Patrologiae cursus completus
Elenchus operum quae in hoc volumine continentur.
Elenchus operum quae in hoc volumine continentur.
Praefatio.
S. eusebii hieronymi stridonensis presbyteri commentariorum in evangelium matthaei ad eusebium libri quatuor.
(vers. 9.) pater noster, qui es in coelis. patrem dicendo, se filios confitentur.
(vers. 2.) domine, si vis, potes me mundare. qui voluntatem rogat, de virtute non dubitat.
(vers. 44.) revertar in domum meam , unde exivi. hoc est, abibo ad judaeos, quos ante dimiseram.
S. eusebii hieronymi stridonensis presbyteri translatio homiliarum xxxix origenis in evangelium lucae, ad paulam et eustochium.
Homilia i. in prooemium lucae usque ad eum locum ubi ait: scribere tibi, optime theophile.
Homilia xxv. de suspicione quam habebat populus de joanne, ne forte ipse esset christus. cap. iii.
Homilia xxx. tentatio salvatoris secunda. cap. iv.
Homilia xxxi. de tertia tentatione salvatoris. cap. iv.
Homilia xxxvii. de eo quod a discipulis pullus asinae solutus est.
S. eusebii hieronymi stridonensis presbyteri commentariorum in epistolam ad galatas libri tres.
S. eusebii hieronymi stridonensis presbyteri commentariorum in epistolam ad galatas libri tres.
S. eusebii hieronymi, stridonensis presbyteri, commentariorum in epistolam ad ephesios libri tres.
S. eusebii hieronymi, stridonensis presbyteri, commentariorum in epistolam ad ephesios libri tres.
S. eusebii hieronymi, stridonensis presbyteri, commentariorum in epistolam ad titum liber unus.
S. eusebii hieronymi, stridonensis presbyteri, commentariorum in epistolam ad titum liber unus.
S. eusebii hieronymi stridonensis presbyteri commentariorum in epistolam ad philemonem liber unus.
S. eusebii hieronymi stridonensis presbyteri commentariorum in epistolam ad philemonem liber unus.
Appendix ad tomum septimum operum s. eusebii hieronymi, complectens commentarios in job et breviarium in psalmos.
Commentarii in librum job.
Item. ad christi personam vertitur expositio.
Admonitio in breviarium in psalmos
Admonitio in breviarium in psalmos
Breviarium in psalmos.
Secunda expositio super psalmum cxix.
Liber de expositione psalmorum.
Liber de expositione psalmorum.
J. martianaei admonitio ad consequentem praefationem in psalmorum librum.
J. martianaei admonitio ad consequentem praefationem in psalmorum librum.
Praefatio de libro psalmorum.
Index verborum, sententiarum et rerum memorabiliorum, quae in hoc septimo tomo s. hieronymi continentur .
Ordo rerum quae in hoc tomo continentur.
Psalmus XL.
In finem, Psalmus David. Istum psalmum propheta per Spiritum sanctum in persona Christi cantavit. Psalmus vocem continet prophetae de Christo pronuntiantis in initio: deinde ipsius Mediatoris loquentis ad Patrem: quae maxime sunt in Evangeliis impleta.
Beatus qui intelligit super egenum et pauperem. Qui cognoscit Christum in assumpta carne venisse, in qua pro nobis pauper factus est et egenus, hic 0947A beatitudinum coelestium opes capit. Ipse autem Dominus factus est pauper: cum non haberet ubi caput reclinaret (Luc. IX) . Egenus, cum se in egentibus refici demonstravit. Beatus qui intelligit. Beatus, et felix, qui intelligit super egenum et pauperem. Christus egenus et pauper factus est pro nobis, ut illius inopia nos divites faceret: Qui intelligit, id est, qui intelligit illum verum Deum et verum hominem esse. In die mala liberavit eum Dominus. In die judicii, in qua Judaeos nos (( Al. non)) intelligentes damnabit Christus. Aderit tibi dies mala: si non intellexeris super egenum et pauperem.
Dominus conservet eum. Ne ab hoc intellectu recedat in praesenti. Et vivificet eum. In hac sapientia perseverantem, transferat a morte in vitam. Et 0947B beatum faciat eum. Cum sanctis suis in regno coelorum. In terra. In sancta Ecclesia vel in die aeternitatis. Et non tradat eum in manus inimicorum ejus. Id est, in potestate diaboli, qui credulitati nostrae semper inimicus exsistit.
Dominus opem ferat illi super lectum doloris ejus. Opem ferat illi: hoc est, adjutorium praestet illi. In lecto doloris, in infirmitate carnis. Vel de illo paralytico potest intelligi, quando Dominus dixit: Surge, tolle lectum tuum (Matt. IX) : quia corpus quod corrumpitur, aggravat animam, et inhabitatio terrena deprimit sensum multa cogitantem (Sap. IX) . In hujus corporis aegrotatione in quo anima tamquam in lectulo requiescit, ope Dominici praesidii consoletur. Universum stratum ejus versasti in infirmitate 0947C ejus. Corpus, ut diximus, quod pro strato accipitur, in diversis tribulationibus inquietasti, ut probatum atque ab illecebris expurgatum, assumeres. Hic propheta immutat ordinem, et profert vocem Dominici hominis dicentis:
Ego dixi, Domine, miserere mei: sana animam meam, quia peccavi tibi. Quae moesta usque ad mortem: non ab originali facinore, sed pro delictis populi contristatur. Vel, miserere mei, Ecclesia dicit: quia multi sunt qui peccata committunt, sed verba excusationis praetendunt. Unde Ecclesia dicit: Ego me accuso pro meis peccatis, quia ego peccavi.
Inimici mei dixerunt mala mihi: Quando morietur et peribit nomen ejus? Quando videbant caecos illuminari, leprosos mundari, sabbata dissolvi, Lazarum 0947D resuscitari, quando dicebant: Ecce mundus totus post eum abiit (Joan. XIV) : quid aliud poterant cogitare, nisi, ut morte ei haec virtus eriperetur? Nam et unus ex illis, Caiphas nomine, licet nesciens quae diceret, aiebat: Expedit ut unus moriatur pro populo, ut non tota gens pereat. Quando morietur? Hoc est quod in Evangelii parabola scribitur, colonis dicentibus: Iste est haeres, venite, interficiamus eum: et nostra erit haereditas, et non memoretur nomen ejus amplius (Marc. XII) .
Et si ingrediebantur ut viderent, vana loquebatur cor eorum. Introeuntes praetorium, loquebantur de corde malo, dicentes: Omnis qui se facit regem, contradicit Caesari (Joan. XIX) . Vel ad hoc ingrediebantur, 0948A ut exstinguerent Ecclesiam, et explorarent, sicut Paulus dicit: Falsi fratres qui subintroierunt explorare libertatem nostram (Galat. II) . Vana locutum est cor eorum, lingua ficta in dilectione, ut illud: Magister, scimus quia verax es, et viam Dei in veritate doces (Matt. XXII) . Hoc vanum est. Congregaverunt iniquitatem sibi. Clamantes: Quid ad nos? Tu videris. Sanguis ejus super nos et super filios nostros.
Egrediebantur foras. Foras, cum Pilato. Et loquebantur in idipsum. Adversum me susurrabant omnes inimici mei: adversum me cogitabant mala mihi. Adhibentes testes iniquos, et quaerentes me interficere. Adversum me susurrabant: id est, murmurabant. Omnes inimici mei cogitabant mala mihi: supradicti 0948B Judaei, vel modo contra Ecclesiam haeretici.
Verbum iniquum constituerunt adversus me. Aientes: Nobis non licet occidere quemquam, sed tu accipe, et crucifige eum (Joan. XVIII) . Vel quando dixerunt: In Beelzebub ejicit daemonia (Luc. XI) , et non solum super vivum, sed etiam super mortuum falsos testes miserunt.
Numquid qui dormit, non adjiciet ut resurgat? Sic me interficere festinabant, quasi post mortem resurgere non haberem. Hoc est dicere: qui ab iniquis injuste somno mortis opprimitur, non resurget? Sicut alius propheta dixit: Numquid qui cadit, non resurget (Jerem. VIII) ? Cecidit enim granum frumenti, et messis copiosa surrexit.
0948C Etenim homo pacis meae in quo speravi, qui edebat panes meos, magnificavit super me supplantationem. Manifestissime hic Judam denuntiat proditorem, sicut ipse Dominus in Evangelio ait: Cui ego panem intinctum dedero, ipse est (Joan. XIII) ; et alibi: Levabit adversum me calcaneum. Quod autem ait: Qui edebat: hoc est, qui coelestem cibum, vitam huic mundo dantem, sumebat, et aliis distribuebat, cum esset apostolus: ipse hanc vitam morti, propter cupiditatis pretium, destinavit.
Tu autem, Domine, miserere mei, et resuscita me, et retribuam eis. Resuscitatus est Dominus noster virtute paterna, ad cujus dexteram sedet. Antequam resurgeret, anticipavit ultio Judam, cum eum interitus debitus suggillavit. Quod autem ait: Retribuam 0948D illi, futurum ei judicium comminatur.
In hoc cognovi quoniam voluisti me. Resuscitans me. Quoniam non gaudebit inimicus meus super me. Diabolus: cujus instinctu haec Judaei sunt operati: non est gavisus eum retinendo in inferis.
Me autem propter innocentiam suscepisti, et confirmasti me in conspectu tuo in aeternum. Maxima est haec innocentia, cum justus pro impiis moritur: qui non sua, sed nostra peccata portavit. Propter quam innocentiam, et a Patre devicta morte, cum assumpta carne susceptus est in coelestibus.
Benedictus Dominus Deus Israel a saeculo, et usque in saeculum fiat, fiat. Pro fiat, fiat, in Hebraeo scribitur amen, amen, quod Aquila, πεπιστομενώς: id est, 0949A vere, sive fideliter, transtulit. Et sciendum primum librum Psalterii hic esse finitum. Secundum vero esse a quadragesimo primo, usque ad septuagesimum primum. Tertium a septuagesimo secundo, usque in octogesimum octavum. Quartum ab octogesimo nono, usque in centesimum quintum. Quintum vero a centesimo sexto, usque ad finem.