239. Modus confitendi.

I.

1. Recognosco, quod erravi,

Deus pater, et peccavi

Ultra, quam possum fari ;

Verum dico, cum meorum

Nullus possit peccatorum

Horrorem meditari.

2. Tam sum rea, tam maligna,

Quod revera non sum digna

Te patrem appellare,

Tamen his conabor verbis

Dolorosis et acerbis

Me tibi accusare.

3. Inde est quod confitendo

Universum reprehendo

Statum mei temporis,

Omnes motus, voces, actus,

Sensus, gustus, nutus, tactus

Cordis, oris, corporis.

4. Post haec damno, quod negavi

Factis te et recusavi

Tuis subdi legibus,

Fidem primam non servavi,

Baptismale violavi

Votum multis vicibus.

5. Feci ac si possiderem

Bonum a me vel tenerem

Meis datum meritis,

Quod ex miserationis

Tuae purae datum donis

Habui gratuitis.

6. Singularis apparere

Volens dixi me habere

Bonum, quod non habui,

Sic et magnam intus cernens

Me et meliores spernens

Dilatata tumui.

7. Ut excellens apparerem,

Sum conata, ut haberem,

Per quod magna crederer,

Me defendens cum clamosa

Voce sum contentiosa

Facta, ne devincerer.

8. Facta mea enarravi

Grlorianter et foedavi

Titio iactantiae,

Per hypocrisim monstravi

Bona foris et celavi

Intima nequitiae.

9. Inoboediens meorum

Saepe sprevi praelatorum

Preces et imperia,

Veris aliorum dictis

Discors argumentis fictis

Posui contraria.

10. Pertinax et obstinata

Mea defendi peccata,

Nes cirer erravisse,

Bona veterum reieci,

Rara dixi, nova feci,

Ut scirer sapuisse.

11. Pannos indui subtiles,

Regulares, grossos, viles,

Me decentes horrui,

Christi, pulchra volens dici,

Signum tollens, inimici

Super caput posui.

12. De carnali parentela,

Gazis mundi et sequela

Fastuosa plurimum

Sum inaniter inflata

Et in istis delectata

Super caeli gaudium.

13. Alienis intendendo

Propriaque neglegendo

Sum facta mente levis,

Modo tristis, modo laeta,

Mobilis et inquieta,

In uno statu brevis.

14. Corpus foris redimivi,

Intus honores quaesivi,

Paribus me praetuli,

15. Aliorum reprehendi

Facta, propria defendi

Magis culpabilia,

In capitulo clamata

Concitavi stomachata

Lites atque iurgia.

16. In superbia erecta

Turris Babel sum effecta

Comparque daemonibus,

Qui sunt ausi impugnare

Me et gloria privare

Improbis conatibus.

17. Deus, tibi movi bellum,

Tuum ponens in castellum

Signum daemoniorum,

Hoc infelix acceptavi,

Quando caput decoravi

Ornatu mundanorum.

18. Per hoc stultam me monstravi,

Quando carnem adornavi,

Animam deturpando

Meque tam rem pretiosam

Deoque tam gloriosam

Pro vili laude dando.

19. Proh dolor, quod non attendi,

Summe Deos, quod offendi

Sic tuam maiestatem,

Heu, mecum sic superbivi,

Vae, vae, cur non resilivi

In meam parvitatem?

20. Multis aliis foedavi

Vitiis me, quae patravi

Sordens per superbiam,

Deus pater, miserere,

Fac confessam obtinere

De his indulgentiam.

II.

1. Per invidiam caecata

Sum de bonis contristata

Gavisaque de malis

Adversatrix boni Dei,

Imitatrix Cain rei,

Daemonibus aequalis.

2. Heu, per odium nolebam

Bonum, malum cupiebam

Natura renitente

Et perverti rerum statum

Per hoc pessimum peccatum

Deordinata mente.

3. Vestimenti aliquando

Praelatoram susurrando

Fimbriam praecidebam

Hoc peccato, sed et multis

Mordens odiis occultis

Et detrahebam aperte.

4. Vindicare cum irata

Me non possem, veterata

Ira traxit odium,

Per quod alios correxi,

Quorum bonum non dilexi,

Sed prodebam vitium.

5. Me in bonis praecellentes

Quando vidi vel habentes

Dona, quae non habui,

Gratiarum vel naturae,

Literarum vel scripturae,

Contabescens dolui.

6. Bona certa minoravi

Dubiaque iudicavi

Saepe in deterius,

Famam bonam supprimebam,

Malum autem deferebam

Undique celerius.

7. Per istius corruptelam

Morbi opem et suadelam

Denegavi pluribus,

In praelatos murmuravi,

Pacem turbans concitavi

Iram coaequalibus.

8. Sic de bono sum turbata

Quasi noctua caecata

De solis claritate

Atque mortua de vita,

Sicut aeger de mellita

Cibi suavitate.

9. Ista tibi confitendo,

Deus clemens, reprehendo

Fomitem invidiae,

Irae gladium suspende,

Reae fletibus intende,

Praebe locum veniae.

III.

1. Deus, mundi fabricator,

Mitis, clemens miserator,

Suavis, dulcis, patiens,

Pium patrem te per iram

Meam irritavi diram

Ultionem capiens.

2. Saepe mentis per tumorem

Sprevi minas et terrorem

Me maiorum hominum,

Immo furens nec te Deum

Reverebar, verum meum

Patrem atque Dominum.

3. Indignata crebro signis

Vindicavi me malignis,

Quibus extra patuit,

Quod intus deordinata

Fueram et effrenata

Super id, quod decuit.

4. Rixans multos conturbavi,

Quando factis vindicavi

Illatam laesionem,

Quam debebam portavisse

Ac per tuam remisisse

Benignam iussionem.

5. Fui contumeliosa,

Me per verba exprobrosa

In secreto vindicans,

Rea facta sum clamorum,

Mala auribus multorum

Per clamorem implicans.

6. Blasphemavi tibi Deo

Vivo, creatori meo,

Dicens improperia,

Per quod rea et maligna

Nimis sum aeterna digna

Perpeti supplicia.

7. Per hanc iram malum feci

In cubili cordis caeci

Anhelans ultionem,

Post hoc ore promulgavi

Ae per manus consummavi

Crudelem actionem.

8. Cedens irae stimulanti

Saepe conquassavi sancti

Spiritus palatium,

Hoc effeci concitando

Lites pacemque turbando

Quietorum cordium.

9. Irae vitio subacta

Sacrorum templorum facta

Sum incendiaria

Et quodammodo irata

Deo fregi dedicata

Saepius altaria.

10. Sic per iram deliravi,

Quod divinum usurpavi

Temere iudicium,

Per quod patet, quam horren-

dum,

Quam sit provide cavendum

Talis irae vitium.

11. Hac infecta passione,

Non frenata ratione

Feci, quod non debui,

Tamquam stolida effecta

Fui, quod videre recta

Neque vera potui.

12. A quo iuris lex absolvit,

Ira praeceps me involvit

Metu indiciorum,

Per quod iuste condemnabor

Per te, Deus, et privabor

Consortio iustorum.

13. Haec me ira peccatricem

Nimis facit infelicem,

Nam fornax commutavit

Mihi aurum in aes vanum,

In culmum, flagellum, granum,

Me luna inquinavit.

14. Irae scelus confitenti,

Iesu bone, reae menti

Pande sinum veniae,

Cor per iram inquinatum

Lava, unge induratum

Oleo laetitiae.

IV.

1. Deus, qui vis creaturam

Laborare per culturam

Primarum actionum,

Carnis commoda quacsivi,

Per acidiam omisi

Spirituale bonum.

2. Heu, de tuis diffidebam

Viribus et metuebam

Aggredi salubria,

Sic in turpibus fovebat

Et a probis cohibebat

Me tenens acidia.

3. Per hanc saepius dolebam,

Quando poenam providebam

Boni exercitii

Et proclivis residebam

Ad quietem, quam qua erebum,

Carnalis solacii.

4. Per hanc malum machinando

Aliis vel cogitando

Incidi malitiam,

Quam ex ea dicunt nasci

Viri docti atque pasci

Tamquam primam filiam.

5. Hac invadente desperavi

Saepe, quando cogitavi

Tot mala me fecisse,

Per quod fateor maiorem

Culpam atque graviorem

Me poenam meruisse.

6. Pravitatem intuendo

Operum et sentiendo

Meam fragilitatem,

Velut stupida effecta

Mente incidi deiecta

Pusillanimitatem.

7. Hac rancorem enutrivi,

Quo meorum exquisivi

Laesorum nocumenta,

Quos consuevi clam odire

Neque potui punire

Vindicta violenta.

8. Ex hac incidi torporem,

Per quem renui suasorem

Audire praeceptorum

Atque viam vitae nosse

Et incendere pro posse

Saluti proximorum.

9. Per acidiam tristata

Intus, foris evagata

Quaesivi consolari

Et caelestium oblita,

Mundi sordibus nutrita

Consuevi delectari.

10. Per hanc spreto praeceptore

Deo vesci in sudore

Tuitus pane nolui

Atque murmuris afflicta

Vitiis ut maledicta

Ficus fructu carui.

11. Isto vitio naturae

Usum atque creaturae

Quodammodo turbavi,

Cum a Deo constitutum

Et a brutis exsecutum

Laborem recusavi.

12. Nugis vacans otiosa

Tempora per pretiosa

Perdere non timui

Et, cum culpam abolere

Poteram et obtinere

Gratiam, evanui.

13. In plateis circumspexi

Vagabunda et neglexi

Lucrum spirituale,

Vanis gaudiis intendi,

Quod amisi, non perpendi

Solamen aeternale.

14. Velut aqua nunquam mota

Ex quiete sedens tota

Indui putredinem

Et ut ferrum quiescendo,

Sic per otium torpendo

Attraxi rubiginem.

15. Mundi ludicris intenta

Vigil fui, somnulenta

In bonis operibus,

Sacra meditatione,

Missa, precibus, sermone

Atque Dei laudibus.

16. Stans in choro dissoluta

Fui gestu, cantu muta

Ut idolum Iunonis,

Gravis corde, silens ore,

Sine Domini timore

Expers devotionis.

17. Sicut porcus, qui servatur

Ad mactandum, impinguatur

Per quietem otii,

Sic quiescens per torporem

Me nutrivi ad dolorem

Ultimi supplicii.

18. Per quietem et torporem

Provocavi temptatorem,

Qui ut musca tepidam

Ollam intra labris sugit,

Bullientem procul fugit

Praeteritque frigidam.

19. Pigra morem pervertebam,

Quia metere volebam

Non semen terrae dare,

Sum ut cactus, qui non gerit

Curam capere, sed quaerit

Salmonas manducare.

20. Contra furem fodientem

Et cotidie tollentem

Unum domus asserem

Opportune vigilare

Nolui neque instare,

Furem ut repellerem.

21. Sicut navis in carina

Ex concursu fit sentina

Plurimarum sordium,

Sic per otii teporem

Lutum traxi et foetorem

Vitiorum omnium,

22. Quod est instabilitatis,

Fraudis et malignitatis

Saecli et tristitiae,

Luxus et mollitiei,

Raptus alienae rei

Firmiter malitiae.

23. Famis, sitis, egestatis,

Erroris, garrulitatis,

Nugarum et nequitiae,

Horum omnium fomentum

Solum intus est retentum,

Vitium acidiae.

24. Perhaecstultammeprodebam,

Deus, quando non surgebam

Tuum ad clamorem,

Qui tot excitas doctrinis,

Donis, monitis et minis

Acidiae torporem.

25. Stultus fui sicut ille

Piger, qui ad lapsum stillae

Distulit avertere

Aperturam oculorum

Sive facilem membrorum

Medicinam quaerere.

26. Numquid stultus, qui redire

Domum quaerit vel finire

Longae viae taedium,

Et hodie facit passum

Unum et hunc satis lassum,

Vix post annum alium ?

27. Sic et ego intellectu

Passum feci, sed affectu

Sequi differebam,

Stulta dedita torpori

Meritorio labori

Me dare metuebam.

28. Iesu Christe, fili Dei,

Precor, miserere mei

Parcendo confitenti

Culpam cordis in dolore

Et de otii torpore

Resurgere volenti.

V.

1. Deus, conditor benigne,

Fac me confiteri digne

Crimen idolatriae,

Quod commisi diligendo

Prae te mundum vel studendo

Lucris avaritiae.

2. Te contempto, Deus bone,

Fide, ope, dilectione

Creatis inhaerendo

Fidem veram denegavi

Et quodammodo peccavi

Ut idola colendo.

3. Te avara irritavi,

Immo legem violavi

Totius creaturae,

Quae compellitur sedare

Gratis et communicare

De naturali iure.

4. Ex hac peste generata

Me constrinxit scelerata

Cordis obduratio

Et recessit egenorum

A me atque miserorum

Debita compassio.

5. Per hoc crimen rapiendo

Violenter et nocendo

Factis palam nocui,

Sic per verba innocentes

Saepe in occulto mentes

Fallere non timui.

6. Mente inhians lucrandis

Inquieta me nefandis

Pollui mendaciis,

Verbis lites excitavi,

Festa factis violavi

Crebris et periuriis.

7. Fallax fraudem committebam,

Factis cum decipiebam

Quemquam in praesentia,

Tam per factum quamsermonem

Intendi perditionem

Nocens in absentia.

8. Heu, quid agam maledicta,

Per hoc scelus tot addicta

Culpis et miseriis?

Nam lucrata cum labore

Iugi servo cum timore,

Perdo cum tristitiis.

9. Mente mergor in profundum,

Terminum perdo iucundum,

Lucrum devotionis,

Curis pungor lacerata

Atque privor excaecata

Splendore rationis.

10. Per hanc intima proieci

Atque vacuam me feci

Ut telam aranea

Texens muscam ad lucrandum

Et ad se eviscerandum

Evomens intranea.

11. Vitio proprietatis

Votum sanctae paupertatis

Amara violavi,

Praetextu necessitatis

Negotium voluptatis

Mendosa obumbravi.

12. Saepe magis concupivi

Et ardentius quaesivi

Rem prorsus otiosam,

Quam fortassis saecularis

Rex palatii regalis

Structuram fastuosam.

13. Peccavi desiderando

Alienum et mutando

Munera muneribus

Sive res pro rebus dando

Et hoc ipsum palliando

Variis ambagibus.

14. Saepe velle praelatorum,

Ad quod volui, meorum

Astuta declinavi

Et, quod facere nolebam,

Fugi, quodque cupiebam,

Iniungi procuravi.

15. Eia, miserator pie,

Fili virginis Mariae,

Praebe locum veniae

Peccatrici suspiranti

Hisque verbis accusanti

Scelus avaritiae.

VI.

1. De gula me reddo ream

Atque confitendo meam

Damno voracitatem,

Per quam limites naturae

Praeterivi et mensurae

Iustae modicitatem.

2. Ventrem cibis oneravi

Vilibus et excitavi

Palatum delicatis,

Dum abusa pretiosis

Ferculis et fastuosis

Arteque praeparatis.

3. Ante tempus comedendo

Meum fregi ac bibendo

Saepius ieiunium,

Tam per mensae venustatem

Quam per cibi suavitatem

Sum laetata nimium.

4. Sine facibus accensa

Verba saepius in mensa

Protuli scurrilia,

Vana, nimium iocosa,

Detrahentia mendosa

Et adulatoria.

5. Extra habui ineptam

Laetitiam, qua conceptam

Prodidi lasciviam,

Cibo potuque repleta

Pretioso sine meta

Fovi immunditiam.

6. Sum oblita irae Dei,

Mortis atque status mei,

Amisi rationis

Usum, hebes sum effecta

Verbis turpibus illecta.

Expers compassionis.

7. En, quot malis me infecit

Gula, quae Adam deiecit

De loco voluptatis,

Evam pomo sauciavit

Lente Esauque privavit

Iure primaevitatis.

8. Facta prima inter Deum

Foedera et Adam ream

Hoc vitium destruxit,

Mortem culpae ac naturae

Poenaeque non finiturae

Viventibus induxit.

9. Heu, gulosa totum dedi

Cibum ventri, cum comedi

Oblita cibum mentis,

Mortem non consideravi

Neque famem cogitavi

Christi esurientis.

10. Multo amplius peccavi,

Quam his verbis ennarravi,

Gulae inquinamentis ;

Pater pie, curam gere,

Pereuntis miserere

Sui non miserentis.

VII.

1. Vitae caelibis [sacrator],

Deus, auctor atque dator

Sanctae continentiae,

Me confiteor temptatam

Saepius et inquinatam

Vitio luxuriae.

2. Cui forte si non actu,

Corde, ore, visu, tactu

Tamen dedi operam

Et per aliqualem motum

Contra castitatis votum

Feci, quod promiseram.

3. Per hanc mente excaecata

Levis, inconsiderata

Fui atque garrula

Et amore capta mei

Odium habebam Dei

Praeceps in pericula.

4. Saeculum hoc affectavi,

Ad fruendum desperavi

De futuris gaudiis,

Tota corporis iucundi,

Foedis carnis atque mundi

Dedita deliciis.

5. Tibi Deo hoc infecta

Vitio atque illecta

Feci contumeliam

Templum cordis violando,

Tuum quod inhabitando

Efficis per gratiam.

G. Per hoc studui lenire

Bechmoth, qui solet dormire

Locis in humentibus,

Proximum scandalizavi,

Ipsam me damnificavi

Nocumentis pluribus.

7. Isto volui nocere

Mihi morbo, adhibere

Nolui remedia,

Quae sunt: carnem macerare,

Bonis actibus instare,

Fugere consortia,

8. Hominum et, sine mora

Mox temptationis hora

Motibus resistere,

Non occasiones dare,

Pro suffragio rogare,

De se non confidere.

9. Hoc infelix non curavi,

Sed omittens adgravavi

Malignitatem meam,

Quam concordans cum dolore

Confitensque cum pudore

Me culpans reddo ream.

10. O benigne condonator

Culpae, poenae mitigator,

Distributor gratiae,

Dilue, quod inquinavit,

In me redde, quod privavit,

Vitium luxuriae.

VIII.

1. Nunc conabor confitendo,

Quae per linguam committendo

Peccata perpetravi;

Primum ergo reprehendo,

Debitam quod in loquendo

Mensuram non servavi.

2. Saepe contra rationem

Linguam movi ad sermonem

Rationis praevium,

Quod debebat oboedire

Rationi et exire

Eius ad imperium.

3. Linguam cum sit rationis

Organum, contagionis

Expertem decet esse,

Nam hoc membrum qui creavit,

Hominem nobilitavit

Prae ceteris expresse.

4. Multis tamen hanc immersi

Sordibus nec plus peperci,

Quam porcus parcit ori,

Qui ut sordibus includit

Pedem, sic et os intrudit

Cuilibet foetori.

5. Sum et canem imitata,

Qui fert sanguine foedata

De macello labia,

Et, quod plus est, Iambo lutum,

Immo diaboli sputum,

Cum loquor nefaria.

6. Membrum datum ad orandum

Et ad Christum manducandum

A Deo deputatum

Organumque Dei vivi

Neglegenter custodivi,

Foedavi per peccatum.

7. Unde iuste recusatur

Meum os seu reprolialur

Orans, laudans, commedcns

Deum Dominum cunctorum,

Christum, qui est angelorum

Panis vitam conferens.

8. Sicut nimium peccarunt,

Qui sacratum inquinarunt

Calicem pulveribus,

Sic et ego plus peccavi,

Qui tot meum os foedavi

Verbis indecentibus.

9. Ad laudandum deputata

Deum verba sunt sacrata

Et sanctitatem oris,

Sanctam et devotam mentem

Atque vitam innocentem

Requirunt laudatoris.

10. Ista quia non servavi

Deum laudans, plus peccavi

Nec rogans exaudiri

Digna fui, immo vere

Rea merui severe

Pro laudibus puniri.

11. Portas oris si clausissem,

Animam custodivissem

Ab incursu hostium,

Quae nunc ut urbs immunita

Patet vel platea trita

Pedibus calcantium.

12. Istud gravat culpam meam,

Quod, cum scirem linguam ream

Pronam ad cadendum

In tam multiplex peccatum,

Et eidem cruciatum

Tam durum inferendum,

13. Linguae quoque custoditae

Caute et occultae rite

Fructum tam copiosum,

Tamen tollere neglexi

Sterilem neque despexi

Utile vel damnosum.

14. Bonus esse vel manere

Nemo potest nec placere,

Linguam ni custodiat.

Custodire quamvis onus

Linguam sit, tamen vir bonus

Debet, ne decipiat.

15. Linguam monent custodire

Exempla et quod transire

Verba per iudicium

Dei debent, ponderanda

Ideo sunt et limanda

Nostrum per scrutinium.

16. Haec infelix quamvis nossem

Atque custodire possem

Linguam, tamen renui,

Unde stricte iudicari

Et aeternis poenis dari

Hac pro culpa merui.

IX.

1. Quamvis culpa blasphemorum

Gravi nimis tormentorum

Sit poena compensanda,

Tamen ista non pensavi,

Sed factorem blasphemavi

Per verba detestanda.

2. Conditor quod honoravit

Amplius, inhonoravit

Amplius conditorem,

Lingua cum sagitta fixit

In Deum, quem maledixit

Rapta per furorem.

3. Plus peccavi blasphemando

Quam fur vel quis perpetrando

Quodvis homicidium,

Nam hi rebus sive servis

Dei actibus protervis

Faciunt contrarium.

4. Ego in persona Deo

Propria factori meo

Dico contumeliam

Atque malum, quod impendo,

Principaliter intendo

Eius ad iniuriam.

5. Dolet audiens Iudaeus,

Quando blasphematur Deus

Scinditque vestimenta,

Gravior quam in Iudaea

Ego sum peccati rea

Blasphemiis intenta.

6. Canis renuit mordere

Beneficum, sed mulcere

Vult caudae blandimentis,

Ego verbis mei oris

Iram provoco factoris

Tot bona largientis.

7. Patrem meum blasphemari

Cum audirem, indignari

Blasphemis recusavi,

Per quod me adulterinam

Filiam et concubinam,

Non sponsam demonstravi.

X.

1. Quamvis arguentis dure

Vetent murmura scripturae,

Attamen murmuravi

Et benignum patrem meum,

Omnia scientem Deum,

Per murmur irritavi.

2. Dathan, Abiron et Chore

Murmurantes in furore

Divino arguuntur,

Patientes Iob, Tobias,

Lazarus et Ieremias

Ad regnum assumuntur.

3. Hoc et simile pensatum

Mihi murmuris reatum

Auxit, mitigare

Poenam soleat flagelli

Atque contra metum belli

Electos confortare.

4. Ego murmurans de cibo

Digne satis interibo

In bello spiritali,

Eius primo in congressu

Cadens privor in recessu

Honore triumphali.

5. Victa cessi fuga vili

Querelosa de exili

Solacio subtracto

Voluptatis corporalis

Vel pro rei temporalis

Damno quando[que] facto.

6. Quod vexata murmuravi,

Vacuam me demonstravi

Aquis Dei gratiae,

Plenum dolium non sonat

Ictu, sed inane tonat,

Sic expers patientiae.

7. Ego pro iumenti mei

[Esca] suavitatis Dei

Vendidi delicias,

Quando murmurans supernas

Escas sprevi et internas

Totidem tristitias.

8. Carnis seu boni terreni

Gustum quaerens Galieni

Facta sum discipula,

Stolam Christi abnegavi,

Quando carnis disputavi

Discernendo saecula.

9. Pro me loquens intromisi

Me de me licet illisi

Dominium maiorem,

Dolo et rapina plena

Usurpavi aliena

Ad modum invasorem.

10. Saepe murmurans sequebar

Ducem, per quem seducebar,

Hoc est sensum proprium,

Qui claustrales, quos deludit,

Saepe in horrendum tradit

Culpae praecipitium.

11. Quando queror pro defectu

Temporali vel despectu

Seu pro quovis commodo,

Quasi nihil reputarem

Caelum, terram seu curarem

Facio quodammodo.

12. Vel si modo in his bonis

Causam consolationis

Putarem exhibendum,

Quantum filiis corvorum,

Quibus regnum est caelorum

In fine praecludendum.

13. Procuratio negatur

Servo, cui magnum datur

Pretium in vespere,

Quando illi providetur,

Qui mercedem prohibetur

Aliam recipere.

14. Multum ideo peccavi,

Qui pro eo murmuravi,

Quod mali prosperantur,

Mihi nullae cum in mundo

Nec in caelo his iucundo

Mercedes debeantur.

15. Cum iumentum reputari

Digne possum, admirari

Satores valerent,

Quando loquor murmurando,

Usum tamen si nefando

Opere non haberent.

16. In hoc plurimum peccavi,

Quod medelam recusavi

Murmuri apponere,

Deum poenas inferentem

Neque Christum patientem

Nolui recolere.

17. Gratiae divinae rorem

Contra murmurum ardorem

Neglexi postulare,

Nec a pio conditore

Quanto tangerer amore,

Facta recogitare.

18. Ecce, murmuris peccatum

Reprehendo adgravatum

Istis circumstantiis,

Pro quo peto iudicari

In praesenti, non servari

Ultimis scrutiniis.

XI.

1. Saepe malum, quod patravi

Studiose excusavi

Tegens per astutiam,

Per quod infamavi Deum

Sive criminabar eum

Meam per malitiam.

2. Adae par in pravitate,

Qui cum non in potestate

Par fieri valeret

Deo, contendit, ut eum

Sibi pravitatis reum

Consimilem haberet.

3. Immo omnis creatorem

Boni mali patratorem

Quodammodo monstravi,

Meque culpas tot habentem

Velut agnum innocentem

Deceptrix simulavi.

4. Non sic Christus faciebat,

Qui peccatum non habebat,

Attamen similari

Peccatoribus volebat,

Quando hostiam sinebat

Peccati pro se dari.

XII.

1. Malum feci per sermonem,

luctam iurationem

Quotiens violavi,

Vel quia iuravi, quando,

Quod oportet, in iurando

Incauta non notavi.

2. Prona fui et consuevi

Pro re vana sive levi

Assidue iurare,

Sed nunc iurans veritatem,

Iudicium, aequitatem

Nolebam observare.

3. Mano illa cum tnngebam

Sancta Dei, cum sciebam

Me falsum affirmare

Vel negare veritatem.

Certum est per falsitatem

Diabolo me dare.

4. Ergo cum benedicebam

Hac me signans faciebam

Cum manu bac maligni,

Per quod pensent pares mei.

In iurando quam sint rei

Quantisque poenis digni.

XlII.

1. Rea nimis coram Deo

Pio conditore meo

Dolenter reprehendo,

Quam per verba, facta, signa

Ego fallax et maligna

Peccavi mentiendo,

2. Per quod Dei adversatrix

Facta sum et imitatrix

Versuti seductoris,

Qui, cum mentiens seduxit

Evam, opera destruxit

Benigni conditoris.

3. Est mendacium iocosum

[Opus] vile ac damnosum.

Quorum quovis genere

Infinities peccavi

Neque miseram expavi

Animam occidere.

4. Adhuc mendax et versuta

Contra iura sum locuta

Falsum testimonium,

Per quod proximum laedebam,

Me occidi, incurrebant

Grave Dei odium.

XIV.

1. Nunc ad pessimum accedo,

Quod plus detestandum credo

Crimen detractionis,

Per quod pluribus nocebom.

Immo nullis deferebam

Nec rebus nec personis.

2. Per hoc surdis maledixi,

Cum absentibus infixi

Male linguae iaculum,

Sic et, quando detrahebam

Insciis, anteponebam

Caecis offendiculum.

3. Detrahendo eriminatrix

Facta sum et imitatrix

Serpentis tortuosi,

Nam incipiens a laude

Post hoc ore pleno fraude

Innocuos corrosi.

4. Femori infixum gerens

Telum canis plangit maerens

Studetque removere,

Sic et malum, quod cupivi.

Dum de aliis audivi,

Non potui silere.

5. Sicut porcus intrans hortum

Florem deserit exortum

Recurrens ad foetores,

Sic et ego proximorum,

Bonos deserens eorum,

Sequebar malos mores.

6. Detrahendo sequi volo

Viperam, quae flatu solo

Novit tres interficere.

Ita scio me praesentem

Auditorem et absentem

Uno verbo perdere.

7. Bestia sum, quae gerebat

Circa caput et habebat

Ordines tres dentium.

Nam tres modos detrahendi

In me esse deprehendi,

Quibus innocentium

8. Bona mordens immoravi,

Mala finxi et negavi

Bona talia patrata.

Unde sum pro tam enonni

Culpa bestiae triformi

Satis apte comparata.

9. Recte possem pro foetore,

Qui a [meo prortit] ore

Sepulcro [as]similari,

Ad quod vivi accedentes

Et foetorem sentientes

Deberent detestari.

10. Saepe, quando ieiunavi,

Tamen comes manducavi

Humanas detrahendo,

Quibus sulsam admiscebam,

Quos detrahere sciebam,

Libenter audiendo.

11. Parum dixi, cum subacta

Huic vitio sum facta

Daemonum dapifera,

Cum humanas offerebam

Carnes simul et edebam

Contra legis foedera.

12. Immo nec peperci patri

Spiritali neque matri,

Quin eos comederem,

Et quod plus est, proponebam

Tali quatenus (con)fidebam,

Eos ut reficerem.

13. Quamvis iuris disciplina

Vetet atque lex divina

Patribus detrahere,

Ego tamen non vetavi,

Immo plures instigavi

Praelatis maledicere.

14. Forsan minus non peccavi,

Cum libenter auscultavi

Narrantem detractorem,

Quia utique sileret

Detractor, si non haberet

Paratum auditorem.

15. Saepe malum adfirmanti

Falso testi vel erranti

Plus credidi de bonis,

Quam [si] decem excusarent

Malum et pro bonis starent

Idoneis personis.

16. Proximis iniuriosa

Facta sum et odiosa

Deo per hoc vitium

Tamque praesens quam futu-

rum

In aeternum duraturam

Merui supplicium.

17. Quod ut possem declinare,

His querelis accusare

Me sponte praeelegi,

Per hoc sperans coram Deo

Iudici debere meo

Peccata mea tegi.

XV.

1. Corde malum cogitavi,

Volui, desideravi,

Consensi temptatori,

Infidelis, indevota,

Odio et ira mota

Invidi meliori.

2. Male me humiliavit

Timor atque inflammavit

Amor inordinatus,

Dolor vanus conturbavit,

Prudor strinxit, excaecavit,

Me rancor obduratus.

3. Praesumpsi et desperavi

Perfidaque exsultavi

In adversis proximi,

Cuius in prosperitate

Marcui et bonitate

Corporis vel animi.

4. Sprevi pauperum personas

Divitumque minus bonas

Plus iusto honoravi,

Bonos atque spiritales

Parvipendi, sed carnales

Parentes affectavi.

5. Tumens fui et elata,

Perplexa et obstinata

Et habebam taedium

Saepe boni spiritalis

Gaudiique mundialis

Iuge desiderium.

6. Per hypocrisim timebam

Displicere et studebam

Excellens apparere,

Humilem contempsi statum

Et ambivi dignitatum

Fastigia tenere.

7. Quod malitia vexabat

Meam cor, hoc adgravabat

Praeceps inconstantia,

Vana gloria foedavit,

Ira movit, induravit

Immisericordia.

XVI.

1. Verbis Deum blasphemavi,

Iuramentis incitavi

Crebris et periuriis,

Murmurati contra Deum

Saepe et instruxi eum

De aura et aliis.

2. Quando debui laudare

Deum verbis vel orare,

Distracta fui mente,

Atque stabam sine metu

Ad laudandum Deum coetu

Angelico praesente.

3. Veritatem impugnabant

Agmina et propalabam,

Mendacia comperta,

Plus vel minus enarravi

Referens, quod afirmavi,

Dubia vel certa.

4. Alios vituperari,

Maledixi, infamari,

Fui contentiosa,

Ante unxi blandiendo,

Quod post punxi detrahendo.

Per hoc proditiosa.

5. Susurrando mussitari,

Litigando seminari

Rixas et discordias,

Falsa sum testificata

Aliisque comminata

Dixi contumelias.

6. Verbis asperis conflixi,

Exprobrari, contradixi,

Vacavi conviciis,

Verba dixi otiosa.

Vana, levia, iocosa,

Nocui consiliis.

7. Sum locuta nimis multa

Verba impia et stulta,

Iniqua et dolosa,

Derisoria, polita,

Inconcinna, imperita,

Amara, curiosa.

8. In aliis reprehendi

Verbis, quos in me defendi,

Defectus probitatis,

Plus quam decuit ridebam,

Contumax contradicebam

Magistris et praelatis.

9. Loquens nimium clamari,

Verbis iram concitari

Vel inimicitias,

Cantus saeculi cantari,

Per quos graves excitavi

Mentes ad lascivias.

10. Cum intendere debebam

Feriis, tunc proferebam

Saepius scurrilia,

Verba bonis inimica,

Nocua et impudica

Dixi atque turpia.

11. Haec et alia peccata

Linguae vitio patrata

His arguens conficior,

Malens modo iudicari,

Quam perpetuis servari

Poenis, ad quas teneor.

XVII.

1. Multa scelera patravi

Opere, quia peccavi

Gula et luxuria ;

Commisi ebrietatem,

Rapinam, proprietatem,

Furta, sacrilegia.

2. Vota fregi, simoniam

Feci et apostasiam

Atque sortilegia,

Indigne communicavi

Et festorum violavi

Dierum sollemnia.

3. In officio divino

Gravis fui et omnino

Plerumque dissoluta,

Quando Deum invocare

Debui et collaudare

Tacebam quasi muta.

4. Homines scandalizavi

Pluries et molestavi

In rebus et personis,

Traxi, trusi, detrahebam

Et exemplis corrumpebam

Perversae actionis.

5. Aliquando subtrahebam

Necessaria, sum ebam

Corpori superflua,

Consuetudine peccavi,

Recidebam, attemptavi

Supra vires ardua.

6. Me minores opprimebam,

Ad quod non suspiciebam,

Tenui olficium,

Velle proprium implevi

Et meorum saepe sprevi

Maiorum imperium.

7. Visu, auditu, olfactu,

Gustu, dono, prece, tactu,

Scriptis atque mandatis

Dedi multis digna poenis

Propriis et alienis

Materiam peccatis.

8. Praebui occasionem

Culpae et temptationem

Saepe praeveniebam,

Et, quod minus tolerandum

Est, me ipsam ad peccandum

Quodammodo cogebam.

XVIII.

1. Nunc confiteor peccata

Per multiplicem patrata

Boni omissionem,

Gratiarum nunquam Deo

Egi creatori meo

Condignam actionem.

2. Nunquam Deum cogitavi,

Timui nec adamavi

Digne neque colui,

Nunc ad eum referebam

Omnia, quae faciebam,

Opera, ut debui.

3. Ad divinam capiendam

Gratiam me vel habendam

Neglexi praeparare,

Nec sum bene usa ea

Nec curavi mortis rea

Acceptam conservare.

4. Neque studio sollerti

Meum ad divinum verti

Cor inspirationem,

Pro peccatis non dolebam

Digne satis nec sumebam

Sacram communionem.

5. Blasphematum non defendi

Deum, nec cantans attendi

Vel laudans, quid dicerem,

Nec conabar, disciplinae

Voluntatique divinae

Ut conformis fierem.

6. Ad commissa non respexi,

Vitam moresque neglexi

Sive conscientiam,

Mala mea non deflevi

Digne neque adimplevi

Datam paenitentiam.

7. Propriam conversionem

Culpaeque confessionem

Ultra tempus distuli,

Templa, praedicationem

Fugi nec temptationem

Deum orans reppuli.

8. Parentes non honoravi,

Fidem datam non servavi,

Me nolui cognoscere,

Recusavi congaudere

Laetis, maestis condolere,

Debita remittere.

9. Omittebam visitare

Aegros et lites sedare,

Devios corrigere,

Non volebam tribulari,

Desolatos consolari,

Nescios instruere.

10. Monitis non acquievi,

Imperata non implevi,

Renui consilia,

Non iniurias ferebam,

Lites fugi, subtrahebam

Miseris auxilia.

11. Nunquam poenas infernorum

Neque gaudia caelorum

Nec Christi passiones

Digne satis cogitavi,

Immo nec minas curavi

Neque promissiones.

12. Quid eram, quid sum, quid ero,

Nosse parvam curam gero

Nec magnam adhuc gessi,

Ergo manens in tepore

In propositi fervore

Sancti non processi.

13. Renuebam meditari,

Unde poteram solari

Doloribus subacta,

Unde iuste durae menti

Se a fonte avertenti

Vena manet subtracta.

14. Fugi contemplationem,

Verbum Dei, lectionem

Atque sacra monita,

Per quae poteram armari

Contra mala, detestari

Quaelibet fortuita.

15. Navem imbecillae mentis

Flatibus fortunae ventis

Amplius exposui,

Cum periculum exortum

Fugere et tutum portum

Quaerere plus debui.

XIX.

1. Rea nimis et iniqua

Nova simul et antiqua

Praecepta violavi,

Tam ea, quae vis naturae

Docuit quam lex scripturae,

Nequaquam observavi.

2. Fieri quod non volebam

Mihi, saepe faciebam

Aliis hominibus,

Sic et, quod desideravi

Mihi fieri, negavi

Naturae consortibus.

3. Quasi novam adoravi

Deum, quando praoamavi

Creaturam creatore,

Sic et, quando periuravi,

Deum frustra nominavi

Non parcens reo ori.

4. Festa non sanctificavi

Nec parentes honaravi,

Feci homicidium

Vel per linguam detrahendo

Vel mortem non repellendo

Seu per cordis odium.

5. Forte thorum violavi

Alienum vel peccavi

Carnis per contagium,

Alienum sum furata

Falsum et testificata,

Res cupivi plurium.

XX.

1. Fidei integritatem

Per errorum vanitatem

Varia violavi,

De credendis et sperandis,

Timendis atque amandis

Quoniam dubitavi.

2. Multisque superstitiosis

Consensi atque mendosis

Adinventionibus,

Perfidorum per errata

Sum decepta, inquinata

Variis haeresibus.

3. Credidi falsidicorum

Dictis, vi[sis] somniorum,

Vanis phantasmatibus,

Variis deliramentis,

A daemonibus inventis,

Fatis atque sortibus,

4. Volucrum atque [brutorum]

Hominumque diversorum

Variis occursibus,

Et in avium garritu

Volatuque sive situ,

Canum ululatibus.

5. Sum abusa medicina,

Quam ars sive disciplina

Ignorat medicorum,

Tuli scriptis exaratos

Characteres reprobatos

Fide catholicorum.

6. Quod in nocte equitarent

Quaedam, tempus immutarent

Mulieres credidi,

Per quod turpiter illusa,

Rea nimis et confusa

Veram fidem perdidi.

7. Annis, horis, aura, ventis

Quattuorque elementis,

Nube, rore, pluvia,

Ac multarum usu rerum

Diversarum specierum

Feci sortilegia.

8. Et ad cumulum malorum

Multa genera errorum

Incidi contraria

Fidei atque divinis

Legibus sive doctrinis

Veris dissonantia.

XXI.

1. Baptismale inquinavi

Lavacrum, quando peccavi

Actu voluntario,

Sic reatum contrahebam,

Quando Christum commedebam

Inquinata vitio.

2. Sumque facta nimis rea

In confessione mea,

Qua debui lavari,

Postquam fui confirmata,

Non cessavi per peccata

Iterum infirmari.

3. Meam consecrationem

Per iniquam actionem

Plerumque inquinavi

Neque copulata Deo,

Immortali sponso meo,

Fidelem me servavi.

4. Et extremam unctionem

Per dignam devotionem

Fortassis non quaesivi,

Adhuc contra sacramenta

Scelerum inquinamenta

Innumera commisi.

XXII.

1. Nunc protestor, quod sum rea,

Peccans singula per mea

Membra corporalia,

Caput collumque erexi

Atque oculis respexi

Nocumenta varia.

2. Facie, qua renitebam,

Forte multa occidebam

Corda intuentium,

Fronte, naso, mento, genis

Rubicundis et amoenis

Excitavi vitium.

3. Forsan Iaesi intuentes

Per os, labia vel dentes

Vel gutturis alborem,

Feci pluries peccatum

Per linguam atque palatum

Et crinium decorem.

i. Sic per verticem erectam

Atque faciem detectam

Vel expansa tempora

Absque mei cordis cura

Forsan inquinavi pura

Aliorum pectora.

5. Aures meas non saepivi

Spinis, quotiens audivi

Verbum detractionis,

Saepe malum concupivi,

Corda fortia molivi

Voce blanditionis.

6. Malum feci per maxillas,

Pectus, brachia, mamillas

Ac tactus digitorum,

Sum per manus operata

Malum, per pedes portata

Ad locum peccatorum.

7. Ad decorem naturalem

Membris his accidentalem

Adposui ornatum,

Per quod Deum provocavi,

Proximum scandalizavi,

Meum auxi reatum.

8. Per abusum aliorum

Feci plurima membrorum

Peccata similia,

Quorum pro deletione

Assis mihi, Iesu bone,

Domini cum gratia.

XXIII.

1. Virtutibus inserendis

Vitiisque expellendis

Paro dedi operam,

Inchoatum deserebam

Bonum, saepe resumebam

Malum, quod omiseram.

2. Ponam saepius extinxi

Voluntatem, quia finxi

Calvam occasionem,

Quam intenta cum quaerebam,

Boni non inveniebam

Veram perfectionem.

3. Dereliqui caritatem,

Disciplinam, bonitatem,

Ausum, fortitudinem,

Iustitiam, aequitatem,

Timorem, humilitatem,

Usum, gratitudinem;

4. Prudentiam, veritatem,

Virginalem castitatem,

Modum, temperantiam,

Modestiam, pronitatem,

Esum et sobrietatem,

Pacem, patientiam ;

5. Ordinem, religionem,

Votum ac confessionem

Ac oboedientiam,

Sanctam consolationem,

Laudem et orationem

Veramque laetitiam ;

6. Gratiarum actionem,

Sanctam meditationem

Mentisque constantiam,

Debitam confessionem,

Veracem compunctionem,

Rectam paenitentiam ;

7. Culpae satisfactionem,

Studium et lectionem,

Fructum devotionis,

Sanctam contemplationem,

Zelum et correptionem,

Frenum discretionis ;

8. Sancti spiritus fervorem,

Mentis robur et vigorem,

Illuminationem,

Providentiam, cautelam,

Consiliorum sequelam

Et circumspectionem.

9. Praeter haec omisi multa

Bona nimis ego stulta,

Quae possunt appellari

Miseratio, affectus

Pius, verus intellectus,

Recte commemorari ;

10. Laetis pie congaudere

Tristiusque condolere,

Fides et dilectio,

Bonum velle et prodesse

Omnibus, nulli obesse,

Foederis impletio ;

11. Amicitiam servare,

Inimicos ad amare,

Malorum oblivisci,

Ultimorum memorari,

Nocumenta detestari,

Debiti redditio ;

12. Hospitari, sepelire,

Visitare et vestire,

Totum dare, pascere,

Carceratos liberare

Inopesque defensare,

Inscios instruere ;

13. Relaxare, consolari,

Tegere, auxiliari,

Orare, consulere,

Medicinam adhibere

Aegris, mala removere,

Bona introducere ;

14. Sancti spiritus habere

Septem dona, possidere

Octo beatitudines,

Bona nostra velle, scire

Deum solum et nescire

Adulantes homines;

15. Iussa Dei adimplere

Et prohibita cavere,

Bona vere facere,

Patriam desiderare,

Mala poenae formidare,

Mala culpae fugere.

1G. Haec de arte paenitendi

Actu legant imbuendi

Parvuli hac parvula,

Nam et similis perfectis,

Forte tamen imperfectis,

Proderit doctrinula.

17. Supplex supplico lecturis

Scriptum hoc vel audituris,

Ut laudent creatorem,

Pie corrigant erratum

Inscium et occupatum

Excusent dictatorem.