Patrologiae Cursus Completus

 Patrologiae Cursus Completus

 Elenchus Operum Quae In Hac Prioris Tomi Parte Continentur.

 Elenchus Operum Quae In Hac Prioris Tomi Parte Continentur.

 Epistola Dedicatoria.

 Epistola Dedicatoria.

 Praefatio.

 Praefatio.

 Vita Sancti Ambrosii Mediolanensis Episcopi, A Paulino Ejus Notario Ad Beatum Augustinum Conscripta.

 Vita Sancti Ambrosii Mediolanensis Episcopi, A Paulino Ejus Notario Ad Beatum Augustinum Conscripta.

 Vita Et Institutum Sancti Patris Nostri Ambrosii Mediolanensis Episcopi .

 Vita Et Institutum Sancti Patris Nostri Ambrosii Mediolanensis Episcopi .

 Vita Sancti Ambrosii Mediolanensis Episcopi Ex Ejus Potissimum Scriptis Collecta, Et Secundum Chronologiae Ordinem Digesta.

 Vita Sancti Ambrosii Mediolanensis Episcopi Ex Ejus Potissimum Scriptis Collecta, Et Secundum Chronologiae Ordinem Digesta.

 Selecta Veterum Testimonia De Sancto Ambrosio.

 Selecta Veterum Testimonia De Sancto Ambrosio.

 In Sex Libros Hexaemeron Admonitio.

 In Sex Libros Hexaemeron Admonitio.

 Sancti Ambrosii Mediolanensis Episcopi Hexaemeron Libri Sex.

 Sancti Ambrosii Mediolanensis Episcopi Hexaemeron Libri Sex.

 Liber Primus. De Opere Primi Diei.

 1 Caput Primum. (Sermo I.)

 Caput II.

 Caput III.

 Caput IV.

 Caput V.

 Caput VI.

 Caput VII. (Sermo II.)

 Caput VIII.

 Caput IX.

 Caput X.

 Liber Secundus. De Opere Secundi Diei.

 21 Caput I. (Sermo III.)

 24 Caput II.

 Caput III.

 Caput IV.

 Caput V.

 Liber Tertius. De Opere Tertii Diei.

 33 Caput I. (Sermo IV.)

 Caput II.

 38 Caput III.

 Caput IV.

 41 Caput V.

 Caput VI. (Sermo V.)

 Caput VII.

 Caput VIII.

 Caput IX.

 Caput X.

 51 Caput XI.

 Caput XII.

 Caput XIII.

 Caput XIV.

 Caput XV.

 59 Caput XVI.

 Caput XVII.

 Liber Quartus. De Opere Quarti Diei.

 61 Caput I (Sermo VI)

 Caput II.

 Caput III.

 Caput IV.

 Caput V.

 Caput VI.

 Caput VII.

 Caput VIII.

 Caput IX.

 Liber Quintus. De Opere Quinti Diei.

 79 Caput I (Sermo VII.)

 Caput II.

 82 Caput III.

 Caput IV.

 84 Caput V.

 Caput VI.

 Caput VII.

 88 Caput VIII.

 Caput IX.

 Caput X.

 Caput XI.

 Caput XII. (Sermo VIII.)

 Caput XIII.

 Caput XIV.

 Caput XV.

 Caput XVI.

 Caput XVII.

 Caput XVIII.

 Caput XIX.

 Caput XX.

 106 Caput XXI.

 Caput XXII.

 Caput XXIII.

 Caput XXIV.

 Caput XXV.

 Liber Sextus. De Opere Sexti Diei.

 Caput Primum. (Sermo IX.)

 Caput II.

 Caput III.

 Caput IV.

 124 Caput V.

 126 Caput VI.

 Caput VII.

 Caput VIII.

 Caput IX.

 Caput X.

 In Librum De Paradiso Admonitio.

 In Librum De Paradiso Admonitio.

 Sancti Ambrosii Mediolanensis Episcopi De Paradiso Liber Unus .

 Sancti Ambrosii Mediolanensis Episcopi De Paradiso Liber Unus .

 145 Caput I.

 Caput II.

 Caput III.

 Caput IV.

 Caput V.

 Caput VI.

 Caput VII.

 Caput VIII.

 Caput IX.

 Caput X.

 Caput XI.

 Caput XII.

 Caput XIII.

 Caput XIV.

 Caput XV.

 In Libros De Cain Et Abel Admonitio.

 In Libros De Cain Et Abel Admonitio.

 Sancti Ambrosii Mediolanensis Episcopi De Cain Et Abel Libri Duo .

 Sancti Ambrosii Mediolanensis Episcopi De Cain Et Abel Libri Duo .

 Liber Primus.

 183 Caput Primum.

 Caput II.

 Caput III.

 Caput IV.

 Caput V.

 Caput VI.

 Caput VII.

 Caput VIII.

 Caput IX.

 202 Caput X.

 Liber Secundus.

 205 Caput I.

 Caput II.

 210 Caput III.

 Caput IV.

 Caput V.

 Caput VI.

 Caput VII.

 Caput VIII.

 Caput IX.

 Caput X.

 In Librum De Noe Et Arca Admonitio.

 In Librum De Noe Et Arca Admonitio.

 Sancti Ambrosii Mediolanensis Episcopi De Noe Et Arca Liber Unus.

 Sancti Ambrosii Mediolanensis Episcopi De Noe Et Arca Liber Unus.

 227 Caput I.

 Caput II.

 Caput III.

 Caput IV.

 232 Caput V.

 Caput VI.

 Caput VII.

 Caput VIII.

 Caput IX.

 Caput X.

 241 Caput XI.

 Caput XII.

 Caput XIII.

 Caput XIV.

 Caput XV.

 Caput XVI.

 252 Caput XVII.

 Caput XVIII.

 Caput XIX.

 Caput XX.

 Caput XXI.

 Caput XXII.

 Caput XXIII.

 Caput XXIV.

 265 Caput XXV.

 Caput XXVI.

 269 Caput XXVII.

 Caput XXVIII.

 271 Caput XXIX.

 Caput XXX.

 Caput XXXI.

 Caput XXXII.

 Caput XXXIII.

 Caput XXXIV.

 Fragmentum Libri De Arca Noe.

 Fragmentum Libri De Arca Noe.

 In Libros De Abraham Admonitio.

 In Libros De Abraham Admonitio.

 Sancti Ambrosii Mediolanensis Episcopi De Abraham Libri Duo .

 Sancti Ambrosii Mediolanensis Episcopi De Abraham Libri Duo .

 Liber Primus.

 281 Caput I.

 Caput II.

 286 Caput III.

 Caput IV.

 Caput V.

 298 Caput VI.

 Caput VII.

 304 Caput VIII.

 Caput IX.

 313 Liber Secundus.

 Caput Primum.

 315 Caput II.

 Caput III.

 Caput IV.

 321 Caput V.

 323 Caput VI.

 Caput VII.

 Caput VIII.

 Caput IX.

 Caput X.

 Caput XI.

 In Librum De Isaac Et Anima Admonitio.

 In Librum De Isaac Et Anima Admonitio.

 Sancti Ambrosii Mediolanensis Episcopi De Isaac Et Anima Liber Unus.

 Sancti Ambrosii Mediolanensis Episcopi De Isaac Et Anima Liber Unus.

 355 Caput Primum.

 Caput II.

 Caput III.

 Caput IV.

 Caput V.

 Caput VI.

 Caput VII.

 Caput VIII.

 In Librum De Bono Mortis Admonitio. Ubi praecipue De Habitaculis Animarum Post Mortem, deque libro IV Esdrae disceptatur.

 In Librum De Bono Mortis Admonitio. Ubi praecipue De Habitaculis Animarum Post Mortem, deque libro IV Esdrae disceptatur.

 Sancti Ambrosii Mediolanensis Episcopi De Bono Mortis Liber Unus .

 Sancti Ambrosii Mediolanensis Episcopi De Bono Mortis Liber Unus .

 389 Caput I.

 390 Caput II.

 Caput III.

 Caput IV.

 Caput V.

 Caput VI.

 401 Caput VII.

 403 Caput VIII.

 Caput IX.

 Caput X.

 Caput XI.

 411 Caput XII.

 In Librum De Fuga Saeculi Admonitio.

 In Librum De Fuga Saeculi Admonitio.

 Sancti Ambrosii Mediolanensis Episcopi De Fuga Saeculi Liber Unus .

 Sancti Ambrosii Mediolanensis Episcopi De Fuga Saeculi Liber Unus .

 417 Caput Primum.

 Caput II.

 Caput III.

 Caput IV.

 Caput V.

 Caput VI.

 Caput VII.

 Caput VIII.

 Caput IX.

 In Libros De Jacob Et Vita Beata Admonitio.

 In Libros De Jacob Et Vita Beata Admonitio.

 Sancti Ambrosii Mediolanensis Episcopi De Jacob Et Vita Beata Libri Duo .

 Sancti Ambrosii Mediolanensis Episcopi De Jacob Et Vita Beata Libri Duo .

 Liber Primus.

 Caput II.

 447 Caput III.

 449 Caput IV.

 Caput V.

 Caput VI.

 Caput VII.

 Caput VIII.

 Liber Secundus.

 459 Caput Primum.

 Caput II.

 Caput III.

 Caput IV.

 Caput V.

 Caput VI.

 Caput VII.

 Caput VIII.

 Caput IX.

 Caput X.

 Caput XI.

 Caput XII.

 In Librum De Joseph Patriarcha Admonitio.

 In Librum De Joseph Patriarcha Admonitio.

 Sancti Ambrosii Mediolanensis Episcopi De Joseph Patriarcha Liber Unus.

 Sancti Ambrosii Mediolanensis Episcopi De Joseph Patriarcha Liber Unus.

 483 Caput Primum.

 Caput II.

 486 Caput III.

 490 Caput IV.

 Caput V.

 Caput VI.

 Caput VII.

 Caput VIII.

 Caput IX.

 Caput X.

 Caput XI.

 506 Caput XII.

 Caput XIII.

 Caput XIV.

 In Librum De Benedictionibus Patriarcharum Admonitio.

 In Librum De Benedictionibus Patriarcharum Admonitio.

 Sancti Ambrosii Mediolanensis Episcopi De Benedictionibus Patriarcharum Liber Unus .

 Sancti Ambrosii Mediolanensis Episcopi De Benedictionibus Patriarcharum Liber Unus .

 513 Caput Primum.

 Caput II.

 Caput III.

 518 Caput IV.

 Caput V.

 Caput VI.

 Caput VII.

 524 Caput VIII.

 Caput IX.

 Caput X.

 Caput XI.

 Caput XII.

 In Librum De Elia Et Jejunio Admonitio, Ubi nonnulla de jejunio Quadragesimali Mediolanensis Ecclesiae, ac de conviviis super sepulcra martyrum celebr

 In Librum De Elia Et Jejunio Admonitio, Ubi nonnulla de jejunio Quadragesimali Mediolanensis Ecclesiae, ac de conviviis super sepulcra martyrum celebr

 Sancti Ambrosii Mediolanensis Episcopi De Elia Et Jejunio Liber Unus .

 Sancti Ambrosii Mediolanensis Episcopi De Elia Et Jejunio Liber Unus .

 535 Caput Primum.

 Caput II.

 Caput III.

 Caput IV.

 Caput V.

 Caput VI.

 541 Caput VII.

 Caput VIII.

 Caput IX.

 Caput X.

 Caput XI.

 Caput XII.

 Caput XIII.

 Caput XIV.

 Caput XV.

 Caput XVI.

 Caput XVII.

 Caput XVIII.

 Caput XIX.

 Caput XX.

 Caput XXI.

 Caput XXII.

 In Librum De Nabuthe Jezraelita Admonitio.

 In Librum De Nabuthe Jezraelita Admonitio.

 Sancti Ambrosii Mediolanensis Episcopi De Nabuthe Jezraelita Liber Unus .

 Sancti Ambrosii Mediolanensis Episcopi De Nabuthe Jezraelita Liber Unus .

 565 Caput Primum.

 Caput II.

 Caput III.

 Caput IV.

 Caput V.

 Caput VI.

 Caput VII.

 Caput VIII.

 Caput IX.

 Caput X.

 Caput XI.

 Caput XII.

 Caput XIII.

 Caput XIV.

 Caput XV.

 Caput XVI.

 587 Caput XVII.

 In Librum De Tobia Admonitio.

 In Librum De Tobia Admonitio.

 Sancti Ambrosii Mediolanensis Episcopi De Tobia Liber Unus .

 Sancti Ambrosii Mediolanensis Episcopi De Tobia Liber Unus .

 591 Caput Primum.

 Caput II.

 Caput III.

 Caput IV.

 Caput V.

 Caput VI.

 Caput VII.

 600 Caput VIII.

 Caput IX.

 602 Caput X.

 Caput XI.

 604 Caput XII.

 Caput XIII.

 Caput XIV.

 Caput XV.

 Caput XVI.

 Caput XVII.

 Caput XVIII.

 613 Caput XIX.

 Caput XX.

 618 Caput XXI.

 Caput XXII.

 620 Caput XXIII.

 Caput XXIV.

 In Libros De Interpellatione Job Et David Admonitio.

 In Libros De Interpellatione Job Et David Admonitio.

 Sancti Ambrosii Mediolanensis Episcopi De Interpellatione Job Et David Libri Quatuor.

 Sancti Ambrosii Mediolanensis Episcopi De Interpellatione Job Et David Libri Quatuor.

 Liber Primus. De Interpellatione Job, Et De Hominis Infirmitate.

 625 Caput Primum.

 Caput II.

 Caput III.

 Caput IV.

 Caput V.

 632 Caput VI.

 Caput VII.

 Caput VIII.

 Caput IX.

 Liber Secundus. De Interpellatione David.

 Caput Primum.

 Caput II.

 Caput III.

 Caput IV.

 Caput V.

 646 Caput VI.

 Caput VII.

 Caput VIII.

 Caput IX.

 Caput X.

 Liber Tertius. De Interpellatione Job.

 653 Caput Primum.

 654 Caput II.

 Caput III.

 657 Caput IV.

 659 Caput V.

 Liber Quartus. De Interpellatione David.

 661 Caput Primum.

 Caput II.

 Caput III.

 Caput IV.

 Caput V.

 Caput VI.

 Caput VII.

 Caput VIII.

 Caput IX.

 671 Caput X.

 Caput XI.

 In Apologiam Prophetae David Admonitio.

 In Apologiam Prophetae David Admonitio.

 Sancti Ambrosii Mediolanensis Episcopi Apologia Prophetae David Ad Theodosium Augustum.

 Sancti Ambrosii Mediolanensis Episcopi Apologia Prophetae David Ad Theodosium Augustum.

 Caput Primum.

 Caput II.

 Caput III.

 Caput IV.

 682 Caput V.

 Caput VI.

 Caput VII.

 Caput VIII.

 Caput IX.

 Caput X.

 Caput XI.

 Caput XII.

 697 Caput XIII.

 Caput XIV.

 700 Caput XV.

 Caput XVI.

 Caput XVII.

 In Alteram Davidis Apologiam Admonitio.

 In Alteram Davidis Apologiam Admonitio.

 Sancti Ambrosii Mediolanensis Episcopi Apologia Altera Prophetae David.

 Sancti Ambrosii Mediolanensis Episcopi Apologia Altera Prophetae David.

 707 Caput Primum.

 Caput II.

 Caput III.

 Caput IV.

 Caput V.

 Caput VI.

 Caput VII.

 Caput VIII.

 Caput IX.

 Caput X.

 Caput XI.

 Caput XII.

 In XII Psalmorum Enarrationes Admonitio.

 In XII Psalmorum Enarrationes Admonitio.

 Sancti Ambrosii Mediolanensis Episcopi Enarrationes In XII Psalmos Davidicos.

 Sancti Ambrosii Mediolanensis Episcopi Enarrationes In XII Psalmos Davidicos.

 In Psalmum Primum Enarratio .

 737 Praefatio.

 Enarratio.

 In Psalmum XXXV Enarratio .

 765 Praefatio.

 Enarratio.

 In Psalmum XXXVI Enarratio.

 777 Praefatio.

 Enarratio.

 In Psalmum XXXVII Enarratio.

 815 Praefatio.

 Enarratio.

 In Psalmum XXXVIII Enarratio. Titulus: In finem pro Idithum Canticum ipsi David.

 In Psalmum XXXIX Enarratio.

 In Psalmum XL Enarratio.

 In Psalmum XLIII Enarratio.

 In Psalmum XLV Enarratio.

 925 Praefatio.

 Enarratio.

 In Psalmum XLVII Enarratio.

 In Psalmum XLVIII Enarratio. Hujus titulus est: In finem filiis Core, Psalmus David.

 In Psalmum LXI Enarratio. Titulus: In finem, pro Idithum, Psalmus ipsi David.

 Index Rerum Quae In Hac Prioris Tomi Parte Continentur.

 Index Rerum Quae In Hac Prioris Tomi Parte Continentur.

 Hexaemeron.

 Liber De Paradiso.

 De Cain Et Abel Libri Duo.

 Liber De Noe Et Arca.

 De Abraham Libri Duo.

 De Isaac Et Anima Liber Unus.

 De Bono Mortis Liber Unus.

 De Fuga Saeculi Liber Unus.

 De Jacob Et Vita Beata Libri Duo.

 De Joseph Patriarcha Liber Unus.

 De Benedictionibus Patriarcharum Liber Unus.

 De Elia Et Jejunio Liber Unus.

 De Nabuthe Jezraelita Liber Unus.

 De Tobia Liber Unus.

 De Interpellatione Job Et David Libri Quatuor.

 Apologia Prophetae David.

 Apologia Altera Prophetae David.

 Enarrationes In XII Psalmos Davidicos.

Caput XXII.

Qua de causa Noe aram injussus Deo aedificavit; quidve Deo, et non Domino: quare etiam holocausta e bestiis ac volatilibus mundis obtulerit; et quid sit quod ait Dominus: Recogitans non adjiciam maledicere terram, etc.

0398B

78. Et aedificavit, inquit, Noe aram Deo (Gen. VIII, 20) . Qua ratione supra Dominus admonuit quae faceret, et fecit Noe omnia: hoc autem quod non admonitus est fecerit, fortasse requiratur. Sed utique Dominus non debuit quasi avarus mercedem gratiae postulare, et justus eam intellexit veram actionem gratiarum esse quae non juberetur, sed deferretur. Itaque nec dilationem passus est. Etenim grata animi virtus passionem dubitationis excludit: qui autem debitum gratiae ut a se exigatur exspectat, ingratus est. Quod autem aedificavit, inquit, Deo, et non dixit Domino, sed Deo; secundum nominis interpretationem, 261 non coacta videtur haec actio esse gratiarum 0398C quasi Domino; sed virtus justi morigera et grata quasi Deo. Quod imperiale est sequestravit; quod beneficii nominavit.

79. Et sumpsit a bestiis, et a volatilibus mundis, et obtulit, inquit, holocausta (Ibid.) . Littera evidens est quod ea quae incontaminata sunt, debemus offerre, in quibus affectus reluceat offerentis. Altior autem interpretatio hoc habet, quod bestiae mundae videntur sensus esse sapientis; volatilia autem intellectus, qui sunt longe subtiliores atque leviores.

80. Nunc vero consideremus diligentius quid sit quod ait: Et dixit Dominus Deus: Recogitans non adjiciam maledicere terram propter opera hominum; quia permanet cor hominis diligenter super mala

0397D Rom. edit. sola, ex adolescentia sua. Non ergo adjiciam percutere omnem carnem, sicut feci, omnibus 0398D diebus terrae. Cum mss. consentit Nobilius in hunc locum, nisi quod paulo superius interpunctionem sic putat esse restituendam: Et dixit Dominus recogitans: Non adjiciam, etc. Quod Hebraeo melius respondere asserit.
a juventute (Ibid., 21) . Non ergo adhuc percuteret 0398D omnem terram, sicut fecit, omnibus diebus terrae. Etsi vindicaverat in hominum genus; tamen cognoverat quia vindicta legis ad timorem proficit, et cognitionem doctrinae, magis quam ad naturae commutationem, quae corrigi in aliquibus potest, in omnibus mutari non potest. Vindicavit ergo Dominus, ut timeremus: pepercit, ut reservaremur. Et vindicavit semel ad exemplum timoris, pepercit in reliquum, ne dominaretur semper amaritudo peccati; 0399A simul quia si quis peccata cupiat saepius vindicare, asper magis quam censorius habetur. Ideoque dicit Dominus: Non adjiciam ultra maledicere terrae, propter opera hominum, id est, quia pietatem suam circa universitatem hominum voluit declarare, et tamen securitatem et negligentiam quamdam mentibus humanis afferre non debuit, in paucos vindicat, plures reservat. Deinde cum dicit: Non
0399D Edit. Rom., Non adjiciam percutere omnem carnem.
adjiciam, ostendit quod allevet magis aerumnas hominum quam ingravet, sciens quod penitus peccata hominum auferri non queant. Tamquam in proverbio: Si quis reti subtili haurire cupiat aquam, sic qui malitiam ex pectoribus hominum conatur auferre.

81.

0399D Ita mss. et priscae edit. magno consensu. Edit. Rom., Non adjiciam, inquit, ultra maledicere terram propter opera hominum, quia permanet cor hominis diligenter propter mala ex adolescentia sua.
Non adjiciam, inquit, maledicere terrae propter peccata hominum; quia permanet sensus hominis 0399B diligenter super mala a juventute. Vide quomodo studiose nos delinquere Deus significet, dicendo permanere super mala sensum hominis diligenter: quo dicto significare videtur diligenter cor hominis ad peccata propendere, et inesse principali nostro lubricum delinquendi, et quod pejus est, studium non deesse. Ideo enim ait, diligenter, quasi solliciti simus, ne immunitas culpae nobis possit obrepere. Deinde non in unum malum dixit, sed super mala. Et, a juventute, addidit; ex illa enim aetate crescit malitia, licet alibi legerimus quod non sit sine peccato nec unius diei infans (Job. XIV, 5) . Sed et infantia sine peccato non sit propter corporis infirmitatem, diligentia autem et studium peccandi incipiat a juventute; ut puer quasi infirmus peccet, juvenis 0399C tamquam improbus, qui studiose cupiat peccata 262 committere, et in criminibus glorietur. Apud plerosque enim innocentia pro ignavia, et culpa pro laude habetur. Ita se luxuria et deliciis et adulteriorum affectibus juvenes jactare consuerunt. Crescit ergo cum aetatibus culpa. Omne igitur genus hominum jam non consumendum declarat, cum dicit: Non adjiciam percutere omnem carnem: sed in parte vindicta servatur.