Patrologiae Cursus Completus

 Patrologiae Cursus Completus

 Elenchus Operum Quae In Hoc Volumine Continentur.

 Elenchus Operum Quae In Hoc Volumine Continentur.

 In Libros De Trinitate Praefatio.

 In Libros De Trinitate Praefatio.

 Summa Librorum Sequentium E Duobus Mss.

 Summa Librorum Sequentium E Duobus Mss.

 (Circiter An. 356 Inchoati.)

 (Circiter An. 356 Inchoati.)

 1 Liber Primus.

 25-26 Liber Secundus.

 49 Liber Tertius.

 69-70 Liber Quartus.

 103-104 Liber Quintus.

 131-132 Liber Sextus.

 173-174 Liber Septimus.

 211-212 Liber Octavus.

 255, 256 Liber Nonus.

 319-320 Liber Decimus.

 373-374 Liber Undecimus.

 407-408 Liber Duodecimus.

 445-446 In Librum De Synodis Praefatio.

 445-446 In Librum De Synodis Praefatio.

 (Scriptus Circa Finem Anni 358.)

 (Scriptus Circa Finem Anni 358.)

 Exemplum Blasphemiae Apud Sirmium per Osium et Potamium conscriptae

 Fides Secundum Orientis Synodum. (an. 347.)

 485 Exemplum fidei Sirmio ab Orientalibus contra Photinum scriptae

 521-522 Sancti Hilarii Apologetica Ad Reprehensores Libri De Synodis Responsa .

 521-522 Sancti Hilarii Apologetica Ad Reprehensores Libri De Synodis Responsa .

 Admonitio In Epistolam Sequentem Et Subjunctum Ei Hymnum.

 Admonitio In Epistolam Sequentem Et Subjunctum Ei Hymnum.

 (Circa Finem Anni 358 Missa.)

 (Circa Finem Anni 358 Missa.)

 529-530 Sancti Hilarii Hymnus Filiae Suae Abrae Missus.

 529-530 Sancti Hilarii Hymnus Filiae Suae Abrae Missus.

 Censura Alterius Hymni Hilario Perperam Tributi.

 Censura Alterius Hymni Hilario Perperam Tributi.

 Alterius Hymnus Hilario Perperam Tributus.

 Alterius Hymnus Hilario Perperam Tributus.

 Fnis.

 In Sequentem Librum Admonitio. Nonnulla De Libris Aliis Ad Constantium Praelibantur.

 In Sequentem Librum Admonitio. Nonnulla De Libris Aliis Ad Constantium Praelibantur.

 (Scriptus anno 355 aut 356.)

 (Scriptus anno 355 aut 356.)

 541-542 In Libellum Subsequentem Admonitio.

 541-542 In Libellum Subsequentem Admonitio.

 (Scriptus anno 360.)

 (Scriptus anno 360.)

 Praevia Dissertatio In Librum Contra Constantium.

 Praevia Dissertatio In Librum Contra Constantium.

 (Scriptus Anno 360.)

 (Scriptus Anno 360.)

 Additamentum ex libris de Trinitate.

 Admonitio In Librum Contra Auxentium.

 Admonitio In Librum Contra Auxentium.

 (Scriptus Anno 364.)

 (Scriptus Anno 364.)

 Exemplum Blasphemiae Auxentii.

 603-604 In Fragmenta S. Hilarii Praefatio.

 603-604 In Fragmenta S. Hilarii Praefatio.

 613-614 Fragmentorum Vetus Ordo Cum Novo Comparatus.

 613-614 Fragmentorum Vetus Ordo Cum Novo Comparatus.

 617-618 Fragmenta Ex Libro Sancti Hilarii Pictavensis Provinciae Aquitaniae, In Quo Sunt Omnia, Quae Ostendunt Vel Quomodo, Quibusnam Causis, Quibus I

 617-618 Fragmenta Ex Libro Sancti Hilarii Pictavensis Provinciae Aquitaniae, In Quo Sunt Omnia, Quae Ostendunt Vel Quomodo, Quibusnam Causis, Quibus I

 Fragmentum I ( Alias I partis

 Fragmentum II ( Alias I partis

 Synodi Sardicensis ad universas Ecclesias.

 Nomina Haereticorum.

 Item Nomina Episcoporum Infra, Qui Synodo Sardicensi Adfuerunt Et Subscripserunt Iidem In Judicio.

 Fragmentum III ( Alias II partis

 Incipit Decretum Synodi Orientalium Apud Serdicam Editum an.

 Fragmentum IV ( Alias I partis

 Incipit Exemplum Epistolae Liberii Episcopi Urbis Romae Ad Orientales Episcopos.

 671 Fragmentum V ( Alias II partis

 Incipit Epistola Legatorum Missa Ad Constantium circa an

 Fragmentum VI ( Alias I partis

 Liberius Ante Quam Ad Exsilium Iret, Hanc Uniformem Epistolam Confessoribus Scripsit, Id Est, Eusebio, Dionysio Et Lugifero In Exsilio Constitutis (an

 Item Liberius Ante Quam Iret In Exsilium, De Vincentio Capuensi Ad Caecilianum Episcopum Spoletinum circa initium an.

 Fragmentum VII ( Alias II partis.

 Incipit Exemplum Epistolae Constantii Imperatoris Ad Episcopos Italos, Qui In Ariminensi Concilio datae die 27 maii, an.

 Eusebio Et Ypatio Conss.

 686 Appendix Superioris Fragmenti.

 687 Fragmentum VIII ( Alias II partis

 Sequitur Epistola Ariminensis Concilii Ad Constantium Imperatorem,

 690 Gesta, Ubi Praevaricati Sunt Episcopi Legati A Fide Vera, Incipiunt. ( An. 359, die 10 octob. )

 691 Fragmentum IX ( Alias II partis.

 Incipit Exemplum Fidei An. 359 exeunte.

 Fragmentum X ( Alias I partis

 Exemplum Epistolae Orientalium Episcoporum, Quam Reversis Ab Arimino Legatis Dederunt. ( scriptae an. 359 exeunte

 Fragmentum XI ( Alias II partis

 Incipit Fides Catholica Exposita Apud Fariseam Civitatem Ab Episcopis Gallicanis Ad Orientales Episcopos.

 Incipit Epistola Eusebii Ad Gregorium Episcopum Spanensem ( Scripta circa an.

 Fragmentum XII ( Alias I partis

 «Incipit Exemplum Epistolae Liberii Episcopi Urbis Romae, Factae Ad Catholicos Episcopos Italiae» ( an. 363, aut etiam serius ).

 Item Exemplum Epistolae Episcoporum Italiae.

 Fragmentum XIII ( Alias II partis

 Incipit Epistola Germinii Episcopi Adversus Arianos Circa an. 365 edita

 Fragmentum XIV ( Alias I partis

 Incipit Exemplum Epistolae Valentis, Ursacii Et Aliorum Ad Germinium ( anno 366 scriptae ).

 Fragmentum XV ( Alias I partis

 Incipit Rescriptum an.

 712 Fragmenta Ex Aliis Sancti Hilarii Operibus In Veteribus Monimentis Relicta. 711

 712 Fragmenta Ex Aliis Sancti Hilarii Operibus In Veteribus Monimentis Relicta. 711

 Ex tractatibus in Job.

 Item

 Ex Prooemio expositionis Evangelii in Matthaeum.

 Item ex eodem.

 De expositione epistolae ad Timotheum.

 713 Ex libro ad Constantium imperatorem.

 Ex incerto Opere.

 Item aliud.

 Fragmentum dubium.

 Testimonium de Hilarii doctrina circa Spiritus sancti processionem.

 Appendix.

 Appendix.

 Joannis Chrysostomi Trombelli In Sequentem Hilarii Epistolam Praefatio.

 Joannis Chrysostomi Trombelli In Sequentem Hilarii Epistolam Praefatio.

 Caput Primum.

 Caput II.

 Sancti Hilarii Epistola Seu Libellus. (Numeri annotationes ad calcem epistolae subjectas indicant.)

 Sancti Hilarii Epistola Seu Libellus. (Numeri annotationes ad calcem epistolae subjectas indicant.)

 In Superiorem Hilarii Epistolam Annotationes.

 In Superiorem Hilarii Epistolam Annotationes.

 Dissertationes In Epistolam Seu Libellum Sancti Hilarii.

 Dissertationes In Epistolam Seu Libellum Sancti Hilarii.

 Dissertatio Prima. Ad haec epistolae Hilarii verba Num hominis causa sensibilia omnia, a Moyse descripta, condita sint.

 Dissertatio Secunda. Ad illa capitis V (col. 736, n. 87) : Dei Filius Deus Artifex Patre Jubente Moderatus Est. Item ad illa ejusdem capitis Demum ad

 Dissertatio III. Ad verba illa cap. V (num. 100, etc.) : Concessit Etiam, Ut Homo Dei Imaginem Portaret In Terris, Daturus Postea Similitudinem, Si Im

 Quaestio Prima. An ea imago, et similitudo, quam nobis indidit Deus, sint duo quaedam a se diversa, an unum tantum.

 Quaestio Secunda. In quo posita sit haec, de qua agimus, imago, et similitudo.

 Quaestio III et IV. In qua hominis parte posita sit haec, de qua agimus, imago et similitudo. Et: An soli viro, an etiam foeminae eamdem imaginem et s

 Quaestio Quinta. An Angelus ad similitudinem et imaginem Dei factus sit.

 ((Sermo De Dedicatione.))

 Joannis Chrysostomi Trombelli In Sequentem Sermonem Praefatio.

 Joannis Chrysostomi Trombelli In Sequentem Sermonem Praefatio.

 Sermo B. Hilarii De Dedicatione Ecclesiae Cumptus Pictavis In Ecclesia Ipsius Ibidem Consecrata.

 Sermo B. Hilarii De Dedicatione Ecclesiae Cumptus Pictavis In Ecclesia Ipsius Ibidem Consecrata.

 Monitum Editoris.

 Monitum Editoris.

 Liber De Patris Et Filii Unitate, Et Aliquot Locorum Sacrae Scripturae Interpretatio.

 Liber De Patris Et Filii Unitate, Et Aliquot Locorum Sacrae Scripturae Interpretatio.

 De Essentia Patris Et Filii Contra Haereticos Liber Unus.

 De Essentia Patris Et Filii Contra Haereticos Liber Unus.

 Monitum Editoris.

 Monitum Editoris.

 Nicolai Fabri In Fragmenta Sancti Hilarii Praefatio.

 Nicolai Fabri In Fragmenta Sancti Hilarii Praefatio.

 Index Rerum Et Sententiarum. ( Numeri arabici paginas edit. Veron., in hac nostra crassioribus characteribus expressas, Romani Operum Hilarii tomum in

 Index Rerum Et Sententiarum. ( Numeri arabici paginas edit. Veron., in hac nostra crassioribus characteribus expressas, Romani Operum Hilarii tomum in

 A

 B

 C

 D

 E

 F

 G

 H

 I

 L

 M

 N

 O

 P

 Q

 R

 S

 T

 U

 V

 X

 Y

 Z

 Index Glossarum.

 Index Glossarum.

 Observationes.

 A

 B

 C

 D

 E

 F

 G

 H

 I

 L

 M

 N

 O

 P

 Q

 R

 S

 T

 U

 V

 Index Rerum Quae In Hoc Tomo Continentur.

 Index Rerum Quae In Hoc Tomo Continentur.

 De Trinitate Libri Duodecim.

 Sancti Hilarii Ad Constantium Augustum Libri Duo.

 Fragmenta Ex Aliis S. Hilarii Operibus Et Veteribus Monumentis Relicta.

 Appendix.

Joannis Chrysostomi Trombelli In Sequentem Sermonem Praefatio.

0877C Reliquis humanitatis ac benevolentiae officiis, quibus Rr. Pp. Dd. Joannes Gualbertus Beccari, et Philippus a Turre, Cassinensis Congregationis amplissimi Praesules, me apud eos Florentiae degentem cumularunt, hoc etiam addi voluere, ut, cum scirent me inedita Patrum scripta perquirere, ut ea pervulgarem, Sermonem in Codice complectente S. Hilarii Pictaviensis Opera eidem Hilario tributum, in celeberrima sui Monasterii Bibliotheca inventum, ad me mitterent diligentissime exscriptum manu doctissimi Patris D. Petri Aloysii Galletti Philosophiae Lectoris, et de veteri litteratura, cui summo studio etiam incumbit, praeclare meriti. Novi statim, Hilario Pictaviensi adscribi Sermonem hunc minime posse, reclamante 0878C scilicet locutione ipsa, ab ea quam Hilarius Pictaviensis persequitur, valde remota. At cuinam adscriberem, ignorabam. Porro dum Concionatoriam Combefisii Bibliothecam ad eum finem revolvo, ut perquiram num is Sermo evulgatus sit, an non, comperio evulgatum eum esse quidem, et Bedae adscriptum

0877D Inter aestivales Bedae sermones (pag. 169 Tomi VII editionis Coloniensis anni 1612) eum invenies. At dubitatur a multis, num omnes, qui in hac editione Bedae tribuuntur Sermones, a Beda compositi sint; eorum enim nonnulli alium videntur habuisse auctorem.
, sed additis immutatisque nonnullis periodis; vel scilicet ut sermo accommodaretur loco illi Evangelii, qui eidem Sermoni in ea editione praeponitur
0877D In iis, quos consului, vetustis libris jam evulgatis (Vide paginam 718 Tomi II Martene de antiquis Ecclesiae Ritibus, editionis Antuerpiensis, seu potius Mediolanensis anni 1736) ; in iis quoque, quos apud nos servamus, saeculi XI et XII codicibus ea Evangelii portio, quae in dedicatione Ecclesiae legebatur, et adhuc legitur, desumpta est ex Capite XIX Lucae: Ingressus Jesus perambulabat Jericho. Sed in Galliis videtur per ea tempora fuisse lecta portio desumpta 0878D ex Matth. VII, 17: Omnis arbor bona, etc., et huic lectioni sese etiam accommodat Beda, si is est ejus sermonis auctor, quem secundo loco apponimus. Aliud etiam Evangelium fuisse nonnunquam in dedicatione lectum, indicat Beda in Homilia in dedicatione Ecclesiae. In illo tempore facta sunt Eucaenia in Hierusalem, et hyems erat, etc., pag. 174 Tomi VII Operum Bedae: qua in re prorsus congruit antiquissimum Lectionarium Gallicanum Mabillonii. Vide lib. II de Liturgia Gallicana, pag. 168.
, vel ut uberius analogia, quae Judaicum inter templum et Christianam Ecclesiam interest, explicetur: qua quidem re ejusdem Sermonis puritati ac venustati nonnihil detrahi videtur
0878D In sermone jam edito haec prae caeteris habentur: «Columnae stant ante ostium Templi; quia adventum Redemptoris nostri, qui ait: Ego sum ostium, per me si quis introierit, salvabitur, praecesserunt doctores egregii, de quibus dicit Apostolus: Jacobus, 0879A et Cephas, et Jounnes, qui videbantur columnae essa, qui eidem adventui ejus testimonium perhiberent.» An vero adventum Domini praecesserunt, et eam ob causam «columnae stantes ante ostium templi» fuerunt Jacobus, et Cephas, et Joannes, qui Christum non praenuntiarunt, sed illius fuere discipuli? Profecto columnas eos propterea vocat Paulus, quod stabiles, columnarum instar, in fide essent, et veluti praecipua christianae Religionis fulcimina.
Eum itaque, ut habet Florentinus, quem diximus, 0879A Codex, evulgandum censui. At quoniam Pictaviensi Hilario abjudico, si Hilario alteri tribuere vis (quod per me quidem licet), Arelatensi Hilario tribue, quem certo novimus et sacra templa erexisse
0879A In cap. 8 Vitae S. Hilarii Arelatensis haec habentur: In mediatore jugiter permanere . . . instituere monasteria, aedificare templa, confirmare Monachos institutione 0879B sua.
, ideoque dedicasse, et sermones ad populum recitasse non paucos
0879B Cap. 11 ejusdem Vitae haec leguntur: «Si peritorum turba defuisset, simplici sermone rusticorum corda nutriebat: at ubi instructos supervenisse vidisset, sermone ac vultu pariter in quadam gratia insolita excitabatur, se ipso celsior apparebat, ut ejusdem prolati auctore temporis, qui suis scriptis merito claruerunt, Silvius, Eusebius, Domnolus admiratione succensi, in haec verba proruperint: Non doctrinam, non eloquentiam, sed nescio quid super homines consecutum . . . . Et licet gratia ejus ex his operibus, quae eadem dicendi impetu concepit, genuit, ornavit, protulit, possit absque haesitatione dignosci; vita scilicet antistitis Honorati, homiliae in totius anni festivitatibus expeditae, etc.» Hac fortasse conjectura, et eo etiam quod idem stylus, ac phrasis appareat, atque ea quae in vita S. Honorati ab Hilario Arelatensi conscripta eminet, Combefisius aliique permoti non modicam partem eorum sermonum, qui Eusebio 0879C Emisseno aut Eucherio tribui consuevere, Hilario Arelatensi tribuunt. Vide Combefisii biblioth. Conciona. in Resurr. Domini.
; ex vulgata quoque interpretatione, qua sane utitur hujusce Sermonis auctor, Scripturarum 0880A loca allegare consuevisse
0879C Sane in iis sermonibus, quos in resurrectionis Dominicae solemnitate recitasse Hilarium Combefisius censet, Eusebio Emisseno utique adscriptis, Vulgata Scripturae interpretatio plerumque eminet. Sed et in 0880A Vita S. Honorati, quae procul dubio ab Hilario Arelatensi composita est, ad hunc modum Scripturae loca allegantur, n. 3.» «Ne laudes hominem in vita sua, et iterum:» Ante mortem ne laudes quempiam, n. 8. Ordinate in me charitatem, n. 10. In multa patientia, in vigiliis, in jejuniis, in castitate, in scientia, in verbo veritatis, in virtute Dei, n. 14. Euge serve bone, et fidelis, intra in gaudium Domini tui, n. 15. Super aspidem et basiliscum ambulabis, et conculcabis leonem et draconem. = Ecce dedi vobis potestatem calcandi supra serpentes et scorpiones, n. 20. Vende omnia tua, et da pauperibus, et veni, 0880B et sequere me, n. 26. Omnibus omnia factus, n. 37. Qui timent te, videbunt me, et laetabuntur. = Quid enim habes quod non accepisti? aut si accepisti, quid gloriaris, quasi non acceperis?» Porro haec in Vulgata sic se habent: «Ante mortem ne laudes hominem quempiam (Eccles. XI, 30) . Ordinavit in me charitatem (Cantic. III, 4) . In multa patientia, in tribulatione, in necessitatibus, in angustiis . . ., in vigiliis, in jejuniis, in castitate, in scientia, in longanimitate, in suavitate, in Spiritu Sancto, in charitate non ficta, in verbo veritatis, in virtute Dei (II Cor. VI, 4, 5, 6) . Euge serve bone et fidelis, intra in gaudium Domini tui (Matth. XXV, 21) . Super aspidem et basiliscum ambulabis, et conculcabis leonem et draconem (Ps. XC, 13) . Ecce dedi vobis potestatem calcandi supra serpentes et scorpiones (Luc. X, 19) . Vende quod habes, et da pauperibus . . . , et veni, sequere me (Matth. XIX, 21) . Qui timent te, videbunt me, et laetabuntur (Ps. CXVIII, 74) . Quid enim 0880C habes quod non accepisti? si autem accepisti, quid gloriaris, quasi non acceperis?» (I Cor. IV, 7.) Qua quidem locorum collatione plane assequeris, aut ipsissimam, quam nunc sequimur, ab Hilario Arelatensi fuisse allegatam, aut certe tam affinem Vulgatae interpretationem, ut pro Vulgata haberi possit.
. Atque huic quidem conjecturae ac suspicioni meae ipsa Hilarii Arelatensis scriptio hujusce Sermonis scriptioni haud absimilis plurimum favet. At cuicumque tandem sermo hic tribuatur, laudabilis est utique, et procul dubio vetustus, ideoque is, qui antiquam formam ac candorem pristinum recipere mereretur.