans ordinem

Dilecto meo castiorem

Virgineum servanti florem

Commendat matrem virgi-

nem.

74. Decernens aequum, salutare,

Quod prolem parens sinemare,

Praenobile triclinium,

Electus virgo conservaret,

Ut castum castus defensaret

Virginitatis scrinium.

75. Dum filius, quem gignit Deus,

Pro populo qui fuit reus,

In furca crucis patitur,

Et latus eius reseratur

Exanimeque perforatur

Et lancea conquatitur,

76. Quo latex undae, sacer cruor

Emanat salutaris fluor

Eliminans peccamina,

Amicus mcus videns ista

Ut verus testis, non sophista,

His perhibet testamina.

77. Praecursor hic fit, dum cu-

currit

Cum Petro, Petro praecucurrit

Amoris amplitudine,

Et piscans hic cum senis laete,

Piscando non est scissum rete

De praedae multitudine.

78. Ad portam claudum hic se-

dentem

Et elemosynas petentem

Cum Petro curat citius,

Cum apud ipsos nec argentum

Nec auri pondus est inventum,

Dant huic, quod est ditius.

79. Dilectus quoque cordis mei

Cum Petro loquens verbum

Dei

Divina per auxilia

Ex gente caeca Iudaeoum

Ad Christum, regem angelorum,

Convertit quinque milia.

80. Hic etiam cum Petro quidem

Samaritanis augens fidem

Impressione manuum

Et baptizatos confirmabat

Et spiritum salutis dabat,

Scientem, pium, strenuum.

81. Quod quidem magnum sacra-

mentum

Ab ipsis primo sic inventum,

A nostris pontificibus

Solummodo nunc reservatum,

Ut pulchre patet exaratum

Sacratis in codicibus.

82. Hic etiam cum Petro Cephas

Detestans turpis lucri nefas

Iniquitatis mammone

Condemnat turpem simoniam

Et turpis cuncti quacstus viam

Cum turpi mago Simone.

83. Dum Paulus Ierusalem redit,

Dilectus meus sibi dedit

Societatis dexteram,

Ut carus meus Iudaismi

Paulusque stultam paganismi

Doceret gentem exteram.

84. Hic aquila Ezechielis

Ut noscat, latet quod sub velis,

Evolitans sublimius

Aeternum summi verbi entis,

In rota rotae discurrentis,

Fit indagator nimius.

85. Hic medicus est animarum,

Disertus hic est variarum

Curator aegritudinum,

Hic revocator profugorum,

Hic suscitator mortuorum,

Collator valetudinum.

86. Veneni magnus hic potator,

Confracti vasis reparator,

Effector mirabilium,

Illaesus virus iste sumit,

Et quos per virus mors con-

sumit,

Hic vitae fert auxilium.

87. Hic mirandorum operator,

Substantiarum immutator,

Non tamen ritu magico,

Naturas iste transfert rerum,

Transformat formas specie-

rum

Sub more Moysaico.

88. In gemmas saxa pretiosas,

In aurum virgas hic frondosas

Immutat visibiliter

Et immutata contra morem

In rerum formam hic priorem

Reformat mirabiliter.

89. Hic advocatus quoque pru-

dens

Prudenter argumenta cudens,

Ut obviet latratibus

Haereticorum, Ebionis,

Cerinthi nec non Marcionis

Illicitis dogmatibus.

90. Hic meus quoque praedilectus

Quam sapiens est architectus

Ecclesias constituens I

Est etiam archilevita

Probatos moribus et vita

Presbyteros instituens.

91. Hic quia mentis puritate

Carnali cum integritate

Consilii ut angelus

In carne praeter carnem vixit,

Culpandus non estis, qui dixit,

Quod ipse sit archangelus.

92. Domitianus imperator,

Tyrannus saevus et grassator,

Tonitrui hunc filium

Salutis verbum intonantem,

Constanter evangelizantem

Relegat in exsilium.

93. Sic relegatus eremita

Fit veras hic Israelita,

Qui dolo nullo pungitur,

Exsilium subintrat libens,

Apocalypsim Christi scribens

Prophetae vice fungitur.

94. Canisque meus vir sincerus,

Ut Christi martyr foret verus,

Ab inimicis angitur

Et dolium subit ferventis

Olivae guttae bullientis,

Sed nec fervore tangitur.

95. Conservans virum hunc mo-

destum

Divina virtus mutat aestum,

In ventum roris tepidum,

Stupescit poenam plebs obs-

caena,

Sed poena stupet plus in poena

Hunc martyrem intrepi-

dum.

96. Quem prius iuventutis valor

Vel urens renes carnis calor

Non valuit accendere,

Nec olei ferventis aestus

Nec ardor aestuans ingestus

Hunc potuit succendere.

97. Sic lumbos castepraecingentes

Et flammas carnis exstin-

guentes

Non sentient incendia

Gehennae, sed cum hoc dilecto

Domante carnem calle recto

Recipient stipendia.

98. Apocalypsim sub figuris

Nodosis scribens et obscuris

Hic Pathmos in exsilio

Alpha et O cognoscit idem,

Adiutus, prout erat pridem,

Divinitus auxilio.

99. Epistolas hic scribit trinas

Prolixam unam, breves binas,

Quas dicimus canonicas,

Spiritualem quae medelam

Dant animabus et tutelam

Et pestes curant comminus.

100. A Pathmos iste revocatus,

Ab Asianis flagitatus

Conscribit evangelium

Compendiosa brevitate,

Certantum de divinitate

Qui mortis sedat proelium.

101. Dilectus meus postquam rite

Transcurrit annos annovitae

Nono cum nonagesimo,

Ab anno quidem, in quo Iesus

Occiditur flagellis caesus

Septeno sexagesimo

102. Annoque primo Traiani,

Benigni Caesaris Romani,

Quo sceptro non fidelior,

In chronicis ut adnotatur,

A plebe cui conclamatur:

Quis Traiano melior?

103. Adesse sibi sciens mortem,

Recipiat ut fructus sortem

Ex seminum manipulis,

Apparet illi rector caeli,

Salvator noster, verus Heli,

Bis senis cum discipulis:

104. Amice, dicens, tu perfecte

Certasti cursum complens

recte,

Nunc tempus est, cum

fratribus

Ut convivando gratuleris

Et gratulanter epuleris

Et dormias cum patribus.

105. A Domino sic invitatus,

Dum grates refert Christum

ratus

Hunc Dei esse filium,

Qui mundum iussu genitoris

Effusi salvat vi cruoris

Et lapsis fert auxilium,

106. Venisse sciens mortis horam,

Quae nullam ultro trahat

moram,

Effodi iubet tumulum,

Devote corde missam dicens,

Astanti turbae valedicens

Subintrat vivens tumulum.

107. In fide firmans Ephesinos,

Reclinans artus rcsupinos

Effossa humo tegitur,

Qui carne vixit incorruptus,

Hic gravi poena non est

ruptus

In morte, prout legitur.

108. De tumba namque huius

rursum

Minutus pulvis scatet sur-

sum,

Ut pluribus est cognitum,

Sed pulveris haec ebnlligo

Protendat seu quid scaturigo,

Scit, cui nil incognitum.

109. En, hic est natus Zebedaei,

Amicus fortis ille Dei,

De quo sermo suboritur

Electos decem inter fratres,

Orthodoxorum veros patres,

Quod carus hic non mo-

ritur.

110. Hinc carus meus tot dotatus

Virtutibusque decoratus

Est praeferendus merito

Non solum flore castitatis,

Sed etiam maioritatis

Praerogativae merito.

111. Quapropter peto potiori,

Qua prece possum ampliori,

Ut, iuste iudex domine,

Dilectum meum decernatis

Maioris fore dignitatis

Re, meritis et nomine.

112. Et maxime cum sim parata,

Sunt in libello quae narrata,

Probare lucidissime

Tam testibus quam instru-

mentis

Et voce, fama, documentis

Et ceteris potissime.

113. Libellis vero sic oblatis

Et partibus percopiatis,

Utraque pars ut videat,

Quid petat sive quid prae-

tendat,

Aut proponendo quid inten-

dat,

Et artius praevideat,

114. Ut cauta sistat in agendo

Et cautior in deferendo,

In singulis cautissima,

Quae causae spectant ad

tutelam,

Post laesam litem ad me-

delam

Recurrat ne tardissima,

115. Negatis tandem sic petitis

Legaliterque facto litis

Sollemni contestamine,

Ne vagus ordo partes laedat,

Sed hinc et inde res procedat

Aequato cum libramine,

116. Nec committatur fraudulen-

tum

Calumniaeque iuramentum,

Utraque pars astringitur

Et quaevis actrix sic et rea

Pars ne putetur Pharisaea,

Utroque iure stringitur.

117. Partesque ambae sint claus-

trales

Et causae mere spiritales

Cum re, de qua lis agitur,

Tam veritate de dicenda

Malitia quam fugienda

Iurandum ius extrahitur.

118. His actis iudex usquequaque

Requirit hoc, quod pars

utraque

Rem ductam in iudicium

Per testes probet fide dignos,

Veraces, fidos et benignos,

Quos nullum agat vitium.

119. Et instrumenta, quibus uti

Nitantur partes, ut astuti

Has advocati duxerint

Erudicndas studiose,

Ne doleant, incautelose

Sinistra si produxerint.

120. Utraque pars, ut ducat testes,

Quos sordis nullae gravant

pestes

Fideli mente ruminant,

Et hos ut dignos, eminentes,

Veraces, fidos, competentes

In iuris forma nominant.

121. Salvator, Marcus, Lucas

testes,

Matthaeus, angeli caelestes,

Pro quavis parte pro-

ferant,

Quod fore noscunt aequitatis,

Iustitiae, quod veritatis,

Fideli verbo referant ;

122. Ac eminens evangelista,

Iohannes Christi sympho-

nista,

Cum testis sit non varius,

In lite narrans simul ista

Tam pro se ferat quam bap-

tista

Testamen luce clarius;

123. Et magnus Paulus, dux Tar-

sensis,

Eusebius Caesareensis,

Ambrosius, Isidorus.

Cum Anacleto papa Linus,

Gregorius et Augustinus,

Cum Beda Cassiodorus,

124. Hieronymus cum Innocente

Ac Origenes cum Clemente

Et Alexander tertius

Et Symmachus cum Adriano

Gelasioque non profano

Testamen dent apertius;

125. Hilarius cum Comestore,

Chrysostomus cum glossa-

tore,

Calixtus, Eleutherius

Et Rhabanus cum Gratiano,

Papias cum Iustiniano

Testamen pandant verius ;

126. Ecclesiastes, Isaias,

Ezechiel et Ieremias,

David, Ecclesiasticus,

Cum Iosepho dux legislator,

Vetustae legis propagator,

Sit testis non phantasticus ;

127. Ac Iuvenalis cum Catone,

Sed et quam plures famae

bonae,

Quod verum sciant, re-

ferant,

Verbali fide seriatim,

Vicissim tunc, nunc separ-

atim

Examinanti proferant.

128. Praefati testes quid praeten-

dant,

Ac instrumenta quid porten-

dant,

Tabellionum manibus

Notatum quidem hoc apparet

Et publicatum pulchre claret

Utrisque in marginibus.

129. Pars prima sic excipiendo:

Dilectus meus, quem defendo

Cum armis non fragilibus,

Est adulescens multum re-

cens

Et ad amandum mire decens

Sub annis iuvenilibus,

130. Ornatus puritatis flore,

Amori sacri plenus rore,

Concertans quam agiliter,

Ut prior Christi dux cohortis,

Vexillifer et miles fortis

Aggreditur viriliter.

131. Incestuosos, scaenulentos,

Tyrannos saevos, truculentus

Cum scelerum proceribus,

Hos arguendo, ut est dictam,

Incestuosum ob delictum

Cum ceteris sceleribus.

132. Ad mortem usque quibus

restat

Nec pacis locum pravis prae-

stat

Nec mortem non ab-

horruit,

Certando tandem vir beatus

Rosarum serto laureatus

Sub ensis fato corruit.

133. In bello vitam salutari

Concludens morte militari

Hic pugil strenuissimus,

Mercedem pro quo pretiosam

In caelis capit copiosam

Ut victor invictissimus.

134. Dic, numquid ambae bene

scimus,

Quod Abel iustus, martyr

primus,

Quam iuvenis occiditur,

Et Aran ritus perfidorum

Detestans in Hur Chaldae-

orum

Innoxius succenditur?

135. Sic Azahel, praecursor citus,

Cum hasta fossus et contritus

In inguine succubuit,

Sic Ionathas cum Saul rege

Pro sacra Dei certans lege

In montibus occubuit.

136. Sic Absalon, vir generosus,

Prae cunctis specie famosus,

In morte cadit duplici,

Quem capite rex cooperto

Illustris David in aperto

Deplangit luctu duplici.

137. Sic Iudas fortis Maccabaeus

Et Eleazarus Hebraeus

Restantes saevis regibus

Cum Ionatha, Iohanne

quidem

Et Simone germanis pridem

Pro sacris cadunt legibus.

138. Sic Stephanus, primus levita,

In iuventutis cadit vita,

Sed et quam plures igitur,

Sic Iesus Christus, Iudae-

orum

Rex, adulescens pro no-

strorum

Delictis crucifigitur.

139. Sed Carus tuus veteranus,

Caecutiens, vir claudus,

canus,

Vir claudicans ingenio,

Singultans, stertens gemis-

cendo

Hiansque, spuens tussiendo

Concludit vitam senio.

140. Pars altera sic replicando,

Pro caro suo dimicando

Producit hoc in medium:

Suini tui nec grunnitus

Nec asinini me ruditus

Offendunt, sed dant tae-

dium.

141. In lege cui praecavetur,

Ut senis vultus honoretur

Et capitis canities,

Et reverenter consurgatur,

Ac honor quivis impendatur ;

Nec minuit calvities

142. Primaevi status honestatem

Nec acquisitam dignitatem

In rubea caesarie,

Sed radiantis ampliorem

Ab intus animi decorem

Testatur multifarie.

143. Sedtremitcaput,tinnitauris,

Si sensus census cum the-

sauris

Evacuentur oculi,

Si pallet nasus, nares fluunt,

Si livet os, si dentes ruunt,

Et si caligant oculi,

144. Si tergum rigeat gibbosum,

Si propter rheuma saniosum

Strumosum pectus tussiat,

Si stomacho sit algor multus

Molestos ingerens singultus,

[Et] si lingua balbutiat,

145. Si manus tremulenta friget,

Si cespitat pes, planta riget,

Titillat si calcaneus,

Si virtus errat animalis,

Si calor tepet naturalis

Internus et extraneus,

146. Si cibi cessat appetitus,

Si potus squalet concupitus,

Si somnus procul exsulet,

Suspiriis curo tusse gravi,

Anhelitu odoris pravi

Si senex pressus eiulet,

147. Coturnix senex si laetetur,

Tau baculino sustentetur,

Nil honestati derogat

Contracta cutis, frons rugosa

In sene, quamvis onerosa

Onere senem praerogat.

148. Hinc cari mei detestanda

Senectus non est, sed lau-

danda,

Cum carnis non annositas

Sed animi sit contemplanda ;

Si pura sit, haec veneranda

Putetur speciositas.

149. Cum carum meum detestaris

Ob senium et dedignaris,

Te nunquam, dic, invenio

De caro tuo gloriantem

Et arroganter adlegantem

Quod sit affectus senio

150. Uterque parens praecur-

soris ?

Faceti tamen foret moris,

In altero quod respuens,

Hoc minus se decere credat,

Domestica cum membra

laedat,

In barbam suam ex-

spuens. -

151. Dic item tuus praedilectus

Cur senio sit sic affectus,

Cum Christi coaetaneus

Vel quasi fuerit nascendo,

Cum ipso simul moriendo

Cur non contemporaneus?

152. Et carum hic cum caroparum

Sit vivere, sed mori carum

Cum caro nil fidelius

Et caro carne lucrum mori,

Dissolvi sic et creatori

Nil conregnare melius.

153. Pars prolis dicit Zebedaei:

Voluntas si fuisset Dei,

Qui potens reguatundique,

Dilectus meus simul mori

Cum Iesu, suo salvatori,

Non recusasset utique,

104. Sed quia summae trinitatis

Praecise fuit voluntatis,

In gentibus praeconium

Ut crucifixi nuntiaret

Et resurgentis divulgaret

Ubique testimonium

155. Et revelanda scriptitaret,

Patrata quoque dilataret

Altissimi magnalia

Et regnum Dei praedicaret,

Vocatos quoque solidaret

Vitare temporalia.

156. Sed numquid Adam, homo

primus,

Origo cuius erat limus,

Qui genus omne germinat,

Triginta tempus dum an-

norum

Transcurrit atque nongen-

torum

In pace vitam terminat?

157. Sic Seth cessantepatrisluctu,

De cuius Christus ventris

fructu

Carnaliter egreditur,

Sic Enos, primus latrizator,

Divinitatis invocator,

Dum obit, senex creditur.

158. Sic Caynan quinquagenorum

Annorum quinque nongen-

torum

Examinat curricula,

Malalael quoquegran daevum

Dum senectutis agit aevum

Mors obruit in spicula.

159. Sic Iareth, sic et Enochiustus

Mathusalemque, vir vetustus,

Signatum in temporibus,

Sic Lamech, sic Noe levatis

De lignis arcam levigatis

Gubernans in aequoribus.

160. Sic David, prius rector

gregum,

Rex postmodum effectus re-

gum

Dum nionarchatum tenuit,

A casta frigens Sunamite

Fovetur annos claudens vitae

In pace, postquam senuit.

161. Sic Simeon, vir timorosus,

Vir iustus, senex spe famosus,

Solatur quem Emanuel,

Sic Anna, vates quam annosa,

De tribu Aser generosa,

Quam generavit Phanuel.

162. Sic multi reges et prophetae,

Sic patriarchae cum quiete

Divina freti gratia

Et plurimi, quos fovet Eva,

Grandaevi senes sic longaeva

Concludunt vitae spatia.

163. His namque Deus ampliora

Concessit vitae longiora

Dierum protelamina,

In posterum ut pretiosa

Tam fide digna quam famosa

Sint senum attestamina.

164. Sed carus tuus quid testari,

Quid loqui potest seu quid

fari,

Quam pauca de exilibus ?

Ut idiota pauca sciens,

Ad inferorum portas iens

Sub annis iuvenilibus.

165. Nam limes si sit Iudaismi,

Nil tamen novit quam bap-

tismi

De duplici remedio,

Ignarus Christi de virtute,

Quam operatur cum salute

In terrae nostraemedio. -

166. Parsprima sic respondetisti:

Dilectus meus signa Christi

Cognovit et miracula,

Cum surdis caeci dum curan-

tur,

Etclaudicantes restaurantur,

Leprosis cedit macula. -

167. Amicus tuus vinculatus,

Quot signa Christus operatus

Sit, audit a dicentibus

Discipulis, quos emittebat,

Sed signa per se non videbat

Confidens referentibus.

168. Quaesitus tamen quis descitu,

Non valet testis de auditu,

Sit quamvis adminiculum,

Sed iudex testi tunc confidit,

Dum ore refert hunc, quem

vidit,

Examinis articulum.

169. Respondet prima pars com-

mota :

Baptista non est idiota,

Ut notum est veteribus

Narrantibus, quod sit pro-

pheta,

Cognoscens legis et decreta

Maternis in visceribus.

170. Sed carus tuus vir piscator,

Vir idiota, reparator

Est antiquorum retium,

In mari pisces capiendo

Et retia reficiendo

Conquirens panis pretium.

171. Respondet pars evangelistae:

Dic, ad quid sermo valet iste

Seu clamor incompositus,

Cum carus meus non ignarus,

Sed sciolus sit prudens,

gnarus,

Vir utique compositus.

172. Vir, cui sensus est apertus,

Et in scripturis vir expertus,

Quem aperit altissimus

Divinum flamen insufflando,

Ut scriba doctus exarando

Sit iste velocissimus.

173. Sic meum cur incusas carum

Ut minus doctum scriptu-

rarum

De facultate tenera,

In ore cuius variarum

Cum idiomate linguarum

Nascuntur quaevis genera ?

174. Dilectus meus si piscator

Et retium sit reparator,

Secutus tamen Dominum

Fit piscium hanc post captu-

ram

Et retium post refecturam

Piscator sagax hominum.

175. Hos verbo vitae capiendo,

Ad litus fidei trahendo

Conclusos fidis retibus

Et ab errore revocatas,

In Christi fide solidatos

Supernis iungens coetibus.

176. Pars prima dicit: multum

barris

Et cuculino modo garris

De Zebedaei filio,

Quod tuus fortis sit amicus,

Ut dicis, castus et pudicus.

Pudoris cinctus lilio,

177. Et ardens amor sui cordis,

Totius expers labe sordis,

Flos dotum mille milium,

Prae cunctis quoque Christo

gratus,

Dic, in metallum relegatus

Cur patitur exsilium ? -

178. Pro certo scias, carus meus

Non relegatur tamquam reus,

Sed Dei pro iustitia

Ab angeloque consolatur

Et revelata, quae rimatur,

Conscribit cum laetitia.

179. Sed scio quidem hoc pro

certo,

Dilectus tuus in deserto

Quod subditur molestiis,

Ab angelo nec visitatur,

In abditis sed divagatur

Ut bestia cum bestiis.

180. Pars prima respondendo

dicit:

Dic, leo Iuda numquid vicit

Luctando spiritaliter

Diebus quidem quadragenis

Deserti locis in obscaenis

Morando bestialiter?

181. Si carus tuus sic amatus,

A Christo cunctis prae-

rogatus

Est, cur ut cervus sitiens,

Dum Iesus ducitur captivus,

Relicto Iesu fugitivus

Sit sindonem abiciens. -

182. Si carus meus fugam dedit,

Die, numquid ipse cito redit?

Reversus stabat fixius

Cum matre Iesu iuxta crucem;

A Iesu visus numquid ducem

Hunc matri dat obnixius ?

183. Si carus tuus praeamatur,

In carcere cur fatigatur

Et in ferventi dolio? -

Confide, carcer non fatigat,

Nec fervens liquor hunc casti-

gat,

Sed sedet ut in solio

184. Regali stola decoratus

Et in olivae candidatus

Praenobili collirio;

Sed carus tuus carceratus

Non solum sed et decollatus

Exstinguitur martyrio.

185. Pars item procax baptizantis

Sic partem evangelizantis

Ad arguendum incitat:

Si carus tuus Christi scivit

Arcana, die, cur pedes ivit

Et non pomposus equitat?

186. In equo scias phalerato,

Decenter frenis praeparato,

Dilectus meus equitat

Ut miles fortis, Christo

gratus,

Sed carus tuus sordidatus

Ut garsio sic peditat. -

187. Et cur extollis sanctitate

Hunc simul et maioritate,

Scripturae quem oracula

Non attestantur praerogatum

In vita tamquam operatum

Vel signa vel miracula?

188. Sed carus meus, servus

Christi,

Si supradicta meministi,

Divina per auxilia

In vita fecit gloriosa,

Miranda signa copiosa,

Famosa mirabilia.

189. Ad haec respondet pars bap-

tistae:

Tu quidem bonenosti Christe,

Quod signa seu miracula

Non semper produnt sanc-

titatem,

Sed ampliorem dignitatem

Dat vita carens macula.

190. Hi namque, qui scripturas

sciunt,

Noverunt, signa quia fiunt

Non solum a beneficis,

Sed etiam hic a malignis

Ariolis non fide dignis

Patrantur et maleficis. -

191. Tu exprobras, quod carus

meus

Sit calvus, numquid Elisaeus,

Vir calvus, illudentibus

A pueris dum subsannatur,

Irridens turba laceratur

Ab ursis saevientibus ?

192. Quapropter probra non lo-

quaris,

Ne tali fato consumaris

Et pereas velocius,

Ut quadriginta duae vere

Tunc illusores periere

Discepti quam atrocius.

193. Praeterea dilectum meum

Cum detestaris tamquam

reum

Ob capitis calvitium

Et tuum praefers monstru-

osum,

Hirsutum virum et pilosum,

Committis vere vitium.

194. Quid namque caro tuo prae-

stat,

Quod est pilosus? numquid

restat,

Quod vermes sint in crini-

bus,

Rodendo quibus impugnatur?

Dic, dignenumquid aspernatur

Ob hoc in cutis finibus?

195. Pars item prima dicit: Quare

Vis praecursorem nominare

Dilectum tuum eiulum

Hinc, quod praecurrat claudi-

cantem,

Cura carus meus triumphantem

Praecurrat crucis baiulum ?

196. Nam causa cursus citioris

Si foret dignus praecursoris

Vocabulo, ut creditur,

Ad monumentum salvatoris

Praecurrens non maneret foris,

Dum Petrus hoc ingredi-

tur.

197. Pars alf'ra primae responde-

bat:

Dic, quaeso, numquid hoc

decebat

Clavigerum,quod comminus

Intrando fores aperiret,

Ut carus meus introiret

Cum commodo ut dominus ?

198. Sed quare, demens agonista,

Hoc dicis, verus quod baptista

Dilectus tuus fuerit,

Cum prius hoc sis confessata,

Baptisma suum quod peccata

Reorum non abluerit? -

199. Baptista digne nuncupatur

Is, a quo princeps baptizatur,

Qui mundi scelus abolet

Et sese patri singulare

In ara crucis salutare

Incensum dignum adolet.

200. Et ea propter amplioris

Praerogativae dignioris

Censendus privilegio

Et merito dilectus meus,

Quem speciali praefert Deus

Honore quam egregio.

201. Pars alf'ra dicit: salva pace

Fidelium, pars caeca, tace

Rememorans celerius

Baptisma Iudae traditoris,

Quod est baptismo praecur-

soris

Perfectius et verius.

202. Parsad hoc dicit praecursoris:

Si rationis plus quam oris

Te gladio praecinxeris,

Scripturae cito concordabant

Et his solutionem dabunt,

Cum tempora distinxeris.

203. Pars alt'ra dicit: Quem

commendo,

Quod maior tuo sit, ostendo

Non altercationibus

Aut frivolis vel mendicatis

Suffragiis, sed adprobatis

Praeclaris rationibus.

204. Salvator noster recumbentem

Maiorem plus quam servien-

tem

Adfirmat per iudicium,

Stans enim gerit ministrantis,

Recumbens vero dominantis

Exsequitur officium.

205. Alterque verax testis fatur,

Quod Martha foris occupatur

Stans circa ministerium,

Maria sedens contemplatur

Et verbi Dei meditatur

Ut capiat mysterium.

206. Pars etsi stando ministrantis

Sit bona, tamen contemplantis

Sedendo fertur optima,

Ab ea quae non auferetur,

Pars, ecce, quantum praeroge-

tur

Sedendo colens intima.

207. Idemque quidem testis refert,

Qui stantibus sedentes praefert

Maiores ut exilibus,

Vidisse sese saniores

Sex quater duces seniores

Sedentes in sedilibus

208. In throno Dei coram agno

Et Iesu salvatore magno,

Sed stantem cum proceribus

Magnificis innumerosam

Vidisse turbam copiosam,

Mirandum in operibus

209. Laudantem Deum gloriosum,

Prae cunctis forma speciosum,

Dicentem: Benedictio

Sit Deo, virtus, fortitudo,

Salutis honor, longitudo

Et gratiarum actio.

210. Sic carus tuus quidem stabat,

Andream Christus dum voca-

bat,

Et stare non erubuit,

Et carus meus praedilectus

In cena Christi supra pectus

Feliciter recubuit. -

211. Ad hoc respondet pars bap-

tistae:

Revera scio, quod sophistae

Sunt in sermone garruli

Et velut tauri mugientes

Et ut leones rugientes,

Ut elephantes barruli.

212. Quapropter saepe dilabuntur,

In oris verbo capiuntur

Erroris retiaculo,

Loquaces prout improvisi,

Spe fragili quidem innisi

Arundinis in baculo.

213. Ab advocatis consolata,

Praecepto iuris informata

Fidenter volo dicere,

Quod morbo tactus aestuanti

Eodem morbo laboranti

Nil poterit obicere.

214. Sed supra ducis hoc in lucem,

Quod carus tuus iuxta crucem

Prae cunctis stetit fixius,

Et stantem culpas praecur-

sorem,

Qui venientem salvatorem

Adclamitat obnixius.

215. Id certo cedas ut maiori

Dilecto meo praecursori,

Corruptae de visceribus,

Salvator noster ut testatur,

Quod maior nullus generatur

Nec pascitur uberibus.

216. Respondet pars evangelistae:

Nequaquam sermo fiet iste,

Nam scriptum hoc memi-

nimus,

Quod teste rege supernorum

In regione qui caelorum

Videtur fore minimus,

217. Sit maior tuo praecursore

Tam dignitate quam honore,

Praecelsiore titulo,

Ut providus evangelista

Matthaeus simul narrat ista

Undecimo capitulo.

218. Ac Lucas sacer in septeno

Sermone quidem quam sereno

His perhibet praeconium,

Et iuxta legem seniorum

In ore trium vel duorum

Stat omne testimonium.

219. Quapropter quidem carus

meus,

Quem generavit Zebedaeus

Secundus nulli creditur,

Cuivirgam Iessecommen davit,

Cum crucis virgam flos sacra-

vit,

De virga qui egreditur.

220. Pars prima sic respondens

fatur:

Secundus nulli reputatur

Praecursor Dei filii,

Prae ceteris magnificatus,

Ab ipso quia baptizatus

Est angelus consilii.

221, Propterea pars prima fatur:

Dic, numquid digne commen-

datur

Praecipua maioritas

Dilecti mei, quam testatur

Archangelus et pracconatur

Altissimi auctoritas?

222. Respondet pars evangelistae:

Transmissus patrem ad bap-

tistae

Legatus quidam aetheris

De caro tuo fabulatur,

Quod erit magnus, sed non

fatur,

Quod erit maior ceteris.

223. Sed carusmeus,Christo gratus,

Prae cunctis mage praerogatus

Honore quam egregio,

Non tantum magnae sed ma-

ioris

Praerogativae, celsioris

Praefulget privilegio.

224. Idcirco caro meo cede

Credendo testi fido Bedae

Presbyt'ro venerabili

Isidorique Hispalensis

Et Augustini Hipponensis

Assertioni stabili,

225. Veraci quoque meo caro,

Ut veritatis non ignaro,

Ferenti bis praeconium,

Famosum quidem et sincerum,

Et scio vere, quia verum

Est eius testimonium.

226. Parsprima dicit: Nccscriptura

Hoc patitur nec sinunt iura

Seu scita legum sobria,

Quod scorti castam ornat vestis

Seu habilis et valens testis

Sit quis in causa propria.

227. Respondet pars evangelistae:

Ab bis latratibus desiste,

Cum Christus auctor om-

nium

De semetipso veritatis

Perhibeat et aequitatis

Sollemne testimonium.

228. Romanae quoque sedis quidem

Antistes summus scribens

pridem

Testatur Clemens tertius,

Quod quis in causa sua mere

Pro semetipso perhibere

Testamen queat, certius.

229. His pars respondet praecur-

soris:

Testamen etsi salvatoris

Valere Deus maluit

In Christo tamquam speciale,

Non tamen fore personale

Pro caro suo valuit.

230. Videtur quoque, quod sis

demens,

Dum profers hoc, quod papa

Clemens

Inepte pridem statuit,

Cum illud tamquam lex

profana

Sit abrogatum in membrana,

Quod occupanter latuit.

231. Pars alt'ra dicit: Si scriptura

Consideretur atque iura

Notentur diligentius,

Dic, numquid leges abrogatas,

Auctoritate denudatas

Adlegat Innocentius ?

232. Pars prima rcspondendo fatur:

Hic papa sic argumentatur

Ex abrogatis legibus,

Ut pateat, quanto favore

Praelatam Petri sedem fore

A sacris olim regibus.

233. Sed etsi leges abrogatas

Adlegans exautorizatas

In culpa sit insipiens,

Dic, numquid procax adlega-

tor,

Praesumptuosus recitator

In poena fiat sapiens?

234. Ab alt'ra parte respondetur:

Scriptura si consideretur,

Non solus de se filius

Altissimi testificatur,

Sed pater sibi suffragatur

Testificans habilius.

235. Pars prima dicit: Scias vere

Testamen pater perhibere

In causa nequit filii,

Ut narrat lex canonizata,

Quam canonizat adprobata

Sententia concilii.

236. Respondet pars evangelistae:

Pro certo scias, pater istc

Praedominatur regibus

Principibusque universis,

Romanis, Graecis, Medis, Per-

sis

Nec adligatur legibus.

237. Imperatores atque reges

Hic statuit, hic novas leges,

Hic iura condit vetera,

Hic solus novit veritatem,

Iustitiam et aequitatem,

Ergo quidem et cetera.

238. Pars prima dicit: Etsi proli

Det pater forte iure poli

Augmentum testimonii,

In lite filiationis

Et testamenti factionis,

In causa matrimonii,

239. Non tamen pro maioritate

Seu praecellenti dignitate

Testari pater filio

Valebit famae pro augmento

Seu commodi pro incremento

Scripturae de consilio.

240. Pars alt'ra dicit: Pater ille,

Quem coctus angelorum mille

Testantur laude sedula,

Pro filii maioritate

Ac iteranda caritate

Testantur voce sedula.

241. Pars prima dicit: Tu deliras

Et gyrum caeli frustra gyras,

Cum cari mei dignitas

Non continetur positivo,

Sed magis in superlativo

Praefulgeat insignitas.

242. Nam sacer Beda venerandus,

Testificando non culpandus,

Sic dicit apertissime:

Parentes, senes infecundi,

De dono huius quod iucundi

Sunt prolis nobilissimae.

243. Pars alt'ra dicit: Iam quiesce

Et velut errans obmutesce,

Dum profers hoc prae-

conium,

Cum satis hoc sit notum genti,

Ullius quod non sit momenti

Unius testimonium.

244. Pars prima dicit: Christianis

Est notum simul et paganis,

Iudaeis, Graecis, Barbaris,

Aegyptiis, Samaritanis,

Lumbardis, Tuscis et Romanis,

Polonis, Slavis, Ungaris,

245. Gallosis, Gallis, Gallicanis,

Britonibus et Anglicanis,

Hibernis, Dacis, Tartaris,

Burgundis, Francis et Ger-

manis,

Arabibusque et Hispanis,

Bohemis, Swavis, Bavaris,

246. Eranconibus et Noramanis,

Vasconibus et Aquitanis,

Westphalis et Saxonibus,

Livouibusque cum Pruthenis,

Frisonibus sed et Ruthenis,

Tulingis et Hassonibus,

247. Campanis, Siculisque Scotis,

Armenis, Medis, Persis, Gotis

Et fuscis Aethiopibus

Et, prout reor, Asianis,

Quadripartitis Africanis,

Innumeris Europibus,

248. Inveterati quod est moris,

Iohannis Christi praecursoris

Imago quod imprimitur

Florenis aureisque nummis,

Inter metalla tamquam

summis,

Et literis exprimitur.

249. Et sicut aurum principatu

Metalla quaevis, potentatu

Realiter exsuperat,

Sic carus meus ampliori,

Praerogativa potiori

Amicum tuum superat.

250. Pars alt'ra dicit: Carus meus,

Prae ceteris quem amat Deus,

Si cautius adverteres,

Numismate de trinitatis,

Nostrorum nummo civitatis,

Hic imprimit caracteres.

251. Sed aurum quando peioratur,

Aeruginat, decoloratur

Et vertitur in scoriam,

Tunc cari mei quidem nummo

Caractere signato summo

Aeternam confert gloriam.

252. Hinc est baptistae praeponen-

dus

Honoribusque praeferendus

Millenis mille milibus,

Ut aquila sublimiori

Praerogativa, potiori

Praefertur volatilibus.

253. Pars prima dicit: Scias vere,

Romani cives quod novere

Praesentes et praeteriti,

Quod vir dilectus cordis mei,

Iohannes, prodens agnum Dei,

Est excellentis meriti

254. Ex eo, quia Laterana

Basilica ut veterana

Ecclesiarum domina

In eius laude est fundata

Sollemniterque dedicata,

Ut pacis ferat o????

255. In cuius ara principali

Servatur mensa cum mensali,

In qua cenavit Dominus

Discipulis cum duodenis,

Dum nummis venit pro trc-

cenis,

Et virga nihilominus,

256. Quam aridam tunc Aaron

gessit,

Ex ea quando flos processit,

Et urna vetus aurea,

Caeleste manna qua servatur,

Et vellus siccum, quod rigatur

Ieroboal in area.

257. Huiusque arae mos est talis

Praerogativae specialis,

Missarum quod sollemnia

In hac non quit quis celebrare,

Qui arae iura conservare

Voluerit indemnia,

258. Ni summus pontifex papalis

Episcopusve cardinalis ;

Hinc carus meus merito

Est caro tuo praeponendus,

Maiori laude praeferendus

Ex nunc ut in praeterito.

259. Pars alt'ra dicit provocata:

Suffragia sunt men dicata

Haec, quibus nuncinniteris,

Nam cunctis civibus Romanis

Indigenisque Lateranis,

Plebeis et presbyteris

260. Est notum, quod dilectus meus,

Quem generavit Zebedaeus,

Est princeps sublimissimus

Tonitruique vox in rota,

Qua tellus commovetur tota.

Tonatorque doctissimus,

261. Salutem tonans Asianis,

Europibus et Africanis

Et singulis Ephesiis,

Salutis verbo delibutis,

E t aliis sex constitutis

Asiam ecclesiis.

262. Quid ultra possum plus referre,

Sed quod in fines orbis terrae

Hic tonat evangelium

Apocalypsimque cum tribus

Epistulis, quae sunt hic cibus,

Qui mortis sedat proelium V

263. Et ea propter amplioris

Praerogativae, celsioris

Est carus meus utique,

Tonitrui vox in aperto,

Quam vox clamantis in deserto ;

Nam vox tonantis undique

264. In orbis gyro universi

Hos revocans,qui sunt dispersi,

Per tubam evangelicam,

Reducens oves ad ovile,

Conciliando pecus vile

Ad caulam trahit caeli-

cam.

265. Pars prima dicit :Cordemundo

Dilectus meus est in mundo

Exemplum parcimoniae.

Pars alt'ra dicit: In aperto

Dilectus meus est pro certo

Eunuchus castimoniae.

266. Pars prima dicit: Multum

praefers

Eunuchum tuum, sed non

refers,

Quod iuxta legem etiam

Eunuchus et non membro sanus

Arcetur tamquam vir pro-

fanus,

Ne intret in ecclesiam.

267. Pars alt'ra dicit: Scio vere,

Quod hi, qui parci sunt in aere,

Extollunt parcimoniam,

Sed hi, qui sese catezizant,

Quod mente carnem eunuchi-

zant,

Commendant castimo-

niam.

268. Pars prima dicit: Quod bap-

tista

Sit dignior apocalysta,

Hoc patet lucidissime,

Dum letania decantatur,

Ut princeps magnus invocatur

Prae ceteris potissime.

269. Pars evangelizantis fatur:

Dum canon missae recitatur

Pro crucifixi gloria,

Dilectus meus invocatur

In primis atque veneratur

Sollemni cum memoria,

270. Et sicut quavis letania

Est missa maior fide dia,

Celebrior et dignior,

Sic praecursore seu baptista

Piscator seu evangelista

Est maior et insignior.

271. Pars prima dicit: Ista refers

Iactanter, quoque missam

praefers,

Ut imbrigemur iterum,

Recordor namque te iactasse

Iohannem missam celebrasse,

Sic innuens presbyterum

272. Hunc exstitisse quam devotum,

Ut Ephesinis foret notum,

Qui celebrationibus

Missarum eius adfuerunt

Et pacis donum receperunt

Cum valedictionibus.

273. Sed haecnarraread quid valet?

Pro certo sermo quivis squalet,

Per quem sectatur otium;

Dic, numquid tribu de paterna

Dilectus meus, Christi verna,

Est nactus sacerdotium?

274. Nam pater eius Zacharias,

Ut dictum est, Abiae vias

Sequens in sacerdotio,

Ut Deum fortem et immensum

Proflectat, immolat incensum,

Ut exigit devotio.

275. Respondet pars evangelistae:

Sacerdotalis ritus iste

Tunc quidem locum habuit,

Dum presbyter hunc et levita

Praetereunt, in Samarita

Qui sauciatus tabuit.

276. Et cruor fusus vitulorum,

Hircinus simul et taurorum

Diminuunt peccamina,

Sed ritus iste servientem

Non perficit nec purgat gen-

tem,

Quam foeda gravant famina.

277. Nam holocaustum animale,

Libamen caerimoniale

Ac cetera libamina

Mortalia non abluebant,

Quodammodo vix diluebant

Delicta venialia.

278. Nec cithara carnosae legis

Sonoro veri David regis

Concordat cum psalterio,

Et ea propter scias vere,

Vetusta quod exsulavere,

Stant nova sub mysterio.

279. Umbrosa namque tristi zelo

Lex Moysi velata velo

Evanuit famelica,

Et plenitudo gratiosa

Cum veritate spatiosa

Illuxit evangelica.

280. Dom pius ille Samarita

Tam sacerdote quam levita

Fugato aegrum erigit,

Fomentis olei cum vino

Lutoque sputo cum divino

Commixto secum dirigit,

281. Tunc carus meus celebravit

Missamque dicens consecravit

Hoc verum corpus Domini,

In fide quod sumenti rite

Cum bravio aeternae vitae

Salutem confert homini.

282. Servato ritu, quem indixit,

Hic sacrifex, quem crucifixit

Gens ludaeorum perfida,

Sit cui virtus, fortitudo,

Laus et honoris longitudo

In trinitate trifida.

283. Pars prima dicit: Miror mul-

tum,

Ex ore tuo cur hoc stultum

Eloquium prodierit,

Dicendo, tuus quod dilectus

In cena Christi supra pectus

Recumbens obdormierit.

284. Nam etsi Iesu pastus esu

Et hoc in esu Christi Iesu

In sinu recubuerit,

Non tamen patet ex scripturis

Sententiisve scripti iuris,

Recumbens quod dor-

mierit.

285. Pars alt'ra dicit: Hac in cena

Qua picta fratrum duodena

Cohorte Christus cingitur,

Dic, numquid meus praedi-

lectus

Ibidem Iesu supra pectus

Obdormiens depingitur

286. Quapropter quidem curo

parum,

Sed munimentis scripturarum

Non fungar in certamine,

Cum mihi sint pro scripto iure

Consuetae veteres scripturae

Notabili testamine.

287. Gregoriusque doctor fatur,

Ut canon vetus attestatur,

Quod laicis cernentibus

Pro lectione sit pictura

Demonstrans ipsis hoc, scrip-

tura

Quod clericis legentibus.

288. Pars prima dicit: Miror, quare

In tantum velis derogare

Baptistae benignissimo

Et piscatorem exaltare

Et praerogando sublimare

Relatu superbissimo ?

289. Cum tamen viros piscatores

Nec res nec fama nec honores

Famosis viris praeferant,

Sed ipsis tamquam rusticanis,

Suadentibus pro quaestu panis,

In nullo prorsus deferant.

290. Pars alt'ra dicit: Hoc honori

Non congruit, quod piscatori

Decrepito sic derogas

Et moris contra rationem

Dilectum tuum, quem prae-

conem

Adfirmas esse, prorogas,

291. Cum tamen opus piscatorum

Officium sit beatorum

Et adprobatum moribus,

Officiumque praeconatus

Exercens non sitmundo gratus,

Ut sectus ab honoribus.

292. Praecones namque sunt cla-

mosi,

Immites et malitiosi,

Sangninolenti vindices

Saevarum persecutionum,

Causarum, exsecutionum

Letalium sunt indices.

293. Parspraecursoris ad hoc fatur:

Si quilibet, qui praeconatur,

Involveretur vitio,

Infames forent sacerdotes,

Legantur quibus sacrae dotes

Praeconis cum officio.

294. Praeterea quod carus meus

Non sit immitis, novit Deus

Malevolis compatiens,

Sed carus tuus est immitis

Ad ulciscendum, fomes litis,

Vir saevus et impatiens.

295. Quod patet, dum inniti curat,

Caelestis ignis ut comburat

Samaritanos accolas;

Sed numquid ob hocincrepatur

A Domino, qui humanatur,

Ut humi salvet incolas?

296. Pars alt'ra sic respondet

primac:

Cur extolluntur in sublime

Sermones tui varii,

Cum carus meus agat pie;

Dic, numquid preces ad Eliae

Duo quinquagenarii,

297. Ab Ochozia qui mittuntur,

Caelesti flamma consumuntur,

Ut recitat historia.

Elias quoque commendatur,

Et factum vatis exaratur,

Ne cadat a memoria.

298. Parspraecursoris ad hocfatur:

Quod in Elia commendatur

Amoris ob indicium,

In caro tuo hoc culpatur

Ut odiosum et damnatur

Rancoris propter vitium. -

299. Dic, numquid Phinees laudatur

Et pulchre sibi reputatur

Ad perpetem iustitiam,

Quod Zambri dignum ultione

Cum Chozbi necat pugione

Ob sceleris nequitiam?

300. Pars alt'ra dicit: Dei zelo

Accensus Phinees, non zelo

Rancoris fornicariis

Incensus est, ut exstinguatur

Sic Dei zelus et vertatur

A pravis operariis. -

301. Dic item simul et memento,

In novo Petrus testamento

Quod, prout Lucas indicat,

Reatum fraudis gravioris

Tam Ananiae quam uxoris

Festina morte vindicat.

302. Pars nati dicit Zacbariae:

Tam Saphirae quam Ananiae

Si subita mors obfuit,

Revera cunctis ad medelam

Correctionis et sequelam

Aeterna vita profuit.

303. Sed ista quidem admiranda

Sunt potius quam imitanda

Pergendo via regia,

Nam etsi quinque porci gregem

Constituant, communem legem

Paucorum privilegia

304. Non faciunt, ut canon fatur.

Si placet ergo, dirimatur

Quantocius hoc proelium,

In foliis cum nulla vice,

Sed rationis in radice

Consistat evangelium.

305. Pars alt'ra dicit: Scio vere,

Quod in radice latuere

Virtutes sacrae paginae,

Sed istis quidem abutendo,

Reflexo calle gradiendo

Pertransis in imagine.

306. Idcirco cede, pars praeconis,

Ne te confundat vox echonis

Vel tonitrus percutiat,

Aut adversetur tibi Satan,

Seu prout Albiron et Dathan

Te terrula deglutiat.

307. Hic pars respondet praecur-

soris:

Pars mihi cede piscatoris,

Ne Dominus percutiat

Te sicut olim Her et Honam,

Vel ut rebellem vatem Ionam

Te cetus ne deglutiat.

308. Dum diu foret altercatum

Et alternatim adlegatum,

Et parti pars non cederet,

Sed pars utraque niteretur,

Quod parti pars sic prae-

ferretur,

Ut alteram praecederet,

309. Assessor dicit: Hoc utrique

Si placeat, pars utrobique

Probationes abigat,

In causa quoque concludatur,

Et bene iudex instruatur,

Ne ius vel factum ambigat.

310. Respondet pars utraque:

Placet,

Et reputetur, si qua tacet

Pars, utique consentiens ;

Processibus et actitatis

Per iudicemque iudicatis

Pars neutra sit dissentiens.

311. Conclusa demum sic in causa

Et inter partes facta pausa

Traduntur acta iudici

Sollerter ad examinandum

Et artius ad auscultandum,

Si testes sint autentici,

312. Et quanta fides adhibenda

Sit ipsis iuxta requirenda

Legitimis in testibus,

Ut si corrupti sint amore

Seu odio, vel si favore

Seu lucrativis quaestibus,

313. Aut testes tamquam saniores

Exceptione sint maiores,

In dictis non falsidici,

Vulgari verbo sive fama,

Si vox audita sit in Rama,

Quod prorsus sint veridici,

314. Vel iuris ordo sit artatus

Enormiter seu vitiatus,

Vel si quid est propositum

Post litis contestationem

Vel ante per exceptionem,

Quod tendat ad oppositum.

315. Aut si processum hac in lite

Legaliter sit atque rite,

Seu si quidquam a partibus

Obmissum sit incuriose,

Quod suppleat quam cautelose

Hoc curiosis artibus.

316. Istisque sic examinatis

Et plenius consideratis

Ulterius non differat

Sententiam diffinitivam

Proferre, litis decisivam,

Sed citius hanc proferat,

317. Ac partium ambarum ora,

Laxata quarum erant lora,

Refraenet suetis moribus,

Taxatis simul et perpensis

Victrici victam in expensis

Condemnat et laboribus.

318. His actis iudex laude dignus,

Vir clemens, mitis et benignus,

Certantibus compatiens

Iustitiam cum aequitate

Hinc inde cum benignitate

Ut temperet, vir patiens

319. Tam testibus quam instru-

mentis

Quibuslibetque munimentis

Deductis et propositis,

Perlectis, visis luculenter,

Examinatis diligenter

Cum singulis depositis,

820. Consideratis auscultandis

Et observatis observandis,

In quantum est in omine,

Favore quovis posttergato,

Devote prius invocato

Superni regis nomine,

321. Sic ut exstincta litis face

Pro partibus in bona pace

Res transeat aequaliter

Cum discretorum assessorum

Consilioque peritorum

Decernat aequus arbiter:

322. Cum positivus gratiosus,

Pacificus, compendiosus

Sit nutriens concordiam,

Comparativus odiosus,

Superbiens, contentiosus,

Parturiens discordiam,

323. Et proceres, pro quibus partes

Has disceptandi colunt artes,

Ut socium cum socio

Coaequet lex professionis

Et similis confessionis

Ac fidei devotio,

324. Ut positivum comitentur,

Comparativum detestentur,

Soli praecellentissimo

Superlativo reservato

Caelorum regi praerogato

Honore sublimissimo,

325. Apostolus cum hoc testetur,

Quod quaelibet evacuetur

In superis praelatio,

Et solus ille veneretur,

Qui claustra cordis intuetur,

Quem angit nec elatio.

326. Cum partibus eventum litis

Sperantibus sic de petitis

Imponitur silentium

Auctoritate iudicantis

Sententiamque confirmantis

Per legem ducis gentium,

327. In invicem deliberatae

Sic partes dicunt: Protestatae

Hoc sumus ab initio,

Quod iudex iuste iudicabit

Et, litem solo terminabit

Iustitiae iudicio,

328. Sed ex quo non de positivo

Lis currit sed comparativo,

Ut meritis insignior

Appareat inter dilectos,

Amicos nostros praeelectos,

Quis maior sit et dignior,

329.Et iudex, prout est prae-

missum,

Se gravem reddit et remissum

Sententiando taliter

De re non ducta coram eo,

Delictum grave coram Deo

Committens actualiter

330. Iustitiam sic depravando

Et litigantes adgravando

Iniquam per sententiam,

Sententia si diceretur,

Quod dici tamen non meretur,

Ob juris obsistentiam,

331. Cum lata sit de non petitis

Seu in libello requisitis,

Quamobrem apostolicam

Ad sedem sacram appellamus

Et supplicando postulamus

Sententiam catholicam

332. Benigni domini Iohannis,

Resistere qui scit tyrannis,

Secundi post vicesimum,

Salvator cui cum centeno

Ter cumulatum fructu deno

Det fractum sexagesimum.

333. Ut ne linquamur in errore

Et fiat error hic priore

Nocivior novissimus,

Decernat pius absque mora,

Pro iure quae sint saniora,

Ut princeps disertissimus,

334. In cuius pectoris clausura

Quiescunt leges atque iura,

Cum novis scripta vetera,

Obscura per quae discernun-

tur,

Et litigantes secernuntur,

Et bona fiunt cetera.

335. Et quoniam est appellatum

Et reverenter supplicatum,

Decenter et composite

Ex supra causis enarratis

A partibus sic adgravatis

Recenter interpositae

336. In scriptis appellationi,

Devotae supplicationi

Adharens quam humiliter

Scholaster Franco Mesche-

densis,

Dioecesis Coloniensis,

Se subicit agiliter

337. Tutissimae protectioni,

Praecelsae dominationi

Magnifici pontificis,

Praefati domini Iohannis,

Tenentis claves sub his annis

Magnalium opificis,

338. Postquam verbum est incar-

natum,

Salutem quod est operatum,

Decurso cum millesimo

Eiusdem anno trecenteno,

Nunc caeli terrae molem freno

Regentis, in tricesimo,

339. Octavae Petri piscatoris

Et Pauli gentium doctoris

Dum stant in mediculio,

In mense, cui prius omen

Quintilis erat, sed nunc nomen

Romani dant a Iulio.