Patrologiae cursus completus
Elenchus rerum quae in hoc volumine continentur.
Sanctissimo domino nostro clementi xii, pontifici optimo maximo.
Sanctissimo domino nostro clementi xii, pontifici optimo maximo.
Praefatio generalis.
Pars prima— in qua de mss. deque editis collectionibus agitur singillatim.
Pars tertia.— in qua in nova hac editione quid praestitum sit, explicatur.
Praefatio hujus tomi.
Epistolarum ordo chronologicus argumentis demonstratur.
Epistolarum ordo chronologicus argumentis demonstratur.
Epistolae i. classis quas hieronymus potissimum e calcidis eremo scripsit ab anno 370 ad 380.
S. eusebii hieronymi stridonensis presbyteri vita ex ejus potissimum scriptis concinnata ad eminentiss. s. r. e. cardinalem dominicum riviera.
Caput primum. i. hieronymi patria. ii. natalis annus. iii. nomen. iv. parentes et consanguinei.
Caput iii. i. romae baptismum suscipit, ii. sub liberio papa, anno circiter aetatis suae xx.
Caput vi. i. aquileiae varias inimicitias incurrit. ii. inde subito divulsus in orientem navigat.
Incipit vita sancti hieronymi, presbyteri.
Incipit vita sancti hieronymi, presbyteri.
S. eusebii hieronymi incomparabilis ecclesiae christi doctoris, et eximiae sanctitatis viri vita ex ipsius praesertim syngrammatis, e sanctorum item a
Vita divi hieronymi incerto auctore.
Vita divi hieronymi incerto auctore.
Selecta veterum testimonia de hieronymo ejusque scriptis.
Selecta veterum testimonia de hieronymo ejusque scriptis.
Idem, lib. iii. de peccat. merit. et remiss., cap. vi.
Idem, lib. i. contra julianum.
Idem, epist. cclxi. ad oceanum.
Severus sulpicius, dial. i. cap. vii.
Orosius in apol. de libert. arb. contra pelagium, p. 621.
Caelius sedulius in praef. operis paschalis.
Cassianus, lib. vii. de incarnatione.
Prosper in carmine de ingratis, cap. ii.
Prosper in chron. ol. ccxci. ccclxxxvi. arcadio et bautone.
Sidonius apollinabis, lib. iv. epist. iii.
Claudianus mamertus de statu animae lib. ii, cap. ix.
Gelasius papa, c. sancta romana dist. 15.
Idem, epist. v. ad episcopos per picenum.
Ennodius ticinensis dictione viii.
Facundus hermianensis, lib. iv. cap. ii
Cassiodor. divin. lect, cap. xxi.
Isidorus hispalensis originum libro vi.
Anonymus apud canisium, tom. vi. antiquar. lect.
Einardus in epistola ad lupum.
S. columbanus epistol. ad gregorium papam.
Nicolaus i. epist. li. ad lotharium.
Ratramnus corbeiensis de nativitate christi, cap. x ex dacherii spicileg., tom. i, p. 339.
Servatus lupus de trib. quaest.
Agobardus in libro contra objectiones fredegisi, cap. ix.
Haymo halberstrad. lib. x, cap. viii.
Rabanus in martyrologio ad xxx. septembris.
Prudentius tricassi., de praedest. contra scotum erigenam, cap. i.
Hincmarus remensis, tom. i. operum.
Photius in bibliotheca cod. iii.
Sigebertus in chronographia ad a. c. 421.
Honorius augustodun., de luminaribus ecclesiae, cap. cxxxvi.
Chronicon turonens. apud martene tom. v, p. 928.
Joannes saresberiensis policratici, sive de nugis curialium lib. ii, cap. xxvii.
Codofridus viterbiensis, chronic. parte xvi.
Bernardus in parabola de christo et eccl.
Ado viennensis in martyrologio d. xxx. septembris.
Gerardus, de arvernia ad ivonem ab. cluniac.
Notkerus in martyrologio ad xxx. septembr.
Jo. bapt. platina in innocentio i.
Franc. philelphus, lib. vi, epist. ultima. ad aloysium crottum.
Raphael volaterranus, commentar. urban. lib. xvi.
Jacob. philippus bergomensis in chronico ad an. chr. 429.
Trithemius, de scriptor. eccl.
Des. erasmus reterodamus, lib. ii, epist. 1. ad leonem x. p. m.
Idem, lib. v, epist. xxvi ad jo. eckium.
Idem, lib. v, epist. xix ad greverardum.
Pol. vergilius, de rerum inventoribus lib. vii, cap iii.
Ex ms. cod. vatic., olim reginae, num. 571.
Ex alio ms. codice, qui apud me est.
Caelius calcagninus in imaginem d. hieronymi, in nucis cortice expressam.
Julius caesar scaliger in d. hieronymum.
Josephus scaliger, prolegom. ad eusebii chron.
Sixtus senens., lib. iv. biblioth. sanctae.
Ant. possevinus, tomo i. apparatus.
Richardus simon in historia critica lib.
Petri pauli vergeri justinopolitani de divo hieronymo oratio.
Petri pauli vergeri justinopolitani de divo hieronymo oratio.
Ex antiq. cod. ambrosian. bibliotec. quae mediolani est, n. 173. divi hieronymi vita per eusebium cremonensem edita init.
Ex alio cod. ambrosian. i. liii. translatio corporis s. hieronymi. qualiter corpus d. hieronymi delatum est romam, et in basilica beatae virginis mari
Admonitio de subsequente opusculo.
Admonitio de subsequente opusculo.
Eusebius, de morte hieronymi ad damasum.
Eusebius, de morte hieronymi ad damasum.
Admonitio de subsequentibus duabus epistolis.
Admonitio de subsequentibus duabus epistolis.
Augustini hipponensis episcopi ad cyrillum jerosolymitanum episcopum, de magnificentiis beati hieronymi.
Cyrilli episcopi jerosolymitani de miraculis hieronymi ad sanctum augustinum episc. hipponensem.
Cyrilli episcopi jerosolymitani de miraculis hieronymi ad sanctum augustinum episc. hipponensem.
Sancti eusebii hieronymi stridonensis presbyteri epistolae secundum ordinem temporum ad amussim digestae et in quatuor classes distributae.
Epistola i . ad innocentium de muliere septies percussa.
Epistola ii . ad theodosium et caeteros anachoretas .
Epistola iii . ad ruffinum monachum .
Epistola vi . ad julianum aquileiae diaconum
Epistola vii . ad chromatium, jovinum, et eusebium.
Epistola viii . ad niceam hyppodiaconum aquileiae .
Epistola ix . ad chrysogonum monachum aquileiae.
Epistola x . ad paulum senem concordiae .
Epistola xi . ad virgines aemonenses.
Epistola xii . ad antonium monachum.
Epistola xiii . ad castorinam materteram.
Epistola xiv . ad heliodorum monachum.
Epistola xv . ad damasum papam.
42 epistola xvi . ad damasum papam.
Epistola xvii . ad marcum presbyterum.
Epistola xviii . ad damasum papam. de seraphim et calculo.
Epistola xix damasi papae ad hieronymum,
Epistola xx seu rescriptum hieronymi ad damasum.
Epistola xxi ad damasum de duobus filiis.
Epistola xxii 88 ad eustochium, paulae filiam.
Epistola xxiii . ad marcellam, de exitu leae.
Epistola xxiv . ad eamdem marcellam, de laudibus asellae.
Epistola xxv . ad eamdem marcellam, de decem nominibus dei.
Epistola xxvi . ad eamdem marcellam, de quibusdam nominibus.
Epistola xxvii . ad eamdem marcellam.
Epistola xxviii . ad eamdem marcellam, de voce diapsalma.
Epistola xxix . ad eamdem marcellam. de ephod et theraphim.
Epistola xxx . ad paulam. de alphabeto hebraico psalmi cxviii.
151 epistola xxxi . ad eustochium. de munusculis.
Epistola xxxii . ad marcellam.
Epistola xxxiii . ad paulam pars quaedam.
Epistola xxxiv . ad marcellam , de aliquot locis psalmi cxxvi.
Epistola xxxv . damasi papae ad hieronymum.
Epistola xxxvi . seu rescriptum hieronymi ad damasum
Epistola xxxvii . ad marcellam. de commentariis rheticii in canticum canticorum.
Epistola xxxviii . ad marcellam , de aegrotatione blaesillae.
Epistola xxxix . ad paulam super obitu blaesillae filiae.
Epistola xl . ad marcellam, de onaso.
188 epistola xli . ad marcellam .
Epistola xlii . ad marcellam. contra novatianos haereticos.
Epistola xliii . ad marcellam.
Epistola xliv . ad marcellam. de muneribus.
Epistola xlvi . paulae et eustochii ad marcellam. de sanctis locis.
210 epistola xlvii ad desiderium.
Epistola xlviii , seu liber apologeticus, ad pammachium, pro libris contra jovinianum.
Epistola li s. epiphanii ad joannem episcopum jerosolymorum a hieronymo latine reddita.
Epistola lii . ad nepotianum. de vita clericorum et monachorum.
Epistola liii . ad paulinum. de studio scripturarum
282 epistola liv . ad furiam. de viduitate servanda.
Epistola lvi augustini ad hieronymum.
305 epistola lvii . ad pammachium. de optimo genere interpretandi.
Epistola lviii . ad paulinum .
331 epistola lx . ad heliodorum.
Epistola lxi . ad vigilantium.
Epistola lxii ad tranquillinum.
353 epistola lxiii . ad theophilum.
354 epistola lxiv . ad fabiolam.
373 epistola lxv . ad principiam virginem, sive explanatio psalmi xliv.
Epistola lxvi . ad pammachium.
Epistola lxvii augustini ad hieronymum.
Epistola lxviii . ad castrutium.
Epistola lxx . ad magnum oratorem urbis romae.
Epistola lxxii . ad vitalem presbyterum. de salomone et achaz.
Epistola lxxiii , ad evangelum presbyterum.
447 epistola lxxiv ad ruffinum presbyterum. de jurgio duarum meretricum, et judicio salomonis.
Epistola lxxv . ad theodoram viduam.
Epistola lxxvii . ad oceanum de morte fabiolae.
Epistola lxxviii . seu liber exegeticus ad fabiolam. de xlii mansionibus israelitarum in deserto.
Epistola lxxx . sive praefatio ruffini in libros περι αρκων origenis.
Epistola lxxxii . ad theophilum. adversus joannem jerosolymitanum.
Epistola lxxxvi . ad theophilum.
Epistola lxxxvii theophili ad hieronymum.
Epistola lxxxviii ad theophilum.
Epistola lxxxix theophili ad hieronymum.
Epistola xc . theophili ad epiphanium.
Epistola xci epiphanii ad hieronymum.
Epistola xciv dionysii ad theophilum. a s. hieronymo, ut videtur, latine reddita.
Epistola xciv dionysii ad theophilum. a s. hieronymo, ut videtur, latine reddita.
Epistola xcv 558 anastasii papae ad simplicianum .
Epistola xcvii . ad pammachium et marcellam.
Beatissimo papae theophilo hieronymus.
631 epistola ci augustini ad hieronymum.
Epistola cii hieronymi ad augustinum.
634 epistola ciii . ad augustinum.
635 epistola civ augustini ad hieronymum.
638 epistola cv . ad augustinum.
Epistola cvi. ad sunniam et fretelam.
Epistola cvii . ad laetam . de institutione filiae.
Epistola cviii . ad eustochium virginem. epitaphium paulae matris.
Epistola cix . ad riparium presbyterum .
729 epistola cx . augustini ad hieronymum.
Epistola cxi augustini ad praesidium.
Epistola cxii hieronymi ad augustinum.
Epistola cxiii theophili ad hieronymum. pars quaedam sive initium.
Epistola cxiv . hieronymi ad theophilum.
Epistola cxvi . augustini ad hieronymum.
Epistola cxvii . ad matrem et filiam in gallia commorantes.
Epistola cxix . ad minervium et alexandrum monachos.
Hieronymus ad hedibiam. de quaestionibus xii.
Capitula xi quaestionum algasiae ad s. hieronymum.
Hieronymus ad algasiam. de quaestionibus xi.
890 epistola cxxii . ad rusticum, de poenitentia.
Epistola cxxiii ad ageruchiam . de monogamia.
Epistola cxxiv . ad avitum . quid cavendum in libris περὶ ἀρχῶν.
Epistola cxxv . ad rusticum monachum.
Epistola cxxvi . ad marcellinum et anapsychiam.
Epistola cxxvii . ad principiam virginem, sive marcellae viduae epitaphium.
Epistola cxxviii . 961 ad gaudentium. de pacatulae infantulae educatione.
Epistola cxxix . ad dardanum . de terra promissionis.
Epistola cxxx. . ad demetriadem. de servanda virginitate.
Epistola cxxxi augustini ad hieronymum sive liber de origine animae hominis.
Epistola cxxxii . augustini ad hieronymum. seu liber de sententia jacobi.
Epistola cxxxiii . ad ctesiphontem. adversus pelagium.
Epistola cxxxiv ad augustinum.
Epistola cxxxv innocentii papae ad aurelium.
Epistola cxxxvi innocentii ad hieronymum.
Epistola cxxxvii innocentii ad joannem.
Epistola cxxxviii . ad riparium .
Epistola cxxxix . ad apronium.
Epistola cxl . ad cyprianum presbyterum.
Epistola cxli . ad augustinum.
1066 epistola cxlii. ad augustinum.
Epistola cxliii . ad alypium et augustinum.
Epistola cxliv . s. augustini ad optatum episcopum milevitanum.
1079 epistola cxlv . ad exuperantium
Epistola cxlvi . ad evangelum.
1084 epistola cxlvii . ad sabinianum lapsum.
1095 epistola cxlviii . ad celantiam matronam. de ratione pie vivendi.
Epistola cxlix . s. hieronymi.
Epistola cl. procopii ad hieronymum.
D. joannis martianaei monachi benedictinie congregatione s. mauri in universas s. hieronymi epistolas notae.
Epist. xii. ad antonium monach.
Epist. xlvi. paulae et eust. ad eamdem.
Epist. lxx. ad magnum oratorem.
Epist. lxxxiv. ad pammach. et oc.
Epist. xcvii. ad pammach. et marc.
Aliae annotationes in eamdem epistolam.
Epist. cviii. ad eustochium v.
Ep. cxiii. et cxiv. ad theophil.
Epist. cxvii. ad matrem et fil.
Epist. cxix. ad minervium, etc.
Ordo epistolarum sancti hieronymi cum antiquis editionibus et benedictina comparatus.
Ordo epistolarum sancti hieronymi cum antiquis editionibus et benedictina comparatus.
S. hieronymi epistolarum index secundus alphabeticus juxta initium cujusque epistolae.
S. hieronymi epistolarum index secundus alphabeticus juxta initium cujusque epistolae.
Epistolarum s. hieronymi index tertius alphabeticus juxta nomina, quibus inscribuntur.
Epistolarum s. hieronymi index tertius alphabeticus juxta nomina, quibus inscribuntur.
Epistolarum s. hieronymi index quartus secundum praecipua earum argumenta digestus.
Epistolarum s. hieronymi index quartus secundum praecipua earum argumenta digestus.
Index rerum quae in hoc tomo continentur.
Caput III. I. Romae Baptismum suscipit, II. Sub Liberio Papa, anno circiter aetatis suae XX.
I. Non alibi quam Romae fuisse Hieronymum lavacro Baptismi ablutum, ita pro certo habemus, ut qui aliter sentiunt, idque factum Aquileiae volunt, et inscriptum olim lapidem (falso tamen) testem adhibent 0017 in eam rem, valere penitus jubeamus. Testis ipse omni exceptione major est S. Pater in duabus ad Damasum Epistolis XV. et XVI. Inde, inquiens, nunc meae animae postulans cibum, unde olim Christi vestimenta suscepi. Et, Ego igitur, ut ante jam scripsi, Christi vestem in Romana urbe suscipiens, nunc barbaro Syriae limite teneor. Neque enim heic alia Christi vestimenta intelligi ullo modo possunt, quam quae juxta Apostolum per Gratiae lavacrum et Fidem induimus, ut praeteream, ad candidas quoque vestes, quibus amiciri solebant olim Christiani Baptismi tempore, iis verbis adludi. Certum praeterea, imo et sententiae hujus consectarium est, eum non statim a nativitate, neque primis infantiae annis, Baptismum suscepisse, sed adulta aetate, nimirum cum Romae esset. Verum heic perdifficilis quaestio oritur, num scilicet cum primo Romam advenit literarum studiis erudiendus, an postea, cum, peragratis jam Galliis, et de solitudine ineunda cogitans, eo rediisset, sacris se undis abluerit. Alteram hanc opinionem eruditissimi quique recentiorum tuentur, ea ducti cumprimis ratione, quod olim qui infantes baptizati non fuissent, differre usque baptismum solerent, quoad juventutis discrimina acrioresque stimulos evasissent: id quod fervido Hieronymi ingenio maxime consentaneum fuerit. Videri autem, aiunt, pietati ejus ac religioni fieri injuriam, si propositum Deo inserviendi, quod coepit versare animo, ut mox dicemus, cum in Gallias peregrinaretur, Baptismo posterius fuit, nec sane modico temporis spatio, si debet iste ad priorem Urbis incolatum referri. Sed haec nos minime movent; nam neque solemne omnibus Christianis fuit, qui sine Baptismo aetate paulum processissent, ut serius differrent: neque posterius illud Hieronymi Deo serviendi propositum, quidquam defuisse pietati ejus pristinae notat. Quin imo nova eam accessione cumulat: siquidem illud erat, non ingrediendi tunc demum Christianam vitam, sed perfectiorem multo agendi, propositum, quod postmodum in eremo implevit. Praeterea, quod redux a Galliis Romam repetierit S. Pater, nullo in ejus vitae serie, fundamento nititur, imo a veri specie omni abhorret. Sed haec plenius ex his, quae dicenda sunt inferius, constabunt.
II. Ratum itaque esto, eum antequam Roma decederet, cum eo primum ad saeculares literas ediscendas venisset, sacris fuisse undis ablutum: hoc nimirum tempore, ad quod nos ordo Vitae ejus quam conscribimus, duxit, sub Liberio Papa, non Damaso, et cum nondum ipse, ut videtur, annum aetatis vigesimum attigisset. Et vero si, ut dudum ostendimus, non eo usque Baptismum distulit, quod a Gallica peregrinatione regrederetur, consequens est, ut antea susceperit, cum scilicet Romam (neque enim alibi tinctus est) litteris erudiendus venit; ut si jure illam falsi redarguimus, omnino altera haec vera sententia sit. Sed et peculiaribus id evincere argumentis libet. Quippe nec ipse obscure indicat S. Pater, se non Damaso, sed pridem ejus decessore Liberio Romanam 0018 Ecclesiam administrante, baptizatum. Cum enim ad illum Epistolas modo laudatas scribens, illud urgeat, quod Romae Christi vestimenta susceperit, ut eo justius inde consilium de fide petat: si a Damaso, aut illo Cathedram tenente, suscepisset, utique istud, quod suae erat caussae palmarium, addidisset; plane autem tacet in utraque Epistola. Quin imo contrarium in priore innuit, olim illo adverbio, Unde, inquiens, Olim Christi vestimenta suscepi, perinde ac si diceret, antequam tu hujus Ecclesiae regimen obtineres. Iniit vero Pontificatum Damasus sub anni 366 finem, cum Hieronymus vigesimum circiter vitae ageret. Idem arguere est ex temporis notatione, quo amicus ejus Ruffinus Baptismum suscepit, anno scilicet, ut serius 371, ut ex ejusdem Epistola ad Anastasium Papam, et lib. II. Invectivarum Hieronymi compertum est. Nostrum scilicet fuisse aliquot ante illum annis hocce sacramento initiatum, et concors doctorum sententia, et nonnulla S. ejusdem Patris testimonia comprobant. Accipe istud ex Epist. IV. ad Florentium: Ille (Ruffinus) modo se lavit, et mundus est, et tanquam nix dealbatus: ego cunctis peccatorum sordibus inquinatus diebus ac noctibus opperior cum tremore reddere novissimum quadrantem. At si post Gallicum demum iter hic tinctus est, vix erat notatu digna temporis differentia: certe quidem non tanta, ex qua illa receptae dudum innocentiae, et contractarum temporis decursu sordium, institui comparatio posset. Igitur tinctus omnino est antequam emenso studiorum curriculo Urbe decederet, annis plus minus ante Ruffinum quatuor. Atque huc referri illud etiam velim, quod alias laudato loco lib. XII. in Ezechielem, se ait S. Pater, cum esset Romae puer, et liberalibus studiis erudiretur, solitum cum caeteris ejusdem aetatis ac propositi, diebus Dominicis sepulchra Apostolorum et Martyrum circuire. Quid enim aliud propositi nomine heic loci commodius intelligas, quam religionem Christianam, cui nomen per Baptismum dedisset? Denique vetus quoque Vitae Hieronymianae Auctor, qui Gennadius audit, eum testatur, cum puer adhuc esset (quod est ex Antiquorum sensu, eum nondum vigesimum annum excessisset) Baptismum suscepisse. Hoc testimonio, etsi aliis de caussis Auctori, qui et nomen mentitur, haud multum tribuamus, nullum tamen est aut vetustius, aut propius ad faciendam fidem. Sed haec hactenus.